Xuất khẩu sầu riêng đông lạnh- hướng đi chiến lược mới

Theo thống kê từ Cục Hải quan (Bộ Tài chính), trong quý I/2025, Việt Nam đã xuất khẩu 8.710 tấn sầu riêng đông lạnh, đạt giá trị hơn 31 triệu USD, tăng gần 63% về lượng và hơn 50% về kim ngạch so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, con số này chưa bao gồm thị trường Trung Quốc, cho thấy tiềm năng còn rất lớn.

Trao đổi với báo chí, ông Vũ Đức Côn - Chủ tịch Hiệp hội Sầu riêng Đắk Lắk cho biết, với khả năng bảo quản lên tới một năm, sầu riêng đông lạnh có thể xuất khẩu đến nhiều khu vực nội địa Trung Quốc, thay vì chỉ giới hạn ở thị trường phía Nam nước này như sầu riêng tươi. Ông Côn cũng kỳ vọng xuất khẩu sầu riêng đông lạnh có thể thu về 600 - 700 triệu USD trong năm nay và tiến tới tỷ USD trong tương lai.

Cuối tháng 5 vừa qua, lô hàng 22,24 tấn sầu riêng đông lạnh từ Việt Nam đã được xuất khẩu qua lối thông quan cửa khẩu cầu Bắc Luân II, sang Đông Hưng (Trung Quốc). Lô hàng này đánh dấu lần đầu tiên sầu riêng đông lạnh của Việt Nam được chính thức xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc theo Nghị định thư song phương được ký kết vào tháng 8/2024.

Theo số liệu của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), hiện có hơn 20 DN Việt Nam đã được GACC cấp phép xuất khẩu sầu riêng đông lạnh vào Trung Quốc.

Theo các doanh nghiệp trong ngành, việc chính thức có lô hàng đầu tiên xuất khẩu sầu riêng đông lạnh sang thị trường Trung Quốc hứa hẹn giúp Việt Nam giữ vững và mở rộng thị phần cho loại trái cây này. Đồng thời, giúp sầu riêng đông lạnh Việt Nam thay vì đi đường vòng qua Thái Lan sẽ đi đường thẳng sang Trung Quốc.

Để mở rộng hoạt động xuất khẩu sầu riêng đông lạnh sang thị trường Trung Quốc trong thời gian tới, các doanh nghiệp cần đầu tư, nâng cấp công nghệ chế biến sâu như cấp đông nitơ, cấp đông múi, sấy thăng hoa… nhằm gia tăng giá trị sản phẩm và giảm tỷ lệ xuất thô.

Đối với các sản phẩm đã qua chế biến, doanh nghiệp phải cam kết tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm theo tiêu chuẩn HACCP; đồng thời quản lý chặt nguồn nguyên liệu đầu vào, bảo đảm khả năng truy xuất nguồn gốc cho từng lô hàng. Kiểm soát toàn diện chuỗi sản xuất từ khâu nguyên liệu, chế biến đến đánh giá chất lượng để đáp ứng tốt hơn các yêu cầu của thị trường nhập khẩu.

Hiện Việt Nam đã và đang xây dựng mô hình kiểm soát cadmium trong canh tác, tăng cường quản lý sử dụng vật tư nông nghiệp, rà soát và hoàn thiện quy định về quản lý mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói, phòng thử nghiệm; xử lý cảnh báo vi phạm và khôi phục mã số.

Hoàn thiện cơ sở pháp lý, kỹ thuật và quy trình kiểm soát toàn chuỗi sản xuất - xuất khẩu; nâng cao năng lực kiểm soát an toàn thực phẩm, tăng cường phòng thử nghiệm đạt chuẩn quốc tế, tổ chức đoàn công tác sang Trung Quốc để đàm phán kỹ thuật, mở rộng thị trường và thúc đẩy xúc tiến thương mại. Cơ cấu lại ngành hàng theo hướng tăng tỷ trọng sản phẩm đông lạnh và chế biến sâu; đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, xây dựng thương hiệu quốc gia; nâng cấp hệ thống logistics, tổ chức lại chuỗi liên kết và nâng cao năng lực thực thi của doanh nghiệp  và địa phương.

Thu Thủy