Thứ trưởng Bộ Xây dựng: Bất động sản 2026 sẽ tăng trưởng có chọn lọc từ nhu cầu thực

Chiều ngày 8/1, tại Diễn đàn "Triển vọng thị trường bất động sản năm 2026", Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh nhận định rằng, năm 2026 sẽ không còn là giai đoạn tăng trưởng nóng hay dàn trải, mà là chu kỳ phát triển có chọn lọc, dựa trên nhu cầu thực và nền tảng pháp lý vững chắc.

Một trong những thông tin quan trọng được công bố tại diễn đàn là con số về quy mô các dự án đang gặp vướng mắc. Theo rà soát, cả nước có khoảng gần 3.000 dự án bất động sản đang gặp khó khăn, chiếm hơn 80% số lượng dự án hiện nay.

Đáng chú ý, tổng quy mô vốn đầu tư của các dự án này lên tới 2,4 triệu tỷ đồng (tương đương khoảng 100 tỷ USD). Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh khẳng định, nếu tập trung tháo gỡ được các "nút thắt" này, thị trường sẽ tạo ra một nguồn lực cực kỳ mạnh mẽ để thúc đẩy kinh tế phát triển.

Tính đến nay, công tác tháo gỡ đã ghi nhận những kết quả tích cực. Bước đầu đã khơi thông được 926 dự án với quy mô vốn hơn 724 nghìn tỷ đồng. Giải phóng hơn 52.000 ha đất, giúp nhiều doanh nghiệp tránh nguy cơ phá sản và ổn định sản xuất.

Riêng năm 2026, các cơ quan chức năng sẽ phối hợp để xử lý dứt điểm các dự án thuộc thẩm quyền của Chính phủ và hướng dẫn địa phương tự tháo gỡ các dự án thuộc thẩm quyền riêng.

Ngành xây dựng và bất động sản hiện đóng góp khoảng 11% GDP, trong đó lĩnh vực bất động sản đóng góp trực tiếp và gián tiếp khoảng 4,5%. Để bảo vệ động lực tăng trưởng này, Chính phủ đã quyết liệt hoàn thiện thể chế thông qua việc sửa đổi hàng loạt Luật quan trọng như Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Các tổ chức tín dụng.

Các chính sách mới không chỉ tháo gỡ sự chồng chéo giữa các luật mà còn đưa ra những chế tài mạnh mẽ để lành mạnh hóa thị trường. Điển hình là quy định mới về đấu giá quyền sử dụng đất: nâng mức tiền đặt trước lên tối đa 50%; áp dụng chế tài cấm tham gia đấu giá đến 5 năm đối với các trường hợp bỏ cọc.

Bên cạnh đó, các đại diện doanh nghiệp cũng đề xuất việc xây dựng mã định danh bất động sản như một "chìa khóa" để tạo sự minh bạch, công khai, giúp khắc phục tình trạng thiếu thông tin và sốt giá ảo.

Định hướng trọng tâm của ngành xây dựng trong năm 2026 là tập trung vào phân khúc đáp ứng nhu cầu thực, đặc biệt là nhà ở xã hội (NOXH) và nhà ở thương mại giá phù hợp.

Mục tiêu là phấn đấu hoàn thành thêm khoảng 160.000 căn hộ NƠXH, góp phần điều tiết mặt bằng giá và giúp người dân dễ dàng tiếp cận nhà ở hơn. Hiện cả nước đang triển khai gần 700 dự án NOXH, đạt 62% chỉ tiêu của đề án 1 triệu căn hộ.

Bộ Xây dựng cũng đang xây dựng đề án thí điểm giao đất theo hình thức chỉ định đầu tư và áp dụng bảng giá đất để rút ngắn thời gian, giảm chi phí, từ đó hạ giá thành sản phẩm cho người dân.

Cuối cùng là thành lập Quỹ nhà ở quốc gia. Đây là kế hoạch trọng tâm nhằm tiếp nhận nguồn vốn, tổ chức đầu tư và quản lý vận hành nhà ở một cách chuyên nghiệp trong giai đoạn tới.

Mặc dù có những tín hiệu lạc quan, thị trường vẫn đối mặt với thách thức khi giá nhà ở (chung cư, liền kề, đất nền) vẫn tăng bình quân khoảng 10-15%/năm, vượt quá khả năng chi trả của nhiều người thu nhập thấp. Do đó, việc đẩy mạnh nguồn cung nhà ở giá rẻ được xem là giải pháp then chốt để thị trường phát triển bền vững.

Minh Phương