Ủy ban Thường vụ Quốc hội thảo luận cơ chế đột phá nhằm thu hút nguồn lực phát triển văn hóa

Tại Phiên họp, các đại biểu nghe Thứ trưởng Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy trình bày Báo cáo tóm tắt dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hoá Việt Nam.

Theo Báo cáo, việc ban hành Nghị quyết nhằm thể chế hóa kịp thời chủ trương của Đảng theo Nghị quyết số 80-NQ/TW là hết sức cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Nghị quyết không chỉ tháo gỡ điểm nghẽn, khắc phục những hạn chế, bất cập của hệ thống pháp luật hiện hành, mà còn có một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam.

Trình bày Báo cáo thẩm tra sơ bộ, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Đặng Xuân Phương cho biết, Thường trực Ủy ban cơ bản tán thành với sự cần thiết, mục đích và quan điểm xây dựng Nghị quyết như Báo cáo tóm tắt của Chính phủ. Việc ban hành Nghị quyết có đầy đủ cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn.

Phát biểu kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản tán thành với các nhóm chính sách dự thảo Nghị quyết đã đề cập. Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị, cơ quan soạn thảo xem xét kỹ lưỡng về tên của dự thảo Nghị quyết; rà soát để cụ thể hóa cơ bản những yêu cầu của Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam; nghiên cứu để các cơ chế, chính sách đột phá, đặc thù bảo đảm cụ thể, mạnh mẽ hơn.

Cùng với đó, cần có điều khoản giao Chính phủ, địa phương, các đơn vị sự nghiệp thí điểm các cơ chế, chính sách mới, đột phá mà chưa được quy định trong dự thảo Nghị quyết. Bởi, trong thực tiễn, sự sáng tạo của Nhân dân trong lĩnh vực văn hóa là không thể dự lường hết được.

Về cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện các công trình, dự án trọng điểm về văn hóa, thể thao, Phó Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất áp dụng các cơ chế đặc thù đối với các dự án lớn, quan trọng thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025-2035.

Trong đó, bao gồm cả ưu đãi về đất đai; phân cấp, phân quyền trong cấp phép; cơ chế lựa chọn nhà đầu tư và điều chỉnh quy hoạch nhằm tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ, nâng cao hiệu quả thực hiện và đồng ý giao Chính phủ quy định chi tiết.

Liên quan đến cơ chế, chính sách thu hút nguồn lực đầu tư phát triển văn hóa, cần nghiên cứu theo hướng “trong lĩnh vực văn hóa thì thu hút đầu tư xã hội là rất quan trọng” để nghiên cứu bổ sung những cơ chế, chính sách mạnh mẽ hơn nhằm thu hút nguồn lực đầu tư về phát triển văn hóa.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng thống nhất định hướng phát triển có trọng tâm, trọng điểm một số ngành công nghiệp văn hóa; đồng thời đề nghị, nghiên cứu bổ sung các chính sách ưu đãi đặc thù, vượt trội đối với các doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí, bảo đảm phù hợp với Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Đối với cơ chế ưu đãi đầu tư trong lĩnh vực văn hóa, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị, tiếp tục rà soát, đánh giá kỹ lưỡng về các chính sách để phù hợp với yêu cầu tại Kết luận số 18-KL/TW của Bộ Chính trị về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia và vay, trả nợ công, đầu tư công trung hạn 5 năm 2026 - 2030 gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng “hai con số”.

Về chính sách đãi ngộ phát triển tài năng, nhân lực đặc thù trong lĩnh vực văn hóa, thể thao, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị, cần rà soát kỹ lưỡng các đối tượng liên quan đến chính sách đãi ngộ phát triển tài năng, nhân lực đặc thù trong lĩnh vực văn hóa; tránh trường hợp bỏ sót các đối tượng được thụ hưởng những chính sách này. Bên cạnh đó, cần có cơ chế mạnh và thoáng hơn đối với các đơn vị sự nghiệp chủ động trong lĩnh vực văn hóa.

Về cơ chế đặt hàng khoán chi đối với hoạt động sáng tạo văn hóa sử dụng ngân sách nhà nước, cần tiếp tục rà soát các nội dung như trong danh mục nhiệm vụ hoạt động được áp dụng khoán, phương thức xác định mức khoán, tiêu chí đánh giá kết quả. Đồng thời, nêu về mặt nguyên tắc và có điều khoản giao Chính phủ quy định chi tiết để bảo đảm thống nhất, phù hợp với từng thời kỳ.

Minh Phương