Việt Nam đẩy mạnh động lực tăng trưởng từ kinh tế số

Xây dựng nền tảng vững chắc cho kinh tế số phát triển

Thủ tướng Chính phủ vừa phê duyệt Chương trình phát triển kinh tế số và xã hội số giai đoạn 2026 - 2030, đánh dấu bước chuyển từ giai đoạn xây dựng nền tảng sang phát triển toàn diện kinh tế số và xã hội số tại Việt Nam. Đây là chương trình quốc gia quan trọng nhằm cụ thể hóa các chủ trương lớn về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, hướng tới đưa các lĩnh vực này trở thành động lực chủ yếu thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.

Chương trình được xây dựng theo hướng tổng thể, toàn diện, bao trùm hầu hết các lĩnh vực của nền kinh tế và đời sống xã hội. Ngoài những ngành truyền thống như nông nghiệp, công nghiệp, thương mại, logistics, năng lượng, giáo dục, y tế, tài chính - ngân hàng, văn hóa và du lịch, chương trình còn mở rộng sang các lĩnh vực mới nổi như kinh tế dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI), kinh tế không gian tầm thấp và kinh tế vũ trụ.

Đến năm 2030, Việt Nam đặt mục tiêu kinh tế số đóng góp khoảng 30% GDP; hỗ trợ ít nhất 500.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi số; hình thành tối thiểu 5 sàn dữ liệu; có ít nhất 5 doanh nghiệp công nghệ số đạt trình độ tương đương các nước tiên tiến; đồng thời đào tạo kỹ năng số cơ bản cho tối thiểu 10 triệu lượt người trong độ tuổi lao động.

Bên cạnh đó, chương trình cũng đặt ra các mục tiêu xã hội số đầy tham vọng như 100% hộ gia đình được tiếp cận Internet cáp quang băng rộng tốc độ cao, mạng 5G phủ sóng tới 99% dân số, toàn bộ công dân từ 14 tuổi trở lên có tài khoản định danh điện tử và 95% người dân từ 15 tuổi trở lên sở hữu tài khoản thanh toán tại ngân hàng hoặc tổ chức được phép cung ứng dịch vụ tương tự.

Dữ liệu và trí tuệ nhân tạo trở thành động lực tăng trưởng mới.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Chương trình đề ra 27 chỉ tiêu quốc gia cùng 115 nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm dành cho các bộ, ngành và địa phương. Các nhiệm vụ tập trung vào hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng số, nền tảng số, kinh tế dữ liệu, bảo đảm an ninh mạng và phát triển nguồn nhân lực số.

Một trong những điểm nhấn của chương trình là định hướng đưa dữ liệu trở thành nguồn lực mới của nền kinh tế. Theo đó, Việt Nam sẽ đẩy mạnh xây dựng và kết nối các cơ sở dữ liệu quốc gia, phát triển dữ liệu mở, hình thành thị trường dữ liệu, thí điểm sàn giao dịch dữ liệu và hoàn thiện cơ chế quản lý tài sản dữ liệu. Đây được xem là nền tảng quan trọng để thúc đẩy đổi mới sáng tạo và tạo ra các mô hình kinh doanh mới trong môi trường số.

Đối với trí tuệ nhân tạo, chương trình xác định AI là công nghệ nền tảng có khả năng tạo bước nhảy vọt về năng suất lao động và hiệu quả quản trị. Các bộ, ngành sẽ lựa chọn những bài toán trọng điểm để triển khai thí điểm ứng dụng AI, từ đó đánh giá hiệu quả và nhân rộng trong thực tiễn.

Song song với phát triển công nghệ, chương trình cũng chú trọng xây dựng môi trường số an toàn thông qua việc triển khai mô hình bảo vệ nhiều lớp, phát triển hệ sinh thái tín nhiệm mạng, thị trường bảo hiểm an ninh mạng và các trung tâm an ninh mạng đạt chuẩn quốc tế. Đồng thời, Việt Nam sẽ xây dựng các tiêu chuẩn an toàn đối với những công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo, chuỗi khối, điện toán đám mây và dữ liệu lớn.

Bộ Khoa học và Công nghệ được giao làm cơ quan đầu mối chủ trì, điều phối việc triển khai chương trình trên phạm vi toàn quốc, bảo đảm sự đồng bộ giữa các bộ, ngành và địa phương trong phát triển hạ tầng số, dữ liệu số, nền tảng số cũng như các chương trình phát triển kinh tế số và xã hội số.

Việc ban hành Chương trình phát triển kinh tế số và xã hội số giai đoạn 2026 - 2030, cùng với Chương trình phát triển Chính phủ số, được kỳ vọng sẽ hoàn thiện ba trụ cột của chuyển đổi số quốc gia gồm Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và tạo động lực mới cho tăng trưởng trong kỷ nguyên số.

Minh Sáng