Nghệ An: Xây dựng Nhà tưởng niệm Liệt sĩ Nhà báo Cách mạng Việt Nam

Trong những ngày tháng Tám lịch sử, khi cả nước hướng về Quốc khánh 2/9 và những giá trị thiêng liêng của độc lập, tự do; Lễ khởi công xây dựng Nhà tưởng niệm Anh linh Liệt sĩ Nhà báo Cách mạng Việt Nam được tổ chức trang trọng tại chùa Da, Nghệ An. Trang trọng và kính cẩn, buổi lễ diễn ra trong không gian thanh tịnh của cửa Phật, nơi những người làm báo đã hy sinh vì Tổ quốc, vì Nhân dân đang được gọi tên, tưởng niệm và hương khói. Đây không đơn thuần là sự khởi đầu của một công trình kiến trúc, mà là sự khởi dựng một không gian của ký ức, lòng biết ơn và đạo lý "uống nước nhớ nguồn".

Trong những cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc, người làm báo không đứng ngoài chiến trường. Họ đi cùng bộ đội, cùng nhân dân; có mặt ở những nơi bom đạn ác liệt để ghi lại từng trận đánh, từng con người, từng khoảnh khắc của cuộc chiến đấu. Khác với những người lính trực tiếp cầm súng để chiến đấu với kẻ thù, thì những người làm báo trên trường khói lửa cầm bút, máy ảnh, máy quay như những phương tiện đặc biệt để lưu giữ sự thật. Và không ít người đã hy sinh!

Những trang báo có thể phai màu theo thời gian, những tờ giấy có thể trở nên cũ kỹ, nhưng những gì họ ghi lại đã trở thành một phần ký ức của dân tộc. Có những người đã dùng chính tuổi trẻ và sinh mệnh của mình để hoàn thành nhiệm vụ của người cầm bút. Bởi vậy, việc xây dựng Nhà tưởng niệm Anh linh Liệt sĩ Nhà báo Cách mạng Việt Nam tại Chùa Da mang một ý nghĩa vượt lên trên giá trị của một công trình.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, Tổng biên tập Báo Nhân Dân, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của Chùa Da - nơi không chỉ là không gian tín ngưỡng, tâm linh, còn gắn liền với lịch sử cách mạng của quê hương Nghệ An và truyền thống đạo pháp đồng hành cùng dân tộc. Đặc biệt, nơi đây hôm nay trở thành chốn thờ tự, tưởng niệm các nhà báo liệt sĩ - những người đã anh dũng hy sinh trong các cuộc kháng chiến cũng như trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam trân trọng ghi nhận đóng góp của nhà báo Trần Văn Hiền, nguyên Phó Tổng Biên tập Báo Nghệ An, người đã dành hơn 15 năm âm thầm sưu tầm, kết nối và gìn giữ thông tin về những nhà báo đã hy sinh. Cùng với nhà chùa, ông đã phát nguyện xây dựng nơi thờ tự anh linh các nhà báo liệt sĩ, nhận được sự đồng hành của Hội Nhà báo Việt Nam, chính quyền, các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, đồng nghiệp, phật tử và đông đảo nhân dân.

Chùa Da cũng là nơi để những người làm báo hôm nay soi lại mình, suy ngẫm về lý tưởng khi lựa chọn nghề nghiệp và trách nhiệm trong việc giữ gìn nghề báo. Những nhà báo đã nằm xuống đã đi đến tận cùng của sự trung thực, dấn thân, đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên cả tính mạng. Giữ gìn phẩm giá của ngòi bút chính là nén hương ý nghĩa nhất dâng lên các thế hệ nhà báo đã hy sinh. Công trình được vun đắp không chỉ bằng vật chất, công sức mà còn bằng lòng biết ơn, để sự hy sinh của những người cầm bút không bao giờ bị lãng quên.

Có những sự hy sinh chỉ được lịch sử nhắc đến bằng một dòng tên! Nhưng phía sau một dòng tên là một con người. Phía sau một con người là gia đình, là tuổi trẻ, là những ước mơ chưa kịp hoàn thành. Và phía sau những người làm báo đã ngã xuống là một phần lịch sử mà họ từng chứng kiến, ghi lại và góp phần làm nên.

Bởi vậy, một không gian tưởng niệm thực sự có giá trị không chỉ để người hôm nay nhớ về người đã khuất, mà còn để người hôm nay hiểu mình đang đứng ở đâu trong dòng chảy lịch sử. Từ mái chùa thanh tịnh, những cái tên ấy sẽ tiếp tục được gọi. Những nén hương sẽ tiếp tục được thắp! Những thế hệ nhà báo hôm nay sẽ tiếp tục trở về.

Và có lẽ, đó chính là ý nghĩa sâu xa nhất của Nhà tưởng niệm Anh linh Liệt sĩ Nhà báo Cách mạng Việt Nam tại Chùa Da: để những người đã hy sinh được an lòng, để người đang sống biết tri ân và để thế hệ mai sau hiểu rằng hòa bình hôm nay không tự nhiên mà có.

Độc lập được đánh đổi bằng máu xương. Sự thật được gìn giữ bằng trách nhiệm. Và phẩm giá của người làm báo được tiếp nối từ chính những người đã từng cầm bút đi vào nơi hiểm nguy nhất mà không trở về.

Một công trình mới đang được dựng lên. Nhưng điều được dựng lên sâu sắc hơn cả chính là một cây cầu nối ký ức với hiện tại, nối người đã khuất với người đang sống, nối truyền thống báo chí cách mạng với trách nhiệm của những người cầm bút hôm nay. Để ở Chùa Da, giữa không gian thanh tịnh của cửa Phật, những nhà báo liệt sĩ không chỉ được tưởng niệm mà thực sự được "trở về"./.

Hoàng Thông