Xuất khẩu điều hướng đến mục tiêu 4,5 tỷ USD

Theo số liệu thống kê từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường, khối lượng điều xuất khẩu tháng 6/2025 ước đạt 70 nghìn tấn với giá trị đạt 475,4 triệu USD, đưa tổng khối lượng và giá trị xuất khẩu điều 6 tháng đầu năm 2025 đạt 346,8 nghìn tấn và 2,36 tỷ USD.

Giá điều xuất khẩu bình quân 6 tháng đầu năm 2025 ước đạt 6805,4 USD/tấn, tăng 23,8% so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, Trung Quốc, Hoa Kỳ và Hà Lan là 3 thị trường tiêu thụ hạt điều lớn nhất của Việt Nam, chiếm thị phần lần lượt là 22%, 21,6% và 8,4%. Ngoài ra, xuất khẩu điều sang nhiều thị trường khác cũng đang tăng trưởng khả quan như Hà Lan, UAE, Nhật Bản, Philippines, Ấn Độ...

Theo ông Bạch Khánh Nhựt, Phó Chủ tịch thường trực Hiệp hội Điều Việt Nam (VINACAS) cho biết, có nhiều thị trường tiềm năng cho ngành điều Việt Nam, trong đó, trước hết là những thị trường lớn và ổn định như Trung Quốc, EU, Australia… Đặc biệt, 2 thị trường đang tăng mạnh về nhập khẩu hạt điều trong một năm qua là Trung Đông và Hà Lan. Ngành điều Việt Nam hoàn toàn có thể đẩy mạnh xuất khẩu hạt điều sang những thị trường này.

Theo kế hoạch, ngành điều đặt mục tiêu xuất khẩu năm 2025 đạt 4,5 tỷ USD tăng 2,7% so với cùng kỳ 2024. Để đạt mục tiêu xuất khẩu, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho rằng, cần khai thác cả thị trường truyền thống và tiềm năng khác. Theo đó, các doanh nghiệp cần xúc tiến, quyết liệt việc mở thị trường mới, điều chỉnh kế hoạch xuất khẩu, hướng đến thị trường tiềm năng có nhu cầu cao nhưng thị phần còn thấp như Trung Đông (UAE, Ả rập Xê út).

Vẫn theo ông Tiến, xuất khẩu điều vào EU tăng trưởng tốt những năm gần đây, là thị trường xuất khẩu lớn thứ ba sau Hoa Kỳ và Trung Quốc. Khó khăn trong việc tiếp cận thị trường này là có nhiều quy định về sản phẩm phải sản xuất bền vững, không có dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, quy định không gây mất rừng trong sản xuất hạt điều.

Tuy nhiên, những năm gần đây, xu hướng tiêu dùng các sản phẩm chế biến từ các loại hạt, ngũ cốc tăng cao nên có khả năng gia tăng thị phần xuất khẩu nhóm sản phẩm này tại thị trường EU. Tích cực triển khai việc minh bạch nguồn gốc sản phẩm, truy xuất dữ liệu số, đầu tư vào chế biến sâu và xây dựng thương hiệu quốc gia cho ngành điều tại thị trường này cũng cần được đẩy mạnh.

Riêng với thị trường Trung Quốc, nhu cầu tiêu thụ hạt điều tại Trung Quốc có xu hướng tăng. Một số công ty phân tích thị trường quốc tế nhận định, sự gia tăng dân số của Trung Quốc đã góp phần làm tăng nhu cầu về các loại hạt, trong đó có hạt điều.

Người dân Trung Quốc, đặc biệt là thế hệ trẻ dành phần lớn thời gian trong ngày để di chuyển hoặc làm việc, nên nhu cầu ăn nhẹ rất nhiều. Nhu cầu về đồ ăn nhẹ là hạt điều và các sản phẩm liên quan đến hạt điều đang tăng nhanh vì đây được coi là thực phẩm lành mạnh, tốt cho sức khỏe.

Các doanh nghiệp ngành điều khuyến nghị, để duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu điều sang thị trường này, ngành điều Việt Nam cần tiếp tục chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm, ổn định nguồn cung, đa dạng hóa sản phẩm chế biến sâu và chú trọng tới các yêu cầu kiểm soát kỹ thuật, truy xuất nguồn gốc ngày càng khắt khe từ phía Trung Quốc.

Liên quan đến ngành điều, Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương) cho biết, những năm qua, ngành điều Việt Nam đã giữ vững ngôi vị đứng đầu thế giới về xuất khẩu điều nhân trong nhiều năm liên tiếp, đồng thời khẳng định được uy tín của thương hiệu trên thị trường quốc tế. Hạt điều nhân của Việt Nam hiện đã có mặt trên các kệ hoàng của trên 90 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, kim ngạch xuất khẩu tăng trưởng đều qua các năm.

Hiện nay, có hơn 20 tỉnh, thành phố trồng điều, với tổng diện tích lên tới hơn 300.000 ha. Trong đó, Bình Phước là tỉnh trồng nhiều cây điều nhất Việt Nam, với diện tích lên tới hơn 150.000 ha. Nơi đây có điều kiện thổ thưỡng phù hợp, đất màu mỡ… dễ dàng giúp cây điều sinh trưởng, phát triển, cho ra hạt tốt và sản lượng thu hoạch cao.

Theo dự báo, thị trường hạt điều toàn cầu sẽ tăng trưởng bình quân 4,6% trong giai đoạn 2022 - 2027. Xu hướng ưa chuộng chế độ ăn thuần chay và thực vật đã làm cho nhu cầu về các loại hạt và thực phẩm chế biến từ hạt tăng cao, trong đó có hạt điều... Đây sẽ là cơ hội tốt để ngành điều Việt Nam bứt tốc hơn nữa trong thời gian tới.

Minh Anh