Từ ngày 1/7, mỗi dự án, công trình xây dựng đều phải gắn mã định danh điện tử

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 212/2026/NĐ-CP quy định về Hệ thống thông tin, Cơ sở dữ liệu (CSDL) quốc gia về hoạt động xây dựng. Một trong những điểm đáng chú ý nhất là quy định từ ngày 1/7/2026, mỗi quy hoạch đô thị và nông thôn, dự án đầu tư xây dựng, công trình xây dựng, cũng như tổ chức và cá nhân tham gia hoạt động xây dựng phải được gắn một mã định danh duy nhất.

Mã định danh này được khởi tạo trên Hệ thống thông tin về hoạt động xây dựng tại địa chỉ https://csdlhdxd.gov.vn. Đây là thông tin bắt buộc, được sử dụng xuyên suốt và thống nhất trong toàn bộ vòng đời của đối tượng quản lý, từ khâu tạo lập đến các bước cập nhật dữ liệu sau này.

Theo quy định mới, các kết quả giải quyết thủ tục hành chính ở các bước tiếp theo (như quản lý chất lượng, thi công, bảo trì, quản lý chi phí...) đều phải gắn với mã định danh đã khởi tạo. Nghị định yêu cầu các cơ quan Nhà nước và tổ chức liên quan phải bổ sung bước khởi tạo mã định danh vào quy trình giải quyết thủ tục.

Hệ thống CSDL quốc gia này sẽ được xây dựng tập trung, thống nhất trên phạm vi toàn quốc do Bộ Xây dựng làm cơ quan chủ quản. Tuy nhiên, các công trình thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh và bí mật nhà nước sẽ không thuộc phạm vi điều chỉnh của nghị định này.

Đánh giá về tác động của chính sách này, TS. Cấn Văn Lực cho rằng việc gắn mã định danh điện tử cho mỗi bất động sản hay công trình xây dựng tương tự như việc cấp VNeID, giúp đảm bảo tính công khai và minh bạch tối đa cho dữ liệu.

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Hoàng – Phó Giám đốc Eagle Academy nhấn mạnh đây là xu thế tất yếu của Chính phủ số. Theo ông, việc định danh điện tử mang lại nhiều lợi ích thiết thực.

Về ưu điểm, ông chỉ ra, hệ thống và số hoá cơ sở dữ liệu về BĐS trong việc quản lý nhà nước, thông tin được đầy đủ rõ ràng hơn. Tiếp theo, vấn đề tra cứu khai thác thông tin dữ liệu cho giao dịch cũng sẽ quản lý tốt hơn từ đó ngăn ngừa rủi ro lừa đảo, gian lận như việc BĐS không có thật, 1 BĐS đồng thời bán cho nhiều người hoặc đang cầm cố thế chấp nhưng "bán chui"…

Đồng thời, đây cũng là công cụ để quản lý vấn đề thuế - phí công bằng minh bạch, đầy đủ. Trong khi đó, Nhà nước có nền tảng cơ sở để thiết kế quy hoạch tái thiết đô thị trong tương lai.

Ngoài ra, đây cũng là nền tảng proptech (công nghệ trong lĩnh vực bất động sản) để tăng cường quản lý giao dịch điện tử trên thị trường BĐS, nếu như kết nối được với các ứng dụng VNeID và Sàn giao dịch BĐS trực tuyến mà Bộ Xây dựng đang nghiên cứu thành lập.

Dù mang lại lợi ích lớn, các chuyên gia cũng cảnh báo về những "nút thắt" cần tháo gỡ. Việc cập nhật khối lượng thông tin khổng lồ đòi hỏi hạ tầng công nghệ và nhân lực chuyên môn rất lớn. Bên cạnh đó, tính đồng bộ giữa các địa phương và vấn đề bảo mật thông tin tài sản của người dân trước tội phạm công nghệ là những bài toán cần lời giải thỏa đáng.

Đặc biệt, tâm lý muốn "ẩn danh" tài sản để tránh thuế của một bộ phận người dân có thể dẫn đến những phản ứng hoặc tìm cách lách luật trong giai đoạn đầu thực thi.

Với việc Nghị định 212/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 1/7, ngành xây dựng Việt Nam đang tiến gần hơn đến mục tiêu số hóa toàn diện. Dù còn nhiều thách thức về mặt vận hành, nhưng về lâu dài, việc "định danh" công trình sẽ là nền tảng cốt lõi để xây dựng một thị trường minh bạch, an toàn và lành mạnh.

Minh Anh