Phấn đấu đưa Việt Nam thành trung tâm sáng tạo hàng đầu khu vực vào năm 2045

Ngày 20/7/2026, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đã ký Quyết định số 1306/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược văn hóa đối ngoại đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 (Chiến lược).

Chiến lược hướng tới việc chủ động hội nhập, quảng bá sâu rộng giá trị văn hóa Việt Nam ra thế giới, đồng thời tiếp thu tinh hoa nhân loại để xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Mục tiêu tổng quát của Chiến lược là biến văn hóa thành sức mạnh mềm quan trọng, thúc đẩy đất nước phát triển nhanh và bền vững. Việt Nam kỳ vọng sẽ nâng cao vị thế, uy tín và tầm ảnh hưởng quốc tế, đóng góp xứng đáng vào sự đa dạng của văn minh nhân loại.

Đáng chú ý, tầm nhìn đến năm 2045 đặt ra mục tiêu bứt phá sức mạnh mềm dựa trên nền tảng kinh tế số và xã hội số vững chắc. Việt Nam phấn đấu đứng trong Top 3 khu vực ASEAN và Top 30 thế giới về Chỉ số Sức mạnh mềm quốc gia.

Mục tiêu giai đoạn 2026 - 2030, mở rộng và nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế về văn hóa với các quốc gia, vùng lãnh thổ, các tổ chức, cơ quan văn hóa, các tập đoàn kinh tế, công nghiệp văn hóa trong khu vực và trên thế giới, tạo xung lực phát triển mới cho các lĩnh vực văn hóa, công nghiệp văn hóa, tập trung vào những lĩnh vực thế mạnh (điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, du lịch văn hóa, di sản...).

Phấn đấu đạt ít nhất 5 giải thưởng quốc tế uy tín trong các lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật (trọng tâm là âm nhạc, điện ảnh, văn học); hình thành và vận hành ổn định 5 Liên hoan nghệ thuật quốc tế mang thương hiệu đặc trưng của các địa phương trọng điểm, trở thành điểm đến văn hóa tiêu biểu của khu vực.

Có thêm ít nhất 5 di sản/danh hiệu được các tổ chức quốc tế (UNESCO và các tổ chức chuyên ngành khác) công nhận/ghi danh; phấn đấu xây dựng ít nhất 10 điểm đến du lịch văn hóa - di sản thành thương hiệu quốc gia có sức cạnh tranh toàn cầu, có tính nhận diện trên trường quốc tế; thiết lập mới từ 1 đến 3 Trung tâm Văn hóa Việt Nam ở nước ngoài tại các địa bàn chiến lược.

Tầm nhìn đến năm 2045, Việt Nam trở thành một trong những trung tâm văn hóa và sáng tạo hàng đầu của khu vực; phát triển bứt phá sức mạnh mềm văn hóa dựa trên nền tảng kinh tế số và xã hội số vững chắc; khẳng định vị thế quốc gia có bề dày văn hiến, năng lực và uy tín trong điều hành, tổ chức các sự kiện khu vực và quốc tế, chủ động tham gia định hình xu thế phát triển văn hóa thế giới trong kỷ nguyên mới.

Chỉ tiêu cụ thể, giành thêm ít nhất 15 giải thưởng quốc tế uy tín trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, công nghiệp văn hóa; đăng cai và tổ chức thành công ít nhất 1 sự kiện quy mô toàn cầu (như World EXPO, EXPO chuyên đề, các sự kiện thể thao/văn hóa tầm cỡ thế giới).

Tiếp tục thành lập các Trung tâm Văn hóa Việt Nam ở nước ngoài tại các địa bàn đối tác chiến lược toàn diện theo yêu cầu đối ngoại của Đảng và Nhà nước thêm ít nhất 5 trung tâm; có thêm 15 di sản, danh hiệu được các tổ chức quốc tế (UNESCO và các tổ chức chuyên ngành khác) công nhận/ghi danh; phấn đấu đưa Việt Nam vào Top 3 khu vực ASEAN và Top 30 thế giới về Chỉ số Sức mạnh mềm (Soft Power Index) của quốc gia.

Để đạt được các mục tiêu trên, một trong những nhiệm vụ, giải pháp Chiến lược đặt ra là phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao làm công tác văn hóa đối ngoại ở trong và ngoài nước.

Bố trí cán bộ kiêm nhiệm công tác văn hóa tại các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài phù hợp với yêu cầu công tác và điều kiện từng địa bàn bảo đảm phù hợp với chủ trương của Đảng, Nhà nước về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, không làm phát sinh thêm tổ chức, đầu mối hoặc tăng thêm biên chế công chức công tác ở nước ngoài; từng bước triển khai Tham tán văn hóa/Tùy viên văn hóa tại các cơ quan đại diện ngoại giao tại địa bàn các nước đối tác chiến lược, trong đó đến năm 2030, ưu tiên triển khai tại địa bàn các nước đối tác chiến lược toàn diện; đến năm 2045 ưu tiên địa bàn các nước đối tác chiến lược trở lên.

Chủ động quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ văn hóa đối ngoại ở trung ương và địa phương am hiểu sâu sắc văn hóa dân tộc, có tri thức về văn hóa thế giới, ưu tiên bồi dưỡng năng lực đàm phán, kiến thức pháp luật quốc tế và sở hữu trí tuệ, các kỹ năng tổ chức sự kiện, kỹ năng truyền thông đa phương tiện, năng lực quản trị văn hóa trên không gian số và làm chủ các công cụ công nghệ hiện đại (AI, Big Data, VR/AR...); chú trọng bố trí đội ngũ cán bộ có năng lực làm việc tại các tổ chức văn hóa quốc tế và khu vực.

Quan tâm bồi dưỡng, cập nhật kiến thức về lịch sử, văn hóa dân tộc và kỹ năng truyền thông, quảng bá cho lực lượng du học sinh, nghiên cứu sinh, người lao động và chuyên gia trước khi ra nước ngoài học tập, làm việc, đồng thời đẩy mạnh giáo dục thẩm mỹ, bồi đắp bản lĩnh chính trị và lòng tự hào văn hóa dân tộc cho thế hệ trẻ nhằm hình thành thế hệ công dân toàn cầu vững vàng trước các thách thức của hội nhập và toàn cầu hóa.

Chiến lược cũng đặt ra nhiệm vụ đổi mới tư duy, nâng tầm hoạt động, đa dạng hóa phương thức quảng bá và truyền thông thương hiệu văn hóa quốc gia trên toàn cầu.

Trong đó, đầu tư nâng cao chất lượng, không ngừng sáng tạo, đổi mới nội dung, hình thức các hoạt động văn hóa đối ngoại và ngoại giao văn hóa trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc của Lãnh đạo cấp cao Đảng, Nhà nước Việt Nam ở nước ngoài và Lãnh đạo cấp cao nước ngoài đến Việt Nam.

Đổi mới và nâng cao hiệu quả công tác tổ chức Tuần/Ngày Văn hóa Việt Nam tại nước ngoài, tăng cường các chương trình hợp tác, biểu diễn chung với nước sở tại, tăng quy mô khán giả, đẩy mạnh truyền thông đại chúng về sự kiện. Khuyến khích lồng ghép các hoạt động trình diễn, thi đấu và trải nghiệm thực tế các môn thể thao truyền thống, võ thuật dân tộc, trò chơi dân gian mang đậm bản sắc Việt Nam.

Tăng cường sự hiện diện của Việt Nam tại các sự kiện văn hóa-nghệ thuật quy mô, uy tín quốc tế: triển lãm quốc tế; liên hoan phim, triển lãm mỹ thuật, hội chợ sách quốc tế có uy tín, lịch sử lâu đời; sự kiện văn hóa chuyên đề và giới thiệu văn hóa Việt Nam, hình ảnh quốc gia tại các sự kiện kinh tế, chính trị quốc tế quan trọng.

Đẩy mạnh ngoại giao văn hóa - thể thao thông qua việc đăng cai, chủ động tổ chức và tham gia các giải thi đấu thể thao quốc tế lớn, các đại hội thể thao khu vực và châu lục. Giới thiệu, quảng bá các môn thể thao, nghệ thuật truyền thống đặc sắc của Việt Nam ra thế giới thông qua các chương trình giao lưu, festival, hội chợ, triển lãm...

Tú Anh