Eximbank bị tố cáo tới Ngân hàng Nhà nước vì vi phạm quyền cổ đông

Theo thông tin chúng tôi có được, ông Hoàng Đôn Hùng, người đại diện theo uỷ quyền của ông Nguyễn Đăng Khoa - cổ đông sở hữu 1.879.200 cổ phần của Ngân hàng TMCP Xuất nhập khẩu Việt Nam (Eximbank) ngày 27/7 vừa có đơn tố cáo gửi Thống đốc Ngân hàng Nhà nước và Chủ tịch Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước.

 Có không việc “ngăn cản” bất hợp pháp quyền lợi của cổ đông?

Nội dung tố cáo về hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật của Eximbank trong việc triệu tập họp Đại hội đồng cổ đông thường niên 2020 và công bố thông tin. Theo đơn tố cáo, ông Hoàng Đôn Hùng cho rằng có việc ngăn cản cổ đông dự họp Đại hội cổ đông khi triệu tập Đại hội cổ đông thường niên 2020.

Cụ thể, trong thông báo mời họp Đại hội đồng cổ đông thường niên lần 2 dự kiến diễn ra vào ngày 29/7 tới đây, Eximbank yêu cầu cổ đông phải xuất trình bản chính thông báo mời họp, nếu không, việc đăng ký tham dự sẽ do Ban kiểm tra tư cách cổ đông xem xét giải quyết. Ngoài ra, trường hợp cổ đông uỷ quyền thì người được uỷ quyền cũng phải xuất trình được bản chính thông báo mời họp và giấy uỷ quyền có dấu mộc đỏ của Eximbank, được điền đầy đủ thông tin theo quy định hoặc ủy quyền được công chứng chứng thực theo quy định và xuất trình bản sao có chứng thực hợp lệ giấy tờ tùy thân hợp pháp của cổ đông (người ủy quyền).

Ông Hoàng Đôn Hùng khẳng định các yêu cầu này của Eximbank là trái pháp luật, trái điều lệ ngân hàng, ngăn cản việc dự họp - quyền và lợi ích căn bản nhất của cổ đông.

"Thông báo mời họp ĐHĐCĐ cho cổ đông là nghĩa vụ của Eximbank và tham dự họp là quyền của cổ đông. Khi thực hiện quyền này cổ đông chỉ cần chứng minh có quyền dự họp, cụ thể là có tên trong danh sách chốt cổ đông có quyền dự họp", đơn tố cáo có đoạn, dẫn chiếu Điều 34 Điều lệ Eximbank.

Cũng theo ông Hùng, căn cứ theo Khoản 5 Điều 113 Luật Doanh nghiệp và Khoản 1 Điều 4 Nghị định 71/2017, việc Eximbank quy định cho phép Ban thẩm tra tư cách cổ đông xem xét giải quyết trường hợp cổ đông không mang bản chính thông báo mời họp nhưng xuất trình được giấy tờ tuỳ thân hợp pháp là sai luật rõ ràng và tạo ra bất bình đẳng, không công bằng giữa các cổ đông.

Việc cổ đông cổ đông phải sử dụng mẫu giấy uỷ quyền có dấu mộc đỏ của Eximbank (gửi kèm thông báo mời họp) cũng được ông Hùng tố cáo là trái pháp luật, ngăn cản quyền của cổ đông, căn cứ theo Khoản 1 Điều 140 Luật Doanh nghiệp và Điều 31 Điều lệ Eximbank.

Ngoài ra, ông Hùng cũng bức xúc dẫn chứng các thông tin các thành viên HĐQT Eximbank gồm Cao Xuân Ninh, Nguyễn Quang Thông, Lê Minh Quốc, Ngô Thanh Tùng, Lê Văn Quyết và Saitoh đã bị cơ quan Thanh tra Ngân hàng Nhà nước xử phạt do không tôn trọng quyền của cổ đông nước ngoài SMBC. Cụ thể là SMBC với quyền hợp pháp của mình đã nhiều lần yêu cầu triệu tập Đại hội cổ đông bất thường nhưng bị các thành viên HĐQT trên đây không tôn trọng, trì hoãn tổ chức.

 Ông Hoàng Đôn Hùng đề nghị Thống đốc Ngân hàng Nhà nước và Chủ tịch Uỷ ban Chứng khoán thụ lý đơn tố cáo, xem xét các dấu hiệu sai phạm nêu trên, đồng thời buộc Eximbank công bố thông tin về việc một số thành viên HĐQT bị xử phạt hành chính. 

 “Thuốc súng” đã được châm ngòi ở Eximbank

Đơn tố cáo được gửi đi trong bối cảnh tranh chấp quyền lực ở Eximbank không có dấu hiệu hạ nhiệt giữa các nhóm cổ đông lớn và ngay trong nội bộ Hội đồng quản trị. Trong Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2020 lần 1 sáng ngày 30/6, chỉ có 17,54% cổ đông tham dự, dẫn tới bất thành. Ở cuộc họp Đại hội đồng cổ đông bất thường năm 2019 vào buổi chiều cùng ngày, dù cũng bất thành song tỷ lệ cổ phần tham dự lên tới 51,92% cho thấy sự quan tâm lớn của cổ đông.

Trong khi Đại hội thường niên dự kiến bầu ra HĐQT nhiệm kỳ mới 2020-2025, thì Đại hội bất thường do cổ đông chiến lược SMBC triệu tập lại đặt vấn đề thanh lọc Hội đồng quản trị, giảm bớt số lượng thành viên và loại bỏ những vị trí thiếu uy tín bằng phương thức bỏ phiếu bất tín nhiệm. Việc HĐQT Eximbank sắp xếp để Đại hội thường niên diễn ra trước cho thấy toan tính rõ nét về việc "vô hiệu hoá" Đại hội bất thường - đáng ra phải được tổ chức trước.

Không lâu sau khi bất thành lần 1, Eximbank đã triệu tập ĐHĐCĐ thường niên năm 2020 lần 2, dự kiến diễn ra vào ngày 29/7. Theo Điều lệ và Luật Doanh nghiệp, nhà băng này cũng phải triệu tập Đại hội bất thường năm 2019 lần 2 trong vòng 30 ngày, tức là cũng chậm  nhất vào ngày 29/7, dù vậy tới nay vẫn chưa có động thái cho thấy sự tuân thủ luật pháp của ban lãnh đạo Eximbank.

Theo phân tích của các cơ quan truyền thông thì Eximbank vẫn là một nhà băng hoạt động bình thường. Ngân hàng Nhà nước do đó không thể can thiệp quá sâu, mang tính áp đặt. Tuy nhiên với vai trò của cơ quan quản lý nhà nước, NHNN đủ thẩm quyền để “nắn” các nhóm cổ đông, Thành viên HĐQT dù tranh đấu với nhau song vẫn phải tuân thủ pháp luật, Điều lệ.

Bên cạnh sàng lọc danh sách ứng viên tham gia HĐQT nhiệm kỳ mới thì những nội dung được cổ đông Eximbank mong chờ NHNN can thiệp là đảm bảo sớm tổ chức ĐHĐCĐ bất thường năm 2019, ĐHĐCĐ thường niên năm 2020, cũng như làm rõ tính pháp lý của vị trí Chủ tịch HĐQT và Tổng giám đốc.

Phụng Thiên