Thúc đẩy quyết toán, nộp tiền thu từ cổ phần hóa về ngân sách Nhà nước

Ngày 5/6/2025, Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc đã ký Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ yêu cầu thúc đẩy công tác quyết toán cổ phần hóa (CPH), nộp tiền thu từ cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước về Quỹ Hỗ trợ sắp xếp và Phát triển doanh nghiệp (nay là ngân sách nhà nước).

Tại chỉ thị nêu rõ, tính đến thời điểm ngày 31/12/2024, đã có 118 doanh nghiệp được cấp có thẩm quyền phê duyệt Đề án cơ cấu lại doanh nghiệp theo Quyết định số 360/QĐ-TTg ngày 17/3/2022 của Thủ tướng Chính phủ. Giai đoạn 2021 - 2024 thoái vốn nhà nước tại 15 doanh nghiệp với giá trị 405,2 tỷ đồng, thu về 656,9 tỷ đồng; số thu thực tế từ bán vốn nhà nước giai đoạn 2021 - 2023 là 14.617 tỷ đồng; giá trị dự kiến thu từ bán vốn nhà nước giai đoạn 2024 - 2025 là 47.958,36 tỷ đồng.

Bên cạnh các kết quả đạt được, công tác cơ cấu lại, sắp xếp, đổi mới, CPH DNNN, thoái vốn còn một số tồn tại, hạn chế như: một số bộ, ngành, địa phương chưa phê duyệt phương án cơ cấu lại các DNNN, chưa hoàn thành kế hoạch CPH, thoái vốn theo đúng kế hoạch đã được phê duyệt; nhiều doanh nghiệp chưa được cơ quan đại diện chủ sở hữu phê duyệt quyết toán CPH...

Để thúc đẩy công tác quyết toán CPH, nộp tiền thu từ CPH, thoái vốn nhà nước về Quỹ Hỗ trợ sắp xếp và Phát triển doanh nghiệp (nay là ngân sách nhà nước) theo quy định, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC) khẩn trương chỉ đạo các doanh nghiệp thuộc phạm vi quản lý tập trung đẩy nhanh công tác quyết toán CPH đối với các đơn vị chưa hoàn thành quyết toán phần vốn nhà nước tại thời điểm chính thức chuyển sang công ty cổ phần;

Làm rõ tình hình triển khai thực hiện quyết toán vốn nhà nước tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần, tình hình thu nộp, xác định các khoản phải thu, các khoản đã nộp về CPH (bao gồm tiền thu từ bán cổ phần lần đầu, phát hành cổ phần tăng thêm, khoản chênh lệch vốn nhà nước tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần với giá trị thực tế phần vốn nhà nước tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp).

Kịp thời hướng dẫn các doanh nghiệp CPH xử lý dứt điểm các nội dung còn vướng mắc, tồn tại trong quá trình quyết toán CPH theo quy định của pháp luật. Những vấn đề vướng mắc vượt thẩm quyền, cần khẩn trương báo cáo cấp có thẩm quyền; đồng thời gửi Bộ Tài chính để tổng hợp, tham mưu Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ xem xét, chỉ đạo.

Khẩn trương thực hiện các nhiệm vụ liên quan đến công tác quyết toán CPH, hoàn thành trong năm 2025 và chịu trách nhiệm trước Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về việc chưa hoàn thành công tác quyết toán, bàn giao sang công ty cổ phần đối với các doanh nghiệp thuộc phạm vi quản lý theo quy định. Trường hợp không hoàn thành, báo cáo rõ lý do và đề xuất thời hạn, phương án xử lý, gửi Bộ Tài chính để tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước có trách nhiệm hoàn thành các nhiệm vụ sau trong năm 2025: Phối hợp chặt chẽ với các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương để rà soát các doanh nghiệp đã bàn giao quyền đại diện chủ sở hữu vốn nhà nước về SCIC và giải quyết triệt để tồn tại, hạn chế trong công tác quyết toán CPH đối với các doanh nghiệp đã bàn giao quyền đại diện chủ sở hữu vốn nhà nước về SCIC. Thực hiện đầy đủ trách nhiệm theo quy định tại Khoản 4 Điều 9 Thông tư số 57/2022/TT-BTC.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu UBND cấp tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương khẩn trương quan tâm, chỉ đạo các cơ quan tại địa phương có ý kiến cụ thể về phương án sử dụng đất của doanh nghiệp CPH theo thẩm quyền để bảo đảm công tác quyết toán CPH theo đúng quy định. Chịu trách nhiệm có ý kiến về diện tích đất doanh nghiệp tiếp tục sử dụng khi CPH và giá đất cụ thể đối với diện tích đất giao theo quy định của pháp luật về đất đai.

Các doanh nghiệp CPH yêu cầu người đại diện phần vốn nhà nước tại các doanh nghiệp CPH báo cáo các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, SCIC những vấn đề phát sinh, tồn tại, khó khăn, vướng mắc trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp liên quan đến quyết toán CPH để xử lý dứt điểm; trường hợp vượt thẩm quyền, các cơ quan, SCIC báo cáo Bộ Tài chính (trong đó chỉ rõ những nội dung thuộc thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ) để tổng hợp, tham mưu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ phương án xử lý. 

Các doanh nghiệp CPH yêu cầu người đại diện phần vốn nhà nước tại các doanh nghiệp CPH đề nghị các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, SCIC phê duyệt giá trị phần vốn nhà nước tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần và quyết toán tiền thu về CPH, quyết toán kinh phí hỗ trợ cho người lao động dôi dư, chi phí CPH; xác định số phải nộp bổ sung đối với khoản chênh lệch vốn nhà nước tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần với giá trị phần vốn nhà nước tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp (nếu có) theo quy định.

Bộ Tài chính có trách nhiệm thường xuyên rà soát cơ chế, chính sách, văn bản quy phạm pháp luật để sửa đổi, bổ sung kịp thời nếu cần thiết; tổng hợp vướng mắc của các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, SCIC và tham mưu, đề xuất Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ phương án xử lý.

Tuấn Kiệt