Ứng dụng AI để tăng sức cạnh tranh của thương hiệu du lịch quốc gia

Tại Hội nghị "Ứng dụng trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn trong phát triển du lịch bền vững" do Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch tổ chức mới đây, Thứ trưởng Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch Hồ An Phong đánh giá, sau đại dịch Covid-19, du lịch Việt Nam chứng kiến sự phục hồi ấn tượng với tốc độ tăng trưởng trên 20%, cùng Nhật Bản dẫn đầu thế giới và vượt xa cột mốc của thời kỳ hoàng kim 2019. Trước đà tăng trưởng này, Chính phủ đã đặt mục tiêu năm 2026 cho ngành du lịch là đón 25 triệu lượt khách quốc tế và 150 triệu lượt khách nội địa. 

Thứ trưởng nhấn mạnh, để đạt được con số đó, việc chủ động thích ứng với chuyển dịch công nghệ là yêu cầu bắt buộc đối với toàn ngành. Điểm nhấn quan trọng trong định hướng phát triển hiện nay là sự thay đổi căn bản về mô hình vận hành. Mô hình lữ hành truyền thống B2B hiện đã giảm xuống dưới 20%, nhường chỗ cho xu hướng B2C, nơi du khách tự do hoạch định hành trình, từ việc tìm kiếm thông tin, đặt phòng cho đến trải nghiệm ẩm thực thông qua các nền tảng số.

Trong bối cảnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn (Big Data) không còn đóng vai trò hỗ trợ đơn thuần mà đã trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp. AI giúp tối ưu hóa quy trình, nâng cao năng suất lao động, trong khi việc số hóa dữ liệu giúp loại bỏ sự cồng kềnh của công tác quản lý giấy tờ truyền thống, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp bứt phá.

Tuy nhiên, Thứ trưởng cũng khẳng định, công nghệ dù hiện đại đến đâu cũng không thể thay thế bản chất của du lịch. Du lịch trước hết là sự kết nối giữa con người với con người, là sự trải nghiệm văn hóa, lịch sử, thiên nhiên và lòng hiếu khách của người dân bản địa. Khách du lịch đến Việt Nam không chỉ để trải nghiệm sự tiện nghi từ robot hay các giải pháp tự động hóa, mà để đắm mình vào chiều sâu văn hóa đặc sắc. Vì vậy, công nghệ chỉ là công cụ đắc lực để làm cho dịch vụ trở nên tinh tế, nhanh chóng và an toàn hơn.

Việc kết hợp hài hòa giữa năng lực bứt phá của AI/Big Data với nét đẹp văn hóa độc đáo cùng yếu tố con người chính là chìa khóa vàng giúp du lịch Việt Nam phát triển bền vững và khẳng định vị thế vững chắc trên bản đồ quốc tế.

Trong khuôn khổ chương trình, ông Phạm Văn Thuỷ, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam đã báo cáo về việc chuyển dịch mô hình xúc tiến du lịch quốc gia trong kỷ nguyên số.

Theo đó, Chiến lược tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng (B2C) và định vị thương hiệu Việt Nam tại các thị trường trọng điểm được định hướng đổi mới theo 6 phương thức gồm: Chuyển từ quảng bá đại chúng sang tiếp cận trực tiếp du khách; Dữ liệu là nền tảng mới của xúc tiến du lịch; AI tạo ra bước đột phá về cá nhân hóa xúc tiến du lịch; Định vị thương hiệu Việt Nam bằng giá trị và trải nghiệm; Tập trung vào các thị trường trọng điểm và phân khúc giá trị cao; Hình thành hệ sinh thái xúc tiến B2C.

Ông Phạm Văn Thuỷ cho biết, trong kỷ nguyên số, chuyển đổi mô hình xúc tiến du lịch theo hướng dựa trên dữ liệu và AI là một bước đi cần thiết để nâng cao hiệu quả quảng bá, sử dụng tốt hơn nguồn lực xã hội và tăng sức cạnh tranh của thương hiệu du lịch quốc gia.

“Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam cho rằng trong giai đoạn mới cần xây dựng hệ sinh thái xúc tiến theo tinh thần “Dữ liệu dùng chung - AI hỗ trợ - Nền tảng kết nối - Doanh nghiệp đồng hành - Du khách là trung tâm”. Với phương thức này, ngành du lịch sẽ chuyển từ quảng bá điểm đến sang kiến tạo hành trình trải nghiệm và mang lại giá trị. Qua đó, mỗi chuyến đi trở thành một trải nghiệm đáng nhớ và mỗi trải nghiệm trở thành một lý do để du khách quay trở lại Việt Nam” – ông Phạm Văn Thuỷ khẳng định.

Sau khi nghe các ý kiến đóng góp, phát biểu kết luận tại hội nghị, Thứ trưởng Hồ An Phong nhấn mạnh, trong bối cảnh du lịch toàn cầu đang bước vào chu kỳ phát triển mới, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và khai thác dữ liệu lớn (Big Data) không còn là một lựa chọn công nghệ đơn thuần, mà đã trở thành yêu cầu tất yếu và cấp bách đối với sự phát triển bền vững của du lịch Việt Nam.

Việc bắt kịp xu hướng này là nhiệm vụ đòi hỏi một tầm nhìn tổng thể và sự phân vai rõ ràng giữa các chủ thể, trong đó, Nhà nước đóng vai trò kiến tạo, định hướng và dẫn dắt; các doanh nghiệp công nghệ chủ động đồng hành, cung cấp công cụ; còn các đơn vị kinh doanh du lịch đóng vai trò lực lượng nòng cốt trực tiếp đưa AI vào thực tiễn.

Thứ trưởng đánh giá, AI không chỉ dừng lại ở vai trò hỗ trợ kỹ thuật mà đã và đang trực tiếp tham gia sâu vào toàn bộ chuỗi cung ứng cũng như hệ sinh thái du lịch từ khâu nghiên cứu xu hướng tìm kiếm, quảng bá hình ảnh, xây dựng sản phẩm, tổ chức tour cho đến nâng cao trải nghiệm thực tế của du khách... AI đều tạo ra những bước chuyển biến đột phá. Minh chứng rõ nhất là khả năng tạo ra hàng ngàn sản phẩm truyền thông số sinh động, giúp độ tương tác quảng bá hình ảnh đất nước tăng theo cấp số nhân.

Tuy nhiên, việc ứng dụng AI phải gắn liền với tư duy du lịch bền vững. Thứ trưởng yêu cầu cần chuyển dịch mạnh mẽ từ phát triển theo chiều rộng, chú trọng số lượng thuần túy sang nâng cao chất lượng và giá trị đóng góp thực chất, nơi lợi ích được chia sẻ hài hòa cho cộng đồng, tài nguyên thiên nhiên được bảo tồn, phát triển và giá trị văn hóa bản địa được tôn vinh.

Để công nghệ phát huy hiệu quả tối đa, phương thức tổ chức các diễn đàn, hội thảo du lịch trong thời gian tới phải được đổi mới triệt để theo hướng hành động thực chất. Thay vì tiếp tục thảo luận chung chung về mặt nhận thức, ngành du lịch cần đi thẳng vào các bài toán cụ thể. 

"Thực tiễn chuyển đổi số khốc liệt cho thấy, nếu chậm chân, nguy cơ tụt hậu và bị đào thải là điều không thể tránh khỏi. Bài học xương máu từ sự sụp đổ của các tập đoàn du lịch lớn trên thế giới hay sự thu hẹp của mô hình bán lẻ truyền thống trước làn sóng thương mại điện tử vẫn còn nguyên giá trị. Ngành du lịch nếu không chủ động chuyển đổi mô hình kinh doanh cũng sẽ tự đánh mất lợi thế cạnh tranh của chính mình",  ông Phong nói.

Thu Thủy