Nghệ nhân Đào Đình Năng: Khát khao đào tạo được trò... giỏi hơn thầy!

15 tuổi, chàng trai mới lớn Đào Đình Năng với thân hình nhỏ thó “lếch thếch” xách “khối tài sản” của mình là những chiếc đục, búa… rời quê hương Nam Định để vào vùng đất Bình Phước bắt đầu cuộc mưu sinh. Ngày ra đi, Năng nung nấu ý chí quyết tâm làm giàu trên vùng đất đỏ miền Đông Nam Bộ, với niềm tin vững chắc rằng, có 3 chữ “Tâm, Tài, Tín” ắt hẳn sẽ thành công, dù chưa hình dung hết những khó khăn, trắc trở mà cuộc sống bày ra để thử thách lòng người.

Quãng thời gian đầu mới lập nghiệp, dù đã đổ bao mồ hôi, công sức, bao trăn trở, tìm tòi để tạo ra những tác phẩm điêu khắc gỗ độc đáo, nhưng buồn thay, thị trường tiêu thụ dường như “khép cửa” với anh. Sản phẩm ế ẩm, tiền vốn có hạn, nhiều lúc anh cảm thấy bế tắc, muốn bỏ nghề.

Nhìn đôi bàn tay tài hoa, rắn rỏi thao tác một cách vô cùng điêu luyện trên những khối gỗ, nghe cái cách anh say sưa thuyết minh những tác phẩm của mình sẽ hiểu rằng, nghề chạm khắc gỗ là duyên nợ, là máu thịt của anh rồi. Từ bỏ sao dễ.

Bước vào khu vườn rộng, nơi anh đặt hàng trăm tác phẩm điêu khắc gỗ, cứ ngỡ lạc vào một viện bảo tàng. Mỗi tác phẩm đem đến cho người ngắm những cảm xúc thật đong đầy bởi cả tâm hồn, tấm lòng và tình yêu nghề anh đã gửi gắm vào đây. Tượng phật Di Lặc của anh mang đến cảm giác hoan hỉ, tràn trề hạnh phúc. Tượng Đạt Ma sư tổ lại toát ra vẻ siêu thoát oai phong, với trí thông minh và ngộ tính tuyệt vời. Thiềm thừ (cóc vàng 3 chân) cho ta cảm nhận về thần thái tài lộc, sự may mắn về kinh doanh và tiền bạc.

“Tay đục vạn năng” Đào Đình Năng tâm sự, anh thích nhất là đục tượng “Tam Đa phúc lộc thọ”. Không phải vì mặt hàng này luôn được khách tìm mua nhiều nhất mà bởi khi thổi hồn vào những bức tượng này, anh luôn cầu mong cho khách hàng gặp nhiều may mắn, phúc – lộc- thọ viên mãn, vạn điều lành, ngàn thịnh vượng, trăm tuổi thọ.

Với bản tính chất phác, chân tình, Đào Đình Năng luôn được khách hàng dành cho những tình cảm tốt đẹp. Bởi thế mà cửa hàng đồ gỗ mỹ nghệ, tượng phật cao cấp Năng Động (Thị xã Đồng Xoài, tỉnh Bình Phước) của anh chẳng mấy khi vắng khách. Họ đến đây nhiều khi không phải để tìm mua sản phẩm mà chỉ đến ngắm tượng và chuyện trò, tâm sự về chuyện đời, chuyện nghề với chàng trai đất Bắc tài hoa, hồn hậu. 

Tiếng lành đồn xa, nhiều khách hàng từ các tỉnh thành khắp nơi trên cả nước không quản ngại đường xá xa xôi, lặn lội vào Bình Phước để mua sản phẩm do anh làm ra. Tượng gỗ nghệ thuật của anh cũng vượt khỏi biên giới Việt Nam, "lên máy bay" sang nước ngoài với niềm hân hoan, nâng niu của người đã mua nó. 

Đào Đình Năng từng tâm sự: "Nghề chạm khắc gỗ là nghề dân dã, phổ thông nhưng cũng rất nghệ thuật, kì công, làm đẹp trên từng xen-ti-mét gỗ, góp phần nâng cao giá trị sử dụng và giá trị thẩm mỹ của gỗ. Nếu yêu nghề, tận tâm tận lực thì người nghệ nhân thỏa sức sáng tạo, cảm tác ra những tác phẩm đẹp, sinh động để cống hiến cho đời. Dù chỉ là những khúc gỗ vô tri vô giác nhưng qua bàn tay tài hoa, khéo léo và trí tưởng tượng phong phú của nghệ nhân, những khúc gỗ ấy được thổi hồn, truyền cảm xúc, biết cười biết khóc, thậm chí biết nói bằng ngôn ngữ hình ảnh".

Cứ thế, ngày ngày, tiếng đục gỗ lách cách từ căn nhà xưởng của nghệ nhân Đào Đình Năng vang lên, trở thành thanh âm quen thuộc với những người dân nơi đây. Đều đều và khô khốc, nhưng lại ẩn chứa trong đó cả nỗi lòng, tâm tư và niềm say đắm nghệ thuật tạc tượng của chàng trai 35 tuổi đời nhưng đã có thâm niên 20 năm tuổi nghề.

Cười thật hiền lành khi ai đó hỏi bí quyết thành công, xây dựng thương hiệu đồ gỗ mỹ nghệ Năng Động thành công, tạo được chỗ đứng vững chắc trong lòng khách hàng, anh Năng khiêm tốn chia sẻ: “Nói là bí quyết thì to tát quá, nhưng kỳ thực, nỗi trăn trở để tạo nên những sản phẩm gỗ nghệ thuật độc đáo, có tâm hồn, có đời sống riêng luôn thường trực trong tôi. Trong lòng tôi luôn “thờ” 3 chữ Tâm – Tài – Tín. Và tôi cũng khát khao sẽ truyền lại, đào tạo được những học trò tiếp nối nghệ thuật tạc tượng gỗ giỏi hơn mình ”.

Thảo Nguyên (t/h)