Để tăng trưởng GDP 2 con số, nửa cuối năm phải tăng gần 12%

Việt Nam đặt quyết tâm hiện thực hóa kịch bản tăng trưởng GDP cả năm 2026 ở mức từ 10% trở lên. Để đạt được mục tiêu này, nền kinh tế cần một cú hích cực lớn trong nửa cuối năm với mức tăng trưởng dự kiến phải đạt 11,9%.

Chính phủ đã giao chỉ tiêu cụ thể cho các ngành và địa phương then chốt. Trong đó, ngành xây dựng được kỳ vọng tăng 17,6%, dịch vụ lưu trú và ăn uống tăng 17,3%. Tại các "đầu tàu" kinh tế, Hà Nội và TP.HCM lần lượt được giao mục tiêu tăng trưởng 11% và 10,2%, trong khi các tỉnh như Hải Phòng, Quảng Ninh đặt mục tiêu lên tới 13%.

Theo Chính phủ, mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên sẽ đối mặt với không ít thách thức khi kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, đặc biệt là những tác động từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông và các yếu tố bất ổn bên ngoài.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Chính phủ yêu cầu người đứng đầu các bộ, ngành và địa phương đổi mới tư duy điều hành, quyết liệt triển khai các nhiệm vụ theo kịch bản tăng trưởng đã cập nhật. Những địa phương đã hoàn thành mục tiêu 6 tháng đầu năm tiếp tục phấn đấu đạt kết quả cao hơn, trong khi các địa phương chưa đạt phải có giải pháp bứt phá, nhất là Hà Nội, TP.HCM và các cực tăng trưởng của cả nước.

Về chính sách tài khóa, Bộ Tài chính được giao điều hành theo hướng mở rộng hợp lý, đồng thời khẩn trương nghiên cứu điều chỉnh linh hoạt chính sách thuế đối với xăng dầu và nhiên liệu bay phù hợp với diễn biến giá thế giới. Bộ cũng phải hoàn thiện các phương án phân bổ nguồn tăng thu ngân sách, kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 và bảo đảm nguồn lực thực hiện tăng lương cơ sở từ ngày 1/7.

Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, Đại học Kinh tế (ĐHQGHN), dư địa tăng trưởng của Việt Nam vẫn còn rất lớn.

Ông Việt nhấn mạnh: "Ổn định kinh tế vĩ mô đã thực sự trở thành 'mỏ neo' giúp Chính phủ duy trì dư địa chính sách để thúc đẩy tăng trưởng". Chính sự ổn định này đã củng cố niềm tin cho các nhà đầu tư quốc tế, minh chứng qua dòng vốn FDI thực hiện 6 tháng đầu năm đạt hơn 13 tỷ USD – mức cao nhất từ trước đến nay.

Tuy nhiên, ông Việt cũng lưu ý rằng chất lượng tăng trưởng chỉ bền vững khi được đặt trên nền tảng ổn định vĩ mô, đặc biệt là trong bối cảnh thế giới vẫn đang đối mặt với các cú sốc từ căng thẳng địa chính trị và biến động giá năng lượng.

Để đạt được con số tăng trưởng gần 12% trong 6 tháng cuối năm, Chính phủ và các chuyên gia đều thống nhất cần đẩy mạnh giải ngân đầu tư công. Chính phủ yêu cầu phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn năm 2026, xây dựng kịch bản theo dõi theo từng tuần để tháo gỡ điểm nghẽn.

TS. Nguyễn Quốc Việt đồng tình với quan điểm này nhưng nhấn mạnh: "Giải ngân phải đi cùng hiệu quả". Ông ủng hộ việc kiên quyết điều chuyển vốn từ các dự án chậm trễ sang những nơi làm tốt để nâng cao trách nhiệm giải trình.

Bên cạnh đó, ông Việt cho rằng chính sách tài khóa và tiền tệ linh hoạt, đồng thời khơi thông khu vực kinh tế tư nhân. Theo TS. Việt, điều doanh nghiệp cần nhất hiện nay không chỉ là vốn mà là niềm tin vào một môi trường kinh doanh minh bạch, chính sách ổn định và quyền tự do kinh doanh được bảo vệ.

Dù có nhiều cửa sáng, nhưng các chuyên gia cho rằng mục tiêu tăng trưởng hai con số vẫn đối mặt với áp lực lạm phát cơ bản còn cao và tình trạng nhập siêu gây sức ép lên tỷ giá.

Đặc biệt, TS. Nguyễn Quốc Việt cảnh báo về "điểm nghẽn" thực chất nhất nằm ở cải cách thể chế. Ông cho rằng nếu chỉ tháo gỡ ở khâu này nhưng lại phát sinh rào cản ở khâu khác, doanh nghiệp sẽ vẫn phải gánh chịu chi phí tuân thủ lớn. Việc chuyển mạnh từ "tiền kiểm" sang "hậu kiểm" và loại bỏ các "giấy phép con" không cần thiết sẽ có ý nghĩa quan trọng hơn các gói hỗ trợ ngắn hạn.

Với sự điều hành quyết liệt của Chính phủ và sự chủ động của các địa phương như Hà Nội, TP.HCM, mục tiêu tăng trưởng 10% là hoàn toàn có cơ sở. Tuy nhiên, để "mỏ neo" vĩ mô phát huy tác dụng, cần một cuộc cải cách thể chế sâu rộng để biến những nỗ lực chính sách thành động lực tăng trưởng thực chất cho doanh nghiệp và người dân.

Tại cuộc họp báo mới đây, Cục trưởng Cục Thống kê Nguyễn Thị Hương cũng cho rằng việc cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh phải được thực hiện một cách thực chất và mạnh mẽ hơn.

Theo lãnh đạo Cục Thống kê, việc cắt giảm chi phí tuân thủ và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp sẽ tạo ra sức hấp dẫn đối với các nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt là trong các dự án  công nghệ cao, chuyển đổi xanh và đổi mới sáng tạo. Sự liên kết chặt chẽ giữa khu vực FDI và doanh nghiệp trong nước sẽ giúp nâng cao sức chống chịu của toàn bộ nền kinh tế.

Minh Anh