Chuyển đổi số và chuyển đổi xanh: Hai trụ cột chiến lược để phát triển du lịch bền vững, hiện đại

Sáng ngày 4/9, trong khuôn khổ Hội chợ Du lịch quốc tế TPHCM lần thứ 19 (ITE HCMC 2025) đã diễn ra Diễn đàn Du lịch cấp cao năm 2025 "Định hình tương lai ngành du lịch: Hướng tới chuyển đổi số và chuyển đổi xanh".

Việt Nam – Điểm đến hấp dẫn với tiềm năng vượt trội

Phát biểu tại Diễn đàn, Phó Thủ tướng Mai Văn Chính nhấn mạnh du lịch không chỉ là "công nghiệp không khói" mà còn là ngành kinh tế giàu tính nhân văn, là nhịp cầu giao lưu văn hóa, tăng cường hữu nghị và kiến tạo hòa bình.

Việt Nam, với vị trí trung tâm Đông Nam Á, sở hữu nhiều tiềm năng và lợi thế cạnh tranh để phát triển du lịch: Môi trường hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn. Kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội ngày càng được đầu tư hoàn thiện.

Việt Nam sở hữu kho tàng di sản văn hóa-lịch sử phong phú, trong đó có 9 di sản thế giới và 16 di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được UNESCO công nhận; ẩm thực độc đáo; thiên nhiên tươi đẹp, đa dạng, phong phú; con người Việt Nam thân thiện, nghĩa tình; chi phí du lịch hợp lý và dịch vụ ngày càng chuyên nghiệp, chất lượng cao. Việt Nam có nguồn nhân lực trẻ, dồi dào, góp phần phát triển nhân lực của ngành du lịch.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, sau khi mở rộng địa giới hành chính, TP.HCM khẳng định vị thế là trung tâm kinh tế, du lịch lớn nhất cả nước. Thành phố là một siêu đô thị, trung tâm tài chính, logistics, thương mại dịch vụ, và du lịch, chiếm khoảng 22,3% GRDP và 25% doanh thu du lịch cả nước.

TP.HCM không chỉ có không gian đô thị năng động mà còn đa dạng di sản văn hóa-lịch sử, khu sinh quyển rừng ngập mặn Cần Giờ, cùng hệ sinh thái dịch vụ cao cấp, tạo nên sức hút riêng biệt để trở thành "cửa ngõ" đón khách quốc tế và điểm xuất phát của nhiều hành trình khám phá Việt Nam.

Thành phố cũng là môi trường lý tưởng cho du lịch MICE – mô hình du lịch cao cấp, mang lại giá trị kinh tế lớn và khẳng định vị thế điểm đến thông minh. Việc TP.HCM đăng cai Đại hội đồng TPO lần thứ 12 cũng mở ra cơ hội lớn để thành phố khẳng định vai trò đầu tàu trong quảng bá hình ảnh quốc gia và hiện thực hóa mục tiêu trở thành siêu đô thị tầm cỡ quốc tế.

Những nỗ lực chính sách và thành tựu ấn tượng

Đảng và Nhà nước Việt Nam luôn quan tâm sâu sắc đến phát triển du lịch, với Nghị quyết số 08-NQ/TW năm 2017 của Bộ Chính trị đặt mục tiêu "phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn... hướng tới du lịch xanh, bền vững, mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc".

Chính phủ đã và đang quyết liệt chỉ đạo hoàn thiện chính sách, tạo ưu đãi vượt trội như mở rộng diện miễn thị thực, triển khai visa điện tử, kéo dài thời gian lưu trú để du khách trải nghiệm sâu sắc hơn. Hệ thống giao thông, khách sạn, resort cao cấp được nâng cấp, cùng với các chính sách ưu đãi đầu tư và quảng bá du lịch mạnh mẽ.

Phó Thủ tướng cho biết, Chính phủ Việt Nam đặc biệt chú trọng và quyết liệt chỉ đạo hoàn thiện chính sách, pháp luật, tạo ra nhiều ưu đãi vượt trội để thu hút du khách tới Việt Nam, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển du lịch, trong đó, nổi bật là việc mở rộng diện miễn thị thực, triển khai visa điện tử... kéo dài thời gian lưu trú, tạo điều kiện cho du khách được trải nghiệm sâu sắc và trọn vẹn hơn.

Hệ thống giao thông từ hàng không, đường bộ đến đường sắt được nâng cấp, mở rộng, nhiều đường bay thẳng kết nối Việt Nam với nhiều nước trên thế giới. Hệ thống khách sạn và resort cao cấp gắn với các khu du lịch phát triển mạnh mẽ. Các chính sách ưu đãi về đầu tư và thuế quan đã thu hút nhiều tập đoàn du lịch quốc tế. Công tác quảng bá và xúc tiến du lịch cũng được đẩy mạnh, đặc biệt là trong những dịp lễ lớn của đất nước.

Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo các giải pháp "Thúc đẩy phát triển du lịch, bảo đảm thực hiện tốc độ tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn tới", trong đó nhấn mạnh: Ngành du lịch cần tiếp tục đẩy nhanh tiến trình chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh, phát huy tối đa tiềm năng tài nguyên và lợi thế của từng vùng, từng địa phương; đồng thời kiên định mục tiêu phát triển bền vững theo phương châm: "Sản phẩm đặc sắc - Dịch vụ chuyên nghiệp - Thủ tục thuận tiện, đơn giản - Giá cả cạnh tranh - Môi trường sạch, đẹp - Điểm đến an toàn, văn minh, thân thiện".

Tất cả những nỗ lực này đã tạo nên một nền tảng vững chắc, giúp du lịch Việt Nam không chỉ tăng trưởng bền vững mà còn nâng cao sức cạnh tranh khu vực, đạt nhiều thành tựu ấn tượng:

Lượng khách quốc tế đến Việt Nam 8 tháng đầu năm 2025 đạt gần 14 triệu lượt, tăng trưởng trên 20% so với cùng kỳ năm 2024.

Du lịch Việt Nam tiếp tục nằm trong nhóm dẫn đầu thế giới về Chỉ số năng lực phát triển du lịch toàn cầu năm 2024, đặc biệt về sức cạnh tranh giá, tài nguyên du lịch, an toàn và an ninh.

Thương hiệu du lịch Việt Nam được nâng cao, nhận nhiều đề cử giải thưởng quốc tế uy tín như: Điểm đến di sản hàng đầu thế giới, điểm đến thiên nhiên hấp dẫn hàng đầu châu Á, và là điểm đến an toàn, thân thiện, giàu bản sắc.

Chuyển đổi số và chuyển đổi xanh - Hai trụ cột chiến lược

Tại Diễn đàn, Phó Thủ tướng Mai Văn Chính nhấn mạnh chuyển đổi số và chuyển đổi xanh không phải là hai con đường tách biệt mà là "chìa khóa vàng", hai "trụ cột chiến lược" đồng hành, bổ sung, tạo sức mạnh tổng hợp để phát triển du lịch bền vững, hiện đại.

Chuyển đổi số mang đến trải nghiệm du lịch thông minh, cá nhân hóa và kết nối toàn cầu. Chuyển đổi xanh xây dựng một điểm đến bền vững, an toàn và tràn đầy sức sống, thể hiện trách nhiệm với môi trường và cộng đồng.

Đây là cơ hội để ngành du lịch Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, tiên phong thực hiện các cam kết quốc tế về phát triển bền vững và tăng trưởng xanh, lan tỏa giá trị văn hóa, con người Việt Nam ra thế giới.

6 định hướng quan trọng cho tương lai du lịch Việt Nam

Cũng tại Diễn đàn, Phó Thủ tướng cũng chia sẻ 6 định hướng phát triển nhanh, bền vững cho ngành du lịch Việt Nam:

Thứ nhất, hoàn thiện thể chế, đổi mới tư duy: Chuyển từ "tăng trưởng bằng mọi giá" sang "phát triển bền vững", nhìn nhận du lịch là ngành kinh tế sáng tạo, gắn kết văn hóa, kinh tế, môi trường và công nghệ.

Thứ hai, tăng cường hành động và mở rộng hợp tác quốc tế: Ứng dụng mạnh mẽ mô hình quản trị thông minh, chia sẻ dữ liệu và tri thức để xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh, xanh và bền vững.

Thứ ba, cam kết và hành động toàn cầu: Đề nghị xây dựng bộ nguyên tắc về "du lịch số và du lịch xanh" làm khuôn khổ chung, khuyến khích các quốc gia và doanh nghiệp áp dụng.

Thứ tư, đẩy mạnh liên kết vùng và liên kết ngành: Phát triển các chuỗi giá trị du lịch bền vững, gắn kết du lịch với nông nghiệp, văn hóa, môi trường, khoa học công nghệ, thương mại, dịch vụ.

Thứ năm, đầu tư mạnh mẽ vào phát triển nguồn nhân lực: Chú trọng đào tạo đội ngũ nhân lực số và nhân lực có kiến thức, kỹ năng về phát triển bền vững, sáng tạo, thích ứng và hội nhập quốc tế.

Thứ sáu, hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp: Bổ sung cơ chế, chính sách phù hợp, hỗ trợ công nghệ, đào tạo, khuyến khích đầu tư, thúc đẩy liên kết công-tư, ưu tiên mô hình du lịch số và du lịch xanh.

Với những nỗ lực và định hướng chiến lược này, Chính phủ Việt Nam cam kết sẽ tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để cùng cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân đồng lòng thực hiện chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, đưa du lịch trở thành động lực mạnh mẽ cho sự phát triển bền vững, là "cầu nối trái tim", mang Việt Nam ra thế giới và đưa thế giới đến với Việt Nam.

Minh Anh