Xuất khẩu thủy sản Việt Nam lần đầu vượt mốc lịch sử 11 tỷ USD

Năm 2025 được đánh giá là một năm đầy biến động nhưng cũng ghi nhận sự tăng trưởng vượt bậc của ngành thủy sản. Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), lũy kế 11 tháng năm 2025, kim ngạch xuất khẩu thủy sản đã đạt 10,5 tỷ USD, tăng khoảng 14,6% đến 19% so với cùng kỳ năm trước.

Dự kiến cả năm 2025, tổng kim ngạch xuất khẩu toàn ngành sẽ đạt khoảng 11,2 đến 11,3 tỷ USD. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử ngành thủy sản Việt Nam vượt qua mốc 11 tỷ USD, một cột mốc quan trọng trong Chiến lược phát triển thủy sản đến năm 2030.

Trong bức tranh chung của ngành, tôm tiếp tục giữ vai trò là động lực tăng trưởng quan trọng nhất. Sau 11 tháng, xuất khẩu tôm đạt 4,3 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ. VASEP dự báo cả năm 2025, ngành tôm sẽ cán mốc kỷ lục 4,6 tỷ USD.

Tôm thẻ chân trắng chiếm ưu thế chủ đạo với 2,8 tỷ USD. Đáng chú ý, nhóm "tôm loại khác" tăng mạnh 74%, đạt trên 1 tỷ USD nhờ sự bùng nổ của xuất khẩu tôm hùm sang thị trường Trung Quốc.

Bên cạnh tôm, cá tra cũng ghi nhận kết quả tích cực với kim ngạch vượt 2 tỷ USD trong 11 tháng, tăng 11,8%. Nhóm mực và bạch tuộc tăng trưởng khoảng 18-21,5%, đạt 704 triệu USD nhờ nhu cầu phục hồi tại các thị trường châu Á và EU.

Năm 2025 cũng chứng kiến sự chuyển dịch và thích ứng linh hoạt của các doanh nghiệp tại các thị trường trọng điểm. Khối CPTPP tiếp tục là động lực lớn nhờ lợi thế thuế quan và sự ổn định của các thị trường Nhật Bản, Canada, Australia. Kim ngạch xuất khẩu sang khu vực này đạt 2,85 tỷ USD sau 11 tháng.

Trung Quốc và Hồng Kông là thị trường tăng trưởng mạnh nhất (36%), đạt 2,26 tỷ USD. Đây là thị trường chủ lực cho các sản phẩm tươi sống như tôm hùm, cua, sò, nghêu.

Hoa Kỳ mặc dù vẫn là thị trường quan trọng đạt 1,8 tỷ USD, nhưng đang đối mặt với nhiều thách thức từ thuế đối ứng 20%, thuế chống bán phá giá tôm và quy định MMPA đối với hải sản khai thác. EU và Hàn Quốc ghi nhận mức tăng trưởng ổn định lần lượt là 17,4% và 14,7%, trong đó EU đang mở ra cơ hội lớn cho các mặt hàng thủy sản có chứng nhận bền vững.

Dù đạt được những con số kỷ lục, ngành thủy sản vẫn đang phải đối mặt với "thách thức chồng chất". Chi phí sản xuất cao, rào cản thẻ vàng IUU của EU và các chính sách bảo hộ từ Mỹ (như Đạo luật Bảo vệ động vật biển có vú - MMPA có hiệu lực từ 1/1/2026) đang tạo áp lực lớn lên các doanh nghiệp.

Để duy trì đà tăng trưởng bền vững, VASEP đã kiến nghị Chính phủ và các Bộ ngành tăng cường hỗ trợ trong các vụ kiện phòng vệ thương mại, đẩy mạnh xúc tiến thương mại và cải thiện hệ thống cấp chứng nhận xuất xứ (C/O).

Minh Phương