Giải bài toán vốn cho startup và kinh nghiệm từ quỹ mạo hiểm Nhật Bản

Thứ trưởng Bộ KH&CN Hoàng Minh vừa có buổi làm việc với đoàn công tác của Viện Nghiên cứu Mitsubishi (Mitsubishi Research Institute, MRI, Nhật Bản).

Tại buổi làm việc, hai bên đã trao đổi định hướng hợp tác trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo (ĐMST), phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp và đầu tư mạo hiểm.

Bên cạnh đó, thống nhất nhận định trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới nổi đang trở thành xu hướng trọng tâm toàn cầu, phát triển nhanh và được ứng dụng ngày càng rộng. Trong bối cảnh đó, nâng cao năng lực thích ứng, hoàn thiện cơ chế, chính sách và tăng cường hợp tác quốc tế được coi là các yếu tố then chốt để các quốc gia tận dụng hiệu quả cơ hội từ làn sóng công nghệ mới.

Đại diện MRI cho biết, với vai trò là một tổ chức nghiên cứu và tư vấn chính sách uy tín tại Nhật Bản, MRI có nhiều kinh nghiệm trong xây dựng chiến lược phát triển KH&CN, triển khai các mô hình thúc đẩy ĐMST và tư vấn cơ chế vận hành các quỹ đầu tư.

MRI hiện đã thành lập pháp nhân tại Việt Nam và đang mở rộng hợp tác với các trường đại học, doanh nghiệp và tổ chức trong lĩnh vực KH&CN.

MRI cũng mong muốn tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam thông qua chia sẻ chuyên môn, kết nối mạng lưới chuyên gia và hỗ trợ nghiên cứu, xây dựng sáng kiến thúc đẩy hệ sinh thái công nghệ cao và thúc đẩy ứng dụng thực tiễn.

Đại diện Viện Nghiên cứu Mitsubishi đánh giá cao tiềm năng phát triển của thị trường Việt Nam, đồng thời nhấn mạnh việc tăng cường trao đổi thông tin, nắm bắt định hướng chính sách và chiến lược phát triển của Việt Nam là nền tảng quan trọng để triển khai các chương trình hợp tác hiệu quả, bảo đảm lợi ích hài hòa giữa các bên.

Về phía Việt Nam, Thứ trưởng Hoàng Minh khẳng định Bộ KH&CN xác định KHCN,ĐMST&CĐS là những động lực quan trọng cho tăng trưởng kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới. Bộ đang tích cực hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy hệ sinh thái ĐMST quốc gia, tăng cường liên kết giữa cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Thứ trưởng nhấn mạnh hợp tác quốc tế có ý nghĩa quan trọng trong việc huy động nguồn lực, tiếp thu kinh nghiệm quản trị, nâng cao năng lực nghiên cứu và ứng dụng công nghệ. Bộ KH&CN đánh giá cao sự đồng hành của các tổ chức nghiên cứu và doanh nghiệp Nhật Bản trong quá trình phát triển KH,CN&ĐMST tại Việt Nam.

Một nội dung được trao đổi là định hướng xây dựng và hoàn thiện các công cụ tài chính hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo, trong đó có mô hình quỹ đầu tư mạo hiểm với sự tham gia của cả khu vực công và tư nhân.

Các quỹ này không chỉ hướng tới hiệu quả tài chính mà còn góp phần mở rộng hệ sinh thái, hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp trong các lĩnh vực ưu tiên như công nghệ số, nông nghiệp công nghệ cao, y sinh và các công nghệ chiến lược.

Trong bối cảnh phần lớn nguồn vốn cho khởi nghiệp tại Việt Nam hiện nay đến từ nhà đầu tư nước ngoài, việc phát triển các quỹ đầu tư trong nước được xem là cần thiết nhằm tăng cường tính chủ động và bền vững của hệ sinh thái.

Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, để quỹ vận hành hiệu quả cần cơ chế quản trị minh bạch, bảo đảm tính độc lập trong quyết định đầu tư, đồng thời tạo điều kiện thu hút đội ngũ quản lý chuyên nghiệp. Cùng với đó là cơ chế phân bổ rủi ro hợp lý, chính sách đãi ngộ gắn với hiệu quả và môi trường làm việc thuận lợi.

Đại diện MRI bày tỏ sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm, kết nối chuyên gia và hỗ trợ nghiên cứu mô hình phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam; đồng thời thúc đẩy kết nối giữa cộng đồng đầu tư mạo hiểm Việt Nam và Nhật Bản, qua đó mở rộng cơ hội thu hút nguồn vốn chất lượng cao và hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp vươn ra thị trường quốc tế.

Hai bên thống nhất tiếp tục duy trì trao đổi thông tin, nghiên cứu khả năng triển khai các hoạt động hợp tác cụ thể trong thời gian tới.

Buổi làm việc được đánh giá là bước khởi đầu quan trọng, góp phần tăng cường kết nối giữa hệ sinh thái ĐMST Việt Nam với các đối tác quốc tế, hướng tới mục tiêu nâng cao năng lực công nghệ quốc gia và thúc đẩy tăng trưởng bền vững trong giai đoạn mới.

Hoài Phong