NXB Giáo dục lý giải việc “Thánh Gióng tắm ở Hồ Tây và chết trong rừng”

Vừa qua, trên mạng xã hội cũng như một số báo điện tử rộ lên dư luận sách giáo khoa (SGK) và tài liệu tiếng Việt lớp 5 cung cấp sai kiến thức cho học sinh về nhân vật Thánh Gióng.

Đó là đoạn văn về Phù Đổng Thiên Vương (Thánh Gióng) của tác giả Nguyễn Đình Thi được đưa ra làm ví dụ cho một bài tập về từ ngữ.

Đoạn văn trong sách Tiếng Việt lớp 5 ghi như sau: “Nghe chuyện Phù Đổng Thiên Vương, tôi thường tưởng tượng đến một trang nam nhi, sức vóc khác người, nhưng tâm hồn còn thô sơ và giản dị như tâm hồn tất cả mọi người thời xưa. Tráng sĩ ấy gặp lúc quốc gia lâm nguy đã xông pha ra trận, đem sức khỏe mà đánh tan giặc, nhưng bị thương nặng. Tuy thế người trai làng Phù Đổng vẫn còn ăn một bữa cơm (chỗ ấy nay lập đền thờ ở làng Xuân Tảo) rồi nhảy xuống Hồ Tây tắm, xong mới ôm vết thương lên ngựa đi tìm một rừng cây âm u nào, giấu kín nỗi đau của mình mà chết”.

Còn đoạn trong sách Hướng dẫn học Tiếng Việt 5 tương tự, chỉ lược bỏ cụm từ trong ngoặc đơn, “chỗ ấy nay lập đền thờ ở làng Xuân Tảo”. Vì đoạn kết không giống đoạn kết trong truyền thuyết lâu nay vẫn quen thuộc với độc giả, rằng rằng “Sau khi đánh tan giặc Ân, Thánh Gióng bay về trời”, đoạn văn trên vấp phải phản ứng, nhất là chi tiết “nhảy xuống Hồ Tây tắm”.

Lâu nay, các học sinh, phụ huynh, giáo viên Việt chưa từng được nghe nói đến việc Thánh Gióng đánh giặc xong ăn bữa cơm, nhảy xuống Hồ Tây tắm, ôm vết thương đó vào rừng giấu kín nỗi đau mà chết. Điều này khiến các bậc phụ huynh rất băn khoăn.

Bài báo lập tức được cộng đồng mạng chia sẻ với nhiều lời bình luận không mấy tốt đẹp. Nhiều người phê phán cách làm cẩu thả của những người soạn sách. Thậm chí, có người còn nặng lời cho rằng “một sự báng bổ lịch sử mà dám đưa vào sách giáo khoa”.

Trước những thông tin này, ông Nguyễn Văn Tùng, Giám đốc NXB Giáo dục Việt Nam và GS Nguyễn Minh Thuyết (chủ biên SGK Tiếng Việt 5) cho rằng, dư luận đã hiểu sai vấn đề.

“Chúng tôi khẳng định, đoạn văn trên có xuất xứ rõ ràng và có căn cứ. Chúng tôi đang soạn câu trả lời chu đáo về mặt chuyên môn và sẽ gửi đến báo chí”, ông Thuyết trả lời trên báo Thể thao & Văn hóa.

Trước đó, chiều 16/3, GS Nguyễn Minh Thuyết, chủ biên sách Tiếng Việt lớp 5, cũng làm việc với lãnh đạo NXB Giáo dục Việt Nam để đưa ra câu trả lời cho dư luận. Ông Thuyết khẳng định, đoạn văn trên là của nhà thơ Nguyễn Đình Thi và được trích dẫn đúng, không phải do nhóm biên soạn bịa ra.

Nhà thơ Nguyễn Đình Thi từng viết một số bài nghiên cứu về văn học dân gian như Sức sống của nhân dân Việt Nam trong ca dao và cổ tích, Nguyễn Du và Truyện Kiều, Thời gian của Thánh Gióng…

Như vậy, chỉ có khác biệt giữa truyền thuyết với bài viết của nhà văn Nguyễn Đình Thi là theo truyền thuyết Thánh Gióng bay về trời, còn Nguyễn Đình Thi cho là tráng sĩ đã hy sinh trên đất mẹ.

GS Thuyết cũng khẳng định: "Đoạn văn của Nguyễn Đình Thi có thể gợi cho học sinh những suy nghĩ vượt ra ngoài khuôn khổ câu chuyện dân gian các em vẫn nghe, từ đó kích thích trí tưởng tượng và tiềm năng sáng tạo của các em - một trong những nội dung nằm trong mục tiêu giáo dục của môn Ngữ văn, kể từ cấp Tiểu học".

Lan Anh (Tổng hợp)