VOIEF 2025: Đưa xuất khẩu trực tuyến thành điểm sáng của thương mại điện tử

Với chủ đề “Đưa xuất khẩu trực tuyến thành điểm sáng của thương mại điện tử”, diễn đàn là nơi các cơ quan quản lý, chuyên gia và doanh nghiệp trao đổi về chính sách, giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp phát triển kinh doanh trên môi trường số, đồng thời định hướng xuất khẩu trực tuyến trong giai đoạn tới.

Thương mại điện tử (TMĐT) tiếp tục khẳng định vai trò là động lực tăng trưởng của kinh tế số Việt Nam. Dù trong bối cảnh thị trường có nhiều thách thức, lĩnh vực này vẫn duy trì đà tăng trưởng hai chữ số. Năm 2025, TMĐT bán lẻ Việt Nam dự kiến đạt mức tăng trưởng trên 25%, cán mốc quy mô thị trường 31 tỷ USD, chiếm khoảng 10% tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng cả nước. 

Việt Nam tiếp tục giữ vững vị trí trong Top 10 quốc gia có tốc độ tăng trưởng TMĐT nhanh nhất thế giới và đứng thứ 3 về quy mô thị trường ở ASEAN, chỉ sau Indonesia và Thái Lan. TMĐT xuyên biên giới đang nổi lên như một kênh mở rộng thị trường hiệu quả cho doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là khối doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (SMEs). Nhiều mô hình bán lẻ trực tuyến đã vươn tới người tiêu dùng tại các thị trường khu vực và quốc tế.

Theo số liệu của Bộ Công Thương, tổng giá trị xuất nhập khẩu trực tuyến năm 2024 của Việt Nam đạt 4,1 tỷ USD, trong đó xuất khẩu trực tuyến đạt 1,7 tỷ USD. Sang năm 2025, xuất khẩu trực tuyến được ước tính tăng 18%, đạt 2 tỷ USD, nâng tổng kim ngạch xuất nhập khẩu trực tuyến đạt 4,45 tỷ USD.

Phó Chủ tịch VECOM Bùi Trung Kiên khẳng định TMĐT xuyên biên giới đã phát triển mạnh mẽ và từng bước trở thành lĩnh vực giàu tiềm năng, đóng góp tích cực cho nền kinh tế đất nước.

Năm 2025 không chỉ là năm ghi nhận tốc độ phát triển mạnh mẽ mà còn đánh dấu một bước chuyển quan trọng về mặt thể chế và chiến lược đối với TMĐT. Bộ Công Thương đã hoàn thiện hai văn bản được coi là nền móng cho giai đoạn phát triển tiếp theo của ngành: Kế hoạch tổng thể phát triển TMĐT quốc gia giai đoạn 2026 - 2030, với định hướng tiên phong - xanh - bao trùm. Luật Thương mại điện tử, đạo luật đầu tiên về lĩnh vực này, đã được Quốc hội biểu quyết thông qua vào ngày 10/12/2025.

Bà Lại Việt Anh, Phó Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, nhấn mạnh hai văn bản này tạo lập khuôn khổ chính sách và pháp lý quan trọng, thúc đẩy TMĐT phát triển lành mạnh, minh bạch, an toàn. Trong đó, thương mại điện tử xuyên biên giới được nhấn mạnh vai trò là một trụ cột chiến lược để bảo đảm tăng trưởng bền vững.

Luật TMĐT mới bám sát sáu nhóm chính sách lớn, bao gồm TMĐT xuyên biên giới, và bổ sung các quy định mới về quản lý nền tảng xuyên biên giới. Những quy định này nhằm tạo hành lang pháp lý thuận lợi hơn cho hoạt động xuất khẩu trực tuyến.

Ông Bùi Trung Kiên nhận định, năm 2025 là năm bản lề đối với xuất khẩu trực tuyến, chuyển từ giai đoạn khởi động sang giai đoạn phát triển mới, được gọi là giai đoạn "cất cánh". Giai đoạn 2026 - 2030 được xác định là thời điểm then chốt để Việt Nam hướng tới và từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm xuất khẩu thương mại điện tử của khu vực.

Để đạt được mục tiêu này, cần có chiến lược toàn diện về nền tảng, chính sách và tư duy phát triển. Nếu các chính sách và giải pháp phù hợp được triển khai bài bản ngay từ sớm, TMĐT xuyên biên giới sẽ phát huy mạnh mẽ vai trò của mình trong chiến lược phát triển kinh tế số quốc gia.

Thực tiễn đã chứng minh rằng, thông qua các nền tảng số, doanh nghiệp, đặc biệt là các SMEs, có thể tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng quốc tế, rút ngắn chuỗi trung gian, giảm chi phí và nhanh chóng thử nghiệm sản phẩm trên nhiều thị trường khác nhau.

Trong khuôn khổ sự kiện, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số cũng công bố Báo cáo Thương mại điện tử xuyên biên giới 2025, cung cấp các thông tin quan trọng như cập nhật xu hướng thị trường, hành vi mua sắm quốc tế, dự báo kim ngạch xuất khẩu, nhận diện nhóm hàng chủ lực và thị trường tiềm năng. Báo cáo này cũng đề xuất các giải pháp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường toàn cầu.

Diễn đàn VOIEF 2025 được kỳ vọng sẽ thúc đẩy các hành động và hợp tác cụ thể, mang lại nhiều giá trị thiết thực cho TMĐT xuyên biên giới Việt Nam trong thời gian tới.

Tuấn Kiệt