“Truy xuất nguồn gốc – Lá chắn bảo vệ doanh nghiệp và người tiêu dùng”

Trong bối cảnh Bộ Công Thương đang lấy ý kiến đối với dự thảo Thông tư quy định về truy xuất nguồn gốc đối với một số nhóm hàng hóa thuộc phạm vi quản lý của Bộ, vấn đề minh bạch nguồn gốc sản phẩm và nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp đang nhận được sự quan tâm đặc biệt từ dư luận, cộng đồng doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Dự thảo Thông tư được xây dựng nhằm triển khai Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa số 78/2025/QH15 (sửa đổi, bổ sung Luật số 05/2007/QH12) và được cụ thể hóa tại Nghị định số 37 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật. Theo đó, các mặt hàng thuộc danh mục có mức độ rủi ro cao sẽ bắt buộc thực hiện truy xuất nguồn gốc; đối với các sản phẩm, hàng hóa không thuộc nhóm rủi ro cao, doanh nghiệp được khuyến khích tự nguyện áp dụng.

Ông Trần Hữu Linh - Cục trưởng Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước nhấn mạnh, truy xuất nguồn gốc không chỉ là công cụ quản lý mà là nền tảng xây dựng niềm tin, bảo vệ doanh nghiệp, nâng cao sức cạnh tranh hàng Việt.

Bởi vậy, theo ông, truy xuất nguồn gốc không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan quản lý, mà còn là trách nhiệm của doanh nghiệp và người tiêu dùng. “Chỉ khi sản phẩm có “chứng minh thư” rõ ràng về xuất xứ, quy trình sản xuất, chất lượng và hành trình lưu thông, thị trường mới có thể vận hành minh bạch, bền vững”.

Ông Hoàng Vững, Tổng biên Tập Tạp chí Tiếp thị & Gia đình cho hay, tọa đàm được tổ chức nhằm cập nhật, giới thiệu những nội dung đáng chú ý trong dự thảo chính sách mới liên quan đến truy xuất nguồn gốc hàng hóa; đồng thời tạo diễn đàn trao đổi đa chiều giữa cơ quan quản lý, chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp về những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai thực tế.

Không chỉ dừng lại ở góc độ chính sách, chương trình còn ghi nhận những kinh nghiệm thực tiễn từ các doanh nghiệp tiên phong áp dụng truy xuất nguồn gốc từ sớm. Những mô hình này được kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ băn khoăn cho doanh nghiệp, đồng thời cung cấp thêm góc nhìn thực tiễn cho cơ quan quản lý trong quá trình hoàn thiện cơ chế, chính sách, hướng tới mục tiêu minh bạch hóa thị trường, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Ông Nguyễn Quốc An - Phó Tổng giám đốc Công ty Supe phốt phát và Hoá chất Lâm Thao cho biết, là thương hiệu lớn trong ngành phân bón và hoá chất, các sản phẩm của công ty bị làm giả rất nhiều. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến uy tín doanh nghiệp mà còn tác động trực tiếp đến bà con nông dân và người tiêu dùng.

Vì vậy, từ năm 2021, Supe Lâm Thao đã triển khai hệ thống mã QR cho sản phẩm để bảo vệ uy tín của doanh nghiệp và bảo vệ thị trường. Bên cạnh đó, Supe Lâm Thao còn phân chia thị trường theo từng khu vực để quản lý, đồng thời phối hợp chặt chẽ với các nhà phân phối và đồng hành cùng người tiêu dùng trong việc nhận diện sản phẩm chính hãng.

Tọa đàm diễn ra trong bối cảnh Bộ Công Thương đang thúc đẩy cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, đề xuất cắt giảm nhiều điều kiện kinh doanh đối với các lĩnh vực như xăng dầu, khí, hóa chất… vốn được cộng đồng doanh nghiệp kiến nghị trong thời gian dài.

Việc giảm bớt điều kiện kinh doanh, trao thêm quyền chủ động cho doanh nghiệp cũng đồng nghĩa với yêu cầu cao hơn về trách nhiệm quản lý chất lượng, kiểm soát nguồn gốc và minh bạch hành trình sản phẩm. Trong bối cảnh đó, truy xuất nguồn gốc được xem là công cụ quan trọng giúp cơ quan quản lý tăng cường hậu kiểm, giám sát thị trường; đồng thời hỗ trợ kịp thời việc phát hiện, xử lý các sản phẩm kém chất lượng, gây ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng và môi trường kinh doanh lành mạnh.

Minh Hiếu