Mẹ Việt Nam anh hùng – Những "tượng đài sống" của lòng yêu nước

Mẹ và những mùa chờ đợi

Tại phường Quảng Phú, tỉnh Thanh Hóa, Mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Thanh, sinh năm 1936, đã bước vào tuổi xế chiều. Mái tóc bạc trắng, dáng mẹ đã còng theo năm tháng, nhưng ký ức về người chồng và người con trai đã hy sinh vẫn chưa bao giờ phai nhạt.

Chồng mẹ, liệt sĩ Nguyễn Tam Anh, sinh năm 1929, nhập ngũ tháng 3/1946 và hy sinh ngày 27/2/1972 tại mặt trận phía nam. Nhiều năm sau, người con trai Nguyễn Tam Hùng khi mới 19 tuổi cũng lên đường làm nhiệm vụ và hy sinh ngày 17/11/1987 tại mặt trận tỉnh Công Bông Chàm, Campuchia.

“Không buồn, không giận con, vì cả làng, cả nước khi ấy đều lên đường làm nhiệm vụ. Nhưng nó trốn nhà, trốn mẹ đi rồi, cứ biền biệt suốt 7 năm. Không thư từ, không kỷ vật… chẳng nói một lời”, mẹ Thanh kể.

Với mẹ, chiến tranh không chỉ lấy đi người chồng, người con mà còn để lại một khoảng trống không gì có thể bù đắp. Thế nhưng, trong sâu thẳm ký ức, hình bóng những người thân yêu vẫn luôn hiện hữu, như một phần máu thịt không thể tách rời khỏi cuộc đời mẹ.

Ở một miền ký ức khác, Mẹ Việt Nam anh hùng Lê Thị Cầu, nay đã ngoài 100 tuổi, cũng mang trong mình những mất mát lớn lao của một đời người. Có tới 4 trong 7 người con và chồng của mẹ Cầu tham gia phục vụ sự nghiệp giải phóng dân tộc. Hai người con của mẹ đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường.

Đó là liệt sĩ Lê Đình Thuận hy sinh năm 1972 tại mặt trận phía nam. Trước ngày lên đường, anh gửi lại mẹ chiếc khăn tay của người con gái mình yêu, cùng lời hẹn ngày chiến thắng trở về sẽ cưới nàng làm vợ. Nhưng chiến tranh đã khép lại lời hẹn của tuổi trẻ không thành. Người con thứ ba của mẹ là liệt sĩ Lê Đình Minh, cũng hy sinh trong những năm tháng bảo vệ Tổ quốc.

Một chiếc khăn tay, một lời hẹn chưa thành, một người con mãi mãi không trở về… Những điều tưởng như nhỏ bé ấy lại trở thành những kỷ vật vô giá, gắn với ký ức về những người đã ra đi và không bao giờ có cơ hội trở lại.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng với những người mẹ như mẹ Thanh, mẹ Cầu, nỗi đau mất chồng, mất con chưa bao giờ thực sự khép lại. Nỗi nhớ về chồng, về con không chỉ là ký ức của riêng một gia đình, mà còn là một phần ký ức của quê hương, đất nước – nơi những hy sinh thầm lặng đã góp phần làm nên nền hòa bình hôm nay.

Để những hy sinh không bị lãng quên

Trải qua các cuộc kháng chiến, Thanh Hóa có hàng trăm nghìn người có công với cách mạng, trong đó có hàng nghìn Bà mẹ Việt Nam Anh hùng. Hiện nay, trên địa bàn tỉnh hiện còn 36 mẹ còn sinh sống và tiếp tục nhận được sự quan tâm, chăm lo của các cấp, ngành và cộng đồng. Mỗi người mẹ là một câu chuyện về sự hy sinh, mất mát và lòng yêu nước. Vì vậy, việc thực hiện đầy đủ, kịp thời các chế độ, chính sách, thường xuyên thăm hỏi, động viên các mẹ không chỉ là trách nhiệm, mà còn là sự tiếp nối đạo lý “uống nước nhớ nguồn” của dân tộc.

Chia sẻ với phóng viên Thương Hiệu và Pháp Luật, ông Nguyễn Đắc Huân, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Quảng Bình, Thanh Hoá cho biết, công tác chăm lo, phụng dưỡng các Mẹ Việt Nam anh hùng là trách nhiệm chung của cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể và toàn xã hội. Việc làm này không chỉ thể hiện sự tri ân đối với những hy sinh, mất mát của các mẹ và gia đình, mà còn góp phần giáo dục truyền thống cách mạng, bồi đắp đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “đền ơn đáp nghĩa” cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Có thể thấy, những cuộc thăm hỏi, những lần trở về bên các mẹ không chỉ mang theo sự sẻ chia, động viên, mà còn là nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại. Qua những câu chuyện của các mẹ, thế hệ hôm nay hiểu hơn về những năm tháng chiến tranh, về những người đã ra đi và mãi mãi không trở về, để từ đó thêm trân trọng hòa bình và ghi nhớ sâu sắc công ơn của các thế hệ cha anh. Câu chuyện của các mẹ không chỉ là niềm tự hào của quê hương, mà còn là lời nhắc nhở các thế hệ hôm nay và mai sau luôn ghi nhớ cội nguồn, trân trọng hòa bình và sống xứng đáng với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những hy sinh của các mẹ và những người con đã ngã xuống vì Tổ quốc vẫn còn mãi trong ký ức của quê hương, đất nước. Hôm nay, trong cuộc sống bình yên, mỗi người càng phải biết trân trọng những gì đang có, ghi nhớ cội nguồn và sống sao cho xứng đáng với những người đã dành trọn tuổi xuân, thậm chí cả cuộc đời, để đất nước có được hòa bình.

Tháng 7 về, từ những câu chuyện và ký ức của các Mẹ Việt Nam anh hùng, mỗi người càng thấm thía rằng phía sau cuộc sống bình yên hôm nay là biết bao cuộc chia ly, những người con đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường và những người mẹ đã dành cả cuộc đời để sống cùng nỗi nhớ; để rồi từ sự tri ân ấy, thế hệ hôm nay càng phải biết trân trọng hòa bình, ghi nhớ cội nguồn, sống có trách nhiệm và tiếp tục cống hiến, xây dựng quê hương, đất nước ngày càng phát triển, như một cách thiết thực để đáp lại những hy sinh lớn lao của các thế hệ đi trước.

Ngọc Thuận