Đề xuất người nổi tiếng phải trực tiếp sử dụng sản phẩm trước khi quảng cáo

Sáng ngày 24/9, tiếp tục phiên họp 37, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến dự án luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Quảng cáo. Dự luật dự kiến trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu tại kỳ họp 8 vào tháng tới.

Trình bày tờ trình, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng cho biết, dự án Luật bổ sung quy định về quyền, nghĩa vụ của người chuyển tải sản phẩm quảng cáo và yêu cầu trách nhiệm của người chuyển tải sản phẩm quảng cáo là người có ảnh hưởng theo quy định của pháp luật về bảo vệ người tiêu dùng.

Theo đó, người chuyển tải sản phẩm quảng cáo có các trách nhiệm như: Cung cấp tài liệu liên quan đến nội dung quảng cáo, doanh thu, tên sản phẩm, số lượng của từng sản phẩm phát sinh từ hoạt động quảng cáo định kỳ theo yêu cầu của cơ quan thuế hoặc khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền yêu cầu...

"Người chuyển tải sản phẩm quảng cáo là người có ảnh hưởng có trách nhiệm thông báo trước cho người tiêu dùng về việc mình đang thực hiện quảng cáo; khi đăng tải ý kiến, cảm nhận về kết quả sử dụng mỹ phẩm, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, thực phẩm bổ sung trên mạng xã hội phải là người đã trực tiếp sử dụng sản phẩm", Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng nói.

Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho hay cơ quan thẩm tra tán thành việc bổ sung quy định đối với người có ảnh hưởng khi quảng cáo sản phẩm. Tuy nhiên, đề nghị cần tiếp tục rà soát, có hướng dẫn cụ thể về cách thức và hình thức thông báo trước cho người tiêu dùng về việc người có ảnh hưởng đang thực hiện hoạt động quảng cáo.

Cơ quan thẩm tra cho rằng dự luật chưa quy định cụ thể cơ chế xác nhận đối với người chuyển tải là người có ảnh hưởng "đã trực tiếp sử dụng sản phẩm" khi đăng tải ý kiến, cảm nhận về kết quả sử dụng mỹ phẩm, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, thực phẩm bổ sung trên mạng xã hội cũng như chế tài xử lý.

Theo Trưởng ban Công tác đại biểu Nguyễn Thanh Hải cho rằng, hiện nay, các hình thức quảng cáo rất đa dạng. Chẳng hạn, những người nổi tiếng đi ăn, đánh giá, giới thiệu quán ăn, cửa hàng cũng là một hình thức quảng cáo. Bà đề nghị cần phải có quy định quản lý thế nào cho đảm bảo.

Còn theo Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng, một số trường hợp tin vào quảng cáo, mua sử dụng lại lợi bất cập hại, mua tốn tiền mà không tác dụng gì, rất bực mình. Nghe quảng cáo rất hay "nhưng mua về không đâu vào đâu". Ông Tùng đề nghị không chỉ quy định về trách nhiệm của người chuyển tải sản phẩm quảng cáo, mà quy định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước, tránh tình trạng các cơ quan "đổ" trách nhiệm cho nhau.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cũng phản ánh tình trạng quảng cáo hiện nay "thổi phồng" mọi thứ. Trong đó có những thứ tác dụng ít nhưng quảng cáo coi như bách bệnh đều chữa được. Ông đề nghị cần phải làm rõ xem trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp các sản phẩm. Bởi các quảng cáo chủ yếu dựa trên cơ sở thông tin do doanh nghiệp cung cấp.

Đối với quảng cáo trên mạng, dự thảo luật đề xuất nâng thời gian chờ quảng cáo từ 1,5 giây hiện hành lên 6 giây, đồng thời quy định không được quá 2 lần quảng cáo liên tiếp. Dự thảo cũng yêu cầu cho phép từ chối quảng cáo hoặc báo nội dung quảng cáo không phù hợp.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa - Giáo dục Nguyễn Đắc Vinh cho biết, cơ quan thẩm tra thống nhất việc sửa đổi thời gian chờ tắt hoặc mở quảng cáo trên mạng để phù hợp với thực tiễn cũng như xu hướng phát triển của quảng cáo trên thế giới. Tuy nhiên, việc điều chỉnh gấp 4 lần, từ 1,5 giây lên 6 giây cần được đánh giá tác động, lý giải kỹ lưỡng để đảm bảo khách quan, thuyết phục hơn.

Giải trình vấn đề này, Thứ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Thanh Lâm nói, mục tiêu lớn nhất của việc sửa luật Quảng cáo lần này là đưa các doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp cung cấp dịch vụ xuyên biên giới, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam về cùng một mặt bằng quản lý.

Do đó, dù Quốc hội đồng ý thế nào thì quy định này sẽ phải áp dụng cho cả doanh nghiệp xuyên biên giới và doanh nghiệp trong nước. Ông Lâm cũng thông tin thêm, hiện nay, thời gian chờ tắt quảng cáo trên các dịch vụ xuyên biên giới phổ biến như YouTube đều hiển thị là 6 giây.

Giải thích thêm, Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng cho hay, hiện nay thời gian chờ 6 giây là thông lệ quốc tế. "Nếu chúng ta không làm thì thành ra bảo hộ ngược. Và các quảng cáo sẽ chạy ra nước ngoài để đặt quảng cáo trên các dịch vụ cho phép thời gian hiển thị lâu hơn", ông Hùng phân tích.

Minh Anh (t/h)