Đơn giản hóa thủ tục cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói

Nghị quyết điều chỉnh, bổ sung một số quy định tại Nghị định số 38/2026/NĐ-CP ngày 24/1/2026 của Chính phủ về nhập khẩu cây mang theo bầu đất và mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói.

Thực hiện toàn trình trên môi trường mạng

Theo quy định mới, toàn bộ quá trình cấp và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói được thực hiện trên môi trường mạng theo nguyên tắc tổ chức, cá nhân tự kê khai, tự chịu trách nhiệm. Việc cải cách này nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính, không phát sinh thêm thủ tục mới, đồng thời bảo đảm công khai, minh bạch và phù hợp với điều kiện thực tế trong sản xuất, đóng gói sản phẩm cây trồng.

Việc giải quyết thủ tục được gắn với cơ chế hậu kiểm, kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm và truy xuất nguồn gốc. Chỉ những trường hợp nước nhập khẩu yêu cầu về mã số vùng trồng hoặc mã số cơ sở đóng gói mới thực hiện tiền kiểm. Nghị quyết cũng khuyến khích các tổ chức, cá nhân, hợp tác xã và tổ hợp tác liên kết sản xuất, hình thành các vùng nguyên liệu tập trung, quy mô lớn nhằm tạo thuận lợi trong việc cấp mã số và đáp ứng yêu cầu của thị trường xuất khẩu.

Hồ sơ chỉ còn một loại giấy tờ và rút ngắn thời gian giải quyết

Một trong những điểm cải cách nổi bật của Nghị quyết là hồ sơ đề nghị cấp mã số vùng trồng hoặc mã số cơ sở đóng gói chỉ còn một loại giấy tờ là đơn đề nghị theo mẫu ban hành kèm theo Nghị quyết.

Tổ chức, cá nhân nộp hồ sơ đến UBND cấp xã nơi có vùng trồng hoặc cơ sở đóng gói thông qua Cổng Dịch vụ công quốc gia.

Đối với mã số vùng trồng, việc cấp được thực hiện cho một loại cây trồng xác định theo vị trí của một hoặc nhiều thửa đất trên cơ sở đề nghị của tổ chức, cá nhân, hộ gia đình hoặc nhóm hộ gia đình. Việc cấp mã số không làm phát sinh, xác lập hoặc thay thế quyền sử dụng đất.

Vị trí thửa đất được xác định theo mã định danh trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Trường hợp chưa có hoặc chưa thể khai thác mã định danh, tổ chức, cá nhân tự kê khai diện tích và vị trí; UBND cấp xã có trách nhiệm xác nhận trong quá trình kiểm tra thực tế hoặc hậu kiểm.

Theo Nghị quyết, đối với trường hợp không đăng ký xuất khẩu sang thị trường có yêu cầu về mã số, Chủ tịch UBND cấp xã phải ban hành thông báo cấp mã số trong thời hạn không quá 3 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ. Nếu từ chối cấp phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do. Đối với trường hợp đăng ký xuất khẩu sang thị trường có yêu cầu về mã số, thời gian giải quyết tối đa là 10 ngày làm việc. Trong thời gian này, UBND cấp xã tổ chức kiểm tra thực tế và ban hành thông báo cấp mã số. Trường hợp nước nhập khẩu cho phép cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam tự phê duyệt thì mã số được phê duyệt ngay sau khi đáp ứng đầy đủ điều kiện.

Nếu mã số phải được cơ quan có thẩm quyền của nước nhập khẩu phê duyệt, cơ quan chuyên môn đầu mối cấp tỉnh có trách nhiệm tổng hợp danh sách, gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ khi có thông báo cấp mã số. Sau đó, Bộ tiếp tục tổng hợp và gửi cơ quan có thẩm quyền của nước nhập khẩu xem xét, phê duyệt theo quy định hoặc theo yêu cầu về thời gian của phía nhập khẩu. Nội dung kiểm tra tập trung vào việc đối chiếu thông tin kê khai trong hồ sơ và đánh giá mức độ đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật của thị trường nhập khẩu.

Quản lý tập trung, tăng cường truy xuất nguồn gốc

Theo quy định mới, dữ liệu về mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói sẽ được quản lý tập trung trên Hệ thống xử lý nghiệp vụ và công khai trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Đồng thời, hệ thống được kết nối với Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản và các cơ sở dữ liệu liên quan nhằm tăng cường chia sẻ dữ liệu, nâng cao hiệu quả quản lý và bảo đảm tính minh bạch trong hoạt động sản xuất, xuất khẩu nông sản.

Đối với trường hợp vùng trồng hoặc cơ sở đóng gói đã được cấp mã số nhưng có nhu cầu bổ sung thị trường xuất khẩu, tổ chức, cá nhân chỉ cần nộp đơn đề nghị theo quy định và vẫn được giữ nguyên mã số đã cấp. Trong trường hợp thay đổi tên tổ chức, cá nhân đại diện hoặc thay đổi địa giới hành chính, tổ chức, cá nhân thực hiện thủ tục cấp lại mã số. Thời hạn giải quyết không quá 2 ngày làm việc kể từ khi UBND cấp xã tiếp nhận hồ sơ.

Bảo đảm tiếp nhận hồ sơ ngay cả khi hệ thống gặp sự cố

Để tránh gián đoạn trong giải quyết thủ tục hành chính, Nghị quyết quy định trường hợp Cổng Dịch vụ công quốc gia gặp sự cố hoặc người dân, doanh nghiệp không thể nộp hồ sơ trực tuyến, UBND cấp xã sẽ tiếp nhận hồ sơ bằng bản giấy, thông qua hình thức nộp trực tiếp hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính. Sau khi hệ thống hoạt động trở lại, toàn bộ thông tin sẽ được cập nhật lên hệ thống điện tử theo quy định.

Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 31/7/2026 và được áp dụng cho đến khi Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 38/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực.

Việc đơn giản hóa thủ tục cấp mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói được kỳ vọng sẽ góp phần đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất, xuất khẩu nông sản, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, truy xuất nguồn gốc và đáp ứng ngày càng tốt hơn các yêu cầu của thị trường quốc tế.

Đỗ Khuyến