Thanh Hóa: Di tích chùa Quán Thành bị xâm hại, trách nhiệm thuộc về ai?

Theo kết quả kiểm tra của Thanh tra Sở Văn Hoá, Thể thao và Du lịch tỉnh Thanh Hoá cho thấy, tại chùa Quán Thánh, toàn bộ hệ thống bia ma nhai (12 tấm bia); 3 bức dạng đại tự chữ Hán và hệ thống các pho tượng khắc trên vách đá phía ngoài và trong vòm hang (gồm 3 tượng quan phía ngoài hang, 5 tượng quan phía trong); 2 tượng linh vật (voi, ngựa)... thế kỷ XVI-XVII của di tích đã bị tô vẽ, phun, phủ sơn công nghiệp.

Riêng tấm bia ma nhai niên đại Cảnh Hưng 47 đã bị khoan, chôn, đóng thanh sắt vuông vào giữa hai hàng chữ Hán, làm nứt, tách vỡ một phần mặt bia, mất một chữ Hán.

Từ kết quả kiểm tra trên, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch Thanh Hoá khẳng định: Việc tự ý tô vẽ, sơn vào hệ thống hiện vật có niên đại thế kỷ XVI-XVII, khoan chôn sắt vào hiện vật bia thuộc di tích và sử dụng đất di tích, tự ý điều chỉnh, thiết hụt diện tích đất khi chưa được sự đồng ý của cấp có thẩm quyền đã làm sai lệch, huỷ hoại, thay đổi yếu tố gốc cấu thành di tích kiến trúc nghệ thuật, vi phạm nghiêm trọng Luật Di sản văn hoá.

Được biết, ngày 10/11, UBND phường An Hưng TP Thanh Hoá có báo cáo giải trình về sai phạm xảy ra tại chùa Quán Thánh, thuộc cụm di tích nghệ thuật và thắng cảnh núi An Hoạch (núi Nhồi) là cụm di tích cấp Quốc gia được Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch công nhận năm 1992.

Theo đó, số bia, chữ, linh vật, tượng… tại chùa được xác định sơn mới các thời điểm trước năm 2013 và năm 2019. Người chỉ đạo sơn các tượng, bia… từ năm 2019 là bà Lê Thị Thịnh là người trông coi chùa; người thực hiện sơn là ông Cao Xuân Tuấn, có địa chỉ tại xã Xuân Bình, huyện Như Thanh.

Theo chính quyền phường An Hưng, TP Thanh Hóa xác định, thời điểm sơn trước năm 2013 đã được người quản lý tại chùa sơn lại từ lâu, không xác định được chính xác năm sơn lại.

Năm 2018, bà Lê Thị Thịnh được anh Lê Đình Liêm là người trông coi chùa trước bàn giao lại việc trông coi chùa. Trong thời gian trông coi chùa, quản lý tại chùa, bà Thịnh thấy các bức bia, tranh chữ, linh vật bị mốc đen nên đến tháng 7 và tháng 8 năm 2019, bà đã thuê ông Cao Xuân Tuấn sơn mới 4 bức bia ở phía Đông của chùa và sơn lại các bức bia còn lại, linh vật, tượng đá với kinh phí 8 triệu đồng. Bà Thịnh tự bỏ tiền ra để thuê người sơn lại.

Ngoài ra, khoảng tháng 6, tháng 7 năm 2021, bà Thịnh tự ý thuê anh Lê Văn Lâm, ở phường An Hưng dựng thêm một cột bằng kim loại và khoan 1 lỗ vào tấm bia trên vách núi của chùa để gia cố phần mái che đã có từ trước với kinh phí 400 nghìn đồng.

Việc bà Thịnh thuê người sơn mới, khoan vào bia đá không có báo cáo với cán bộ phụ trách cũng như các cấp có thẩm quyền.

Hiện sự việc đang tiếp tục được các cơ quan chức năng tỉnh Thanh Hóa tiến hành làm rõ, xong dư luận quan tâm là một di tích cấp Quốc gia để cho chính người trông coi chùa tự ý thuê người xâm hại nghiêm trọng đến di tích như vậy, liệu trách nhiệm của các cơ quan chức năng, cũng như của các cá nhân đã buông lỏng việc quản lý dẫn đến di tích bị xâm hại nghiêm trọng như vậy thì có được làm rõ để xử lý nghiêm minh hay không?

Duy Phúc