Năm 2023, gần một nửa ô tô nhập khẩu vào Việt Nam đến từ Thái Lan

Năm 2023, sức mua ô tô tại Việt Nam giảm mạnh cũng khiến lượng tiêu thụ ô tô lắp cũng như nhập khẩu giảm mạnh. Cụ thể, số liệu bán hàng từ Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) cho thấy, trong năm 2023, doanh số bán xe lắp ráp trong nước giảm 20%, trong khi lượng tiêu thụ ô tô nhập khẩu cũng giảm 32% so với năm 2022.

Theo số liệu mới công bố của Tổng cục Hải quan, năm 2023, Việt Nam đã nhập về tổng cộng 118.942 ô tô nguyên chiếc các loại, tương đương kim ngạch đạt 2,83 tỉ USD, giảm mạnh 31,5% về lượng và giảm 26,3% về kim ngạch so với năm 2022. Năm 2023, lượng xe nhập khẩu về Việt Nam chủ yếu đến từ 3 thị trường lớn là Thái Lan, Indonesia và Trung Quốc.

Trong đó, Việt Nam đã nhập khẩu tổng cộng 53.942 xe lắp ráp từ Thái Lan, đạt kim ngạch hơn 1,14 tỉ USD, chiếm 45,35% về lượng và chiếm 40,46% về kim ngạch nhập khẩu ô tô của cả nước.

Đứng thứ hai là Indonesia với 42.676 xe tương đương kim ngạch 607,55 triệu USD giảm 41,2% về lượng và giảm 42,1% về giá trị so với năm 2022. Điều này một phần xuất phát từ việc một số mẫu mã như Hyundai Creta, Toyota Veloz Cross… đã được chuyển sang lắp ráp tại Việt Nam.

Trung Quốc đứng thứ ba với 11.002 xe giảm 36,5% so với năm 2022, chỉ đạt 394,2 triệu USD, chiếm 9,25% về lượng và chiếm 13,93% về kim ngạch nhập khẩu ô tô nguyên chiếc của cả nước. Khác với hai quốc gia ở trên, xe nhập khẩu từ Trung Quốc chủ yếu xe tải, xe chuyên dụng nên có giá trị đơn chiếc khá cao, trung bình là 35.800 USD/chiếc (khoảng 880 triệu/chiếc).

Giá rẻ là một lợi thế rất rõ ràng của ô tô nhập khẩu Thái Lan và Indonesia. Các loại ô tô nhập khẩu từ hai nguồn cung này đủ điều kiện về nội địa hóa đều được hưởng mức thuế suất thuế nhập khẩu 0% theo quy định tại Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN (ATIGA) có hiệu lực từ ngày 1/1/2018. Do vậy, từ thời điểm thuế nhập khẩu ô tô CBU từ các nước khu vực Đông Nam Á giảm về 0%, hàng loạt hãng xe đã chuyển sang nhập khẩu Thái Lan và Indonesia thay vì tiếp tục lắp ráp trong nước, biến thị trường Việt Nam thành đích tiêu thụ sản phẩm.

Tuy vậy, năm 2023, lượng xe nhập khẩu về Việt Nam giảm mạnh một phần xuất phát từ việc sức mua giảm, bên cạnh đó trong nửa cuối năm 2023 việc không được hưởng chính sách giảm 50% lệ phí trước bạ như xe lắp ráp trong nước khiến các mẫu mã ô tô nhập khẩu gặp khó khăn trong việc cạnh tranh.

Đỗ Khuyến (t/h)