Tạo chuyển biến thực chất, đưa Nghị quyết 57 vào cuộc sống

Quyết tâm tháo gỡ các điểm nghẽn chuyển đổi số

Sau hơn 18 tháng triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị, chuyển đổi số quốc gia đã ghi nhận nhiều kết quả tích cực, từng bước khẳng định vai trò là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia. 

Tuy vậy, quá trình chuyển đổi số vẫn còn không ít điểm nghẽn cần sớm tháo gỡ. Thể chế chưa thực sự đồng bộ, dữ liệu còn phân tán, khả năng kết nối và chia sẻ thông tin còn hạn chế, nhiều nền tảng số chưa được khai thác hiệu quả, trong khi việc tổ chức thực hiện ở một số nơi còn chậm và thiếu tính đồng bộ. Trước yêu cầu đưa Nghị quyết số 57 đi vào cuộc sống, việc triển khai Kế hoạch hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển mạnh mẽ, đưa chuyển đổi số phát triển theo hướng thực chất, hiệu quả và lấy kết quả phục vụ người dân, doanh nghiệp làm thước đo.

Nghị quyết số 57-NQ/TW xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia, là điều kiện tiên quyết để đất nước phát triển nhanh và bền vững trong kỷ nguyên mới.

Qua hơn 18 tháng triển khai, chuyển đổi số đã trở thành một trong những lĩnh vực đạt nhiều kết quả nổi bật, đặc biệt trong quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Hệ thống hạ tầng số tiếp tục được mở rộng; định danh điện tử, cơ sở dữ liệu, nền tảng số và dịch vụ công trực tuyến ngày càng phát huy hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Tuy nhiên, chất lượng dữ liệu, khả năng kết nối và chia sẻ thông tin, việc tái cấu trúc quy trình nghiệp vụ, sử dụng nền tảng số dùng chung cũng như bảo đảm an toàn, an ninh mạng vẫn còn nhiều hạn chế.

Tại Hội nghị toàn quốc sơ kết 1 năm 6 tháng thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, bộ, ngành và địa phương triển khai quyết liệt Kế hoạch hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số, tạo bước chuyển mạnh mẽ, đưa chuyển đổi số đi vào thực chất.

Thực hiện chỉ đạo này, ngày 11/7/2026, Ban Chỉ đạo Trung ương ban hành Kế hoạch số 05-KH/BCĐTW, xác định 50 nhiệm vụ trọng tâm cần hoàn thành trong 100 ngày. Điểm mới của kế hoạch là mọi nhiệm vụ đều phải tạo ra sản phẩm cụ thể, có thể vận hành, có dữ liệu, có người sử dụng và có kết quả kiểm chứng được.

Tiếp đó, ngày 29/7/2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng ký Quyết định số 88/QĐ-BCĐCP ban hành Kế hoạch hành động của Ban Chỉ đạo của Chính phủ nhằm triển khai các kết luận của Ban Chỉ đạo Trung ương. Đợt cao điểm được triển khai từ ngày 11/7 đến hết ngày 30/11/2026, tập trung xử lý các nhiệm vụ cấp bách và các nội dung chậm tiến độ, tạo chuyển biến rõ nét trong công tác chỉ đạo, điều hành và cung cấp dịch vụ cho người dân, doanh nghiệp.

Tập trung xử lý đồng thời 10 nhóm điểm nghẽn

Theo Cục Chuyển đổi số quốc gia (Bộ Khoa học và Công nghệ), cốt lõi của Kế hoạch 100 ngày là xử lý đồng thời những nút thắt đang cản trở quá trình chuyển đổi số trên phạm vi cả nước, bảo đảm thể chế được hoàn thiện, hạ tầng đồng bộ, dữ liệu được liên thông, nền tảng được dùng chung và trách nhiệm thực thi được xác định rõ.

Mười nhóm điểm nghẽn trọng tâm được xác định gồm: thể chế và cơ chế điều hành chưa đồng bộ; hạ tầng số phát triển chưa đồng đều; dữ liệu còn phân tán, thiếu chuẩn hóa; nền tảng số còn trùng lặp, thiếu liên thông; dịch vụ công trực tuyến chưa thực sự thuận tiện; kinh tế số chưa khai thác hiệu quả dữ liệu; xã hội số còn khoảng cách về khả năng tiếp cận; nguồn nhân lực còn thiếu kỹ năng về dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và an ninh mạng; nguồn lực tài chính và giải ngân còn chậm; kỷ luật thực thi chưa nghiêm, việc đánh giá vẫn thiên về tiến độ thay vì hiệu quả sử dụng thực tế.

Kế hoạch cũng yêu cầu đổi mới phương thức quản trị theo sản phẩm đầu ra, lấy hiệu quả vận hành và giá trị mang lại làm thước đo thay cho cách đánh giá dựa trên tỷ lệ hoàn thành nhiệm vụ. Đồng thời, giảm tối đa giấy tờ, thao tác thủ công, thời gian và chi phí cho cơ quan nhà nước, người dân và doanh nghiệp; thiết lập kỷ luật thống nhất trong quản trị dữ liệu, hạ tầng, nền tảng số và bảo đảm an toàn thông tin.

Đẩy nhanh triển khai các nền tảng số dùng chung

Từ ngày 1/7/2026, Luật Chuyển đổi số chính thức có hiệu lực cùng nhiều văn bản quan trọng như Nghị định số 224/2026/NĐ-CP, Chiến lược quốc gia về chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045 và khung kiến trúc tổng thể quốc gia số.

Đáng chú ý, Chính phủ đã công bố Danh mục 79 nền tảng số dùng chung quốc gia nhằm tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu, hạn chế đầu tư trùng lặp và nâng cao hiệu quả triển khai chuyển đổi số tại các bộ, ngành, địa phương.

Bộ Khoa học và Công nghệ cũng đã ban hành nhiều quy định về quản lý đầu tư, quản lý chất lượng các dự án chuyển đổi số, đồng thời xây dựng bộ tiêu chí đánh giá mức độ sẵn sàng của thủ tục hành chính, tạo cơ sở chuẩn hóa việc triển khai dịch vụ công trực tuyến.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là xây dựng Nền tảng số quản lý quốc gia trên kiến trúc thống nhất. Hợp phần quản lý nhiệm vụ khoa học và công nghệ trực tuyến đã được đưa vào vận hành từ cuối năm 2025 và hiện được hầu hết các bộ, ngành, địa phương sử dụng.

Trong thời gian tới, Bộ sẽ tiếp tục triển khai các hợp phần quản lý dữ liệu ngân sách khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; quản lý hiện trạng chuyển đổi số trên phạm vi toàn quốc. Các nền tảng này sẽ giúp số hóa toàn bộ quá trình quản lý ngân sách, theo dõi việc phân bổ và giải ngân nguồn lực, đồng thời hình thành bức tranh tổng thể về hạ tầng, nền tảng và cơ sở dữ liệu quốc gia, phục vụ giám sát và xử lý kịp thời các điểm nghẽn.

Nhiều bộ, ngành đẩy nhanh tiến độ thực hiện

Theo Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương, đến nay hệ thống thể chế, cơ chế, chính sách và hành lang pháp lý về chuyển đổi số cơ bản đã được hoàn thiện. Vấn đề quan trọng hiện nay là tổ chức triển khai đồng bộ để các chính sách nhanh chóng đi vào cuộc sống.

Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ tập trung tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai, đẩy nhanh đưa các nền tảng số và cơ sở dữ liệu dùng chung vào vận hành, tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu nhằm hỗ trợ các bộ, ngành và địa phương nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành.

Theo số liệu mới nhất, riêng trong tháng 7/2026 đã có hơn 4,6 tỷ giao dịch được thực hiện thông qua Nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu quốc gia (NDXP), cùng với 32,5 triệu chứng thư chữ ký số được cấp. Bộ cũng đã hoàn thiện các quy định hướng dẫn thi hành Luật Chuyển đổi số, trình Chiến lược chuyển đổi số quốc gia và ban hành nhiều quy định về quản lý đầu tư, quản lý chất lượng dự án cũng như triển khai mô hình thử nghiệm có kiểm soát, tạo nền tảng thúc đẩy Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số.

Song song với đó, Bộ Công Thương đã ban hành Quyết định số 1823/QĐ-BCT bổ sung các nhiệm vụ thực hiện Kế hoạch hành động 100 ngày. Bộ xác định thực hiện Nghị quyết số 57 là nhiệm vụ chính trị thường xuyên, triển khai đồng bộ trong toàn hệ thống với nguyên tắc người đứng đầu chịu trách nhiệm đến cùng về tiến độ và chất lượng thực hiện.

Đến nay, Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tập trung của Bộ Công Thương đạt tỷ lệ hồ sơ trực tuyến gần 99%; đã tích hợp 265 dịch vụ công lên Cổng Dịch vụ công quốc gia; tạo lập khoảng 204.000 dữ liệu hóa chất, tiền chất; đồng bộ toàn bộ 16 nhóm chỉ tiêu của cơ sở dữ liệu kinh tế công nghiệp và thương mại với Trung tâm dữ liệu quốc gia; đồng thời rà soát 41 loại giấy tờ chuyên ngành để tích hợp lên VNeID.

Sau hơn 1,5 năm thực hiện Nghị quyết số 57, Bộ Công Thương tiếp tục nằm trong nhóm ba bộ, ngành dẫn đầu về phục vụ người dân và doanh nghiệp. Bộ đã ban hành hoặc trình ban hành 17 văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; cắt giảm, đơn giản hóa hơn 55% thủ tục hành chính, giúp tiết kiệm khoảng 491,3 tỷ đồng chi phí tuân thủ; đồng thời hoàn thành phân cấp hơn 95% thủ tục hành chính.

Lấy kết quả thực tế làm thước đo

Kế hoạch hành động 100 ngày thể hiện quyết tâm chính trị cao trong việc chuyển trọng tâm từ xây dựng sang vận hành hiệu quả các nền tảng số. Thành công của kế hoạch sẽ không được đo bằng số lượng văn bản hay hệ thống được ban hành, mà bằng mức độ kết nối dữ liệu, hiệu quả khai thác các nền tảng số và lợi ích thực tế mà người dân, doanh nghiệp được hưởng.

Kế hoạch số 05-KH/BCĐTW yêu cầu tổ chức thực hiện theo nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian và rõ kết quả. Người đứng đầu cơ quan chủ trì chịu trách nhiệm đối với sản phẩm cuối cùng; nhiệm vụ chỉ được xác nhận hoàn thành khi có sản phẩm đáp ứng đầy đủ yêu cầu, có minh chứng kiểm chứng được và đối với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu, nền tảng số phải thực sự vận hành, có dữ liệu, có người sử dụng và bước đầu phát huy hiệu quả.

Với lộ trình, nhiệm vụ và trách nhiệm được xác định rõ ràng, đợt cao điểm 100 ngày được kỳ vọng sẽ tạo động lực mới để tháo gỡ các điểm nghẽn, thúc đẩy chuyển đổi số đi vào chiều sâu, nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia và góp phần hiện thực hóa các mục tiêu của Nghị quyết số 57, phục vụ tốt hơn người dân, doanh nghiệp và sự phát triển bền vững của đất nước.

Đỗ Khuyến