Tập đoàn Điện lực Việt Nam thua lỗ gần 29.000 tỷ đồng trong 8 tháng năm 2023

Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp vừa báo cáo gửi Bộ Kế hoạch và Đầu tư về tình hình sản xuất kinh doanh và đầu tư phát triển của các doanh nghiệp do cơ quan này làm đại diện chủ sở hữu.

Tại báo cáo, Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp cho biết, tính trong 8 tháng năm 2023, số lỗ của EVN dự kiến hơn 28.700 tỷ đồng. Trong khi đó, năm 2022, EVN lỗ 26.500 tỷ đồng, chưa bao gồm các khoản chênh lệch tỉ giá. Như vậy, tính chung số lỗ năm 2022 và 8 tháng năm 2023, công ty mẹ EVN đã lỗ tổng cộng khoảng trên 55.000 tỷ đồng.

Hiện nay, Bộ Công Thương đang dự thảo sửa đổi Quyết định 24 cơ chế điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân. Trong đó, nội dung đáng chú ý nhất tại dự thảo này là cho EVN thu hồi khoản lỗ sản xuất kinh doanh, tính giá điện dựa trên quy định pháp luật. 

Cơ quan này cho biết, cơ cấu giá bán lẻ điện bình quân hàng năm gồm chi phí các khâu trong chuỗi sản xuất, cung ứng điện (phát điện, truyền tải, phân phối-bán lẻ điện, điều độ hệ thống, điều hành giao dịch thị trường, chi phí dịch vụ phụ trợ, quản lý chung của EVN) và các khoản khác chưa được tính vào giá điện để đảm bảo phản ánh được đúng giá thành và sau đó là có lợi nhuận phù hợp.

Lỗ từ chênh lệch tỉ giá trong 4 năm (2019-2022) chưa được hạch toán của EVN khoảng 14.725 tỷ đồng, theo công bố kết quả kiểm tra giá thành sản xuất điện năm 2022 của Bộ Công Thương..

Trước năm 2017 - thời điểm ban hành Quyết định 24, các chi phí này là khoản lớn nhất thường bị treo chưa hạch toán vào giá thành sản xuất, giá điện hoặc chỉ được phân bổ một phần tùy tình hình tài chính mỗi năm. Năm ngoái, giá nhiên liệu thế giới leo thang đẩy chi phí mua điện của EVN tăng trong khi giá bán lẻ điện giữ ổn định khiến tập đoàn này lỗ hơn 26.500 tỷ đồng. Năm nay, giá nhiên liệu sản xuất điện bớt căng thẳng nhưng vẫn ở mức cao ảnh hưởng tới cân bằng tài chính của EVN.

Lý giải về khoản lỗ của EVN trong năm 2023, ông Nguyễn Xuân Nam, Phó Tổng Giám đốc EVN cho biết, khoản lỗ này đã gây lỗ gây khó khăn về tài chính cho EVN. Vì vậy tập đoàn đã có đề xuất trình Bộ Công Thương và các cấp có thẩm quyền về việc điều chỉnh giá điện. Thực tế, ngay sau đó, sang đến tháng 4/5/2023, EVN chính thức tăng giá điện tăng 3%.

"Năm 2022 lỗ chủ yếu là do chi phí sản xuất điện đầu vào tăng cao. Đặc biệt là giá than tăng gấp hơn 3 lần, có thời điểm tăng gấp 4-5 lần. Giá khí đốt và giá dầu tăng gấp đôi là nguyên nhân khiến chi phí mua điện tăng cao. Nhưng bốn năm nay đã không điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân nên EVN rất khó khăn" - ông Nam cho biết.

Ông Nam cũng thông tin thêm trong bối cảnh khó khăn đó đã thực hiện tiết giảm chi phí, mà còn cắt giảm các khoản sửa chữa lớn có thời điểm tới 30%. Cộng thêm các khoản thu khác, EVN tiết giảm tới 10.000 tỷ đồng, giúp khoản lỗ còn lại là 26.200 tỷ đồng. Về khoản chênh lệch tỉ giá, ông Nam cho biết chưa phân bổ vào giá bán lẻ điện bình quân vì phải đảm bảo hài hòa lợi ích an sinh xã hội.

Trước đó theo báo cáo từ EVN, năm 2023, kế hoạch đầu tư xây dựng của EVN là 94.860 tỷ đồng. Với kết quả sản xuất kinh doanh lỗ, tập đoàn không thể trả nợ đúng hạn; các ngân hàng, tổ chức tín dụng sẽ khó khăn hơn trong việc phê duyệt các khoản vay, hạn mức vay cho EVN. 

Ngoài ra chi phí, lãi suất các khoản vay tăng lên do đánh giá mức độ rủi ro tăng thêm đối với bên cho vay. Do đó, Tập đoàn Điện lực đề nghị Hiệp hội Năng lượng Việt Nam kiến nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành, địa phương có giải pháp tháo gỡ khó khăn tài chính cho EVN.

Phương Anh (t/h)