Bỏ thuế khoán từ năm 2026: Hộ kinh doanh sẽ được phân loại theo 4 nhóm doanh thu

Theo ông Mai Sơn, việc chấm dứt thuế khoán là một trong những nội dung trọng tâm của Dự thảo Luật Quản lý thuế đang được lấy ý kiến rộng rãi từ ngày 26/6, bám sát tinh thần của Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân. Mục tiêu là tạo ra một môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng và hiện đại hơn, hạn chế chênh lệch giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp, đồng thời thu hẹp khoảng cách thuế giữa các khu vực kinh tế.

Thực tế hiện nay cho thấy, nhiều hộ kinh doanh nhỏ như hàng quán, hộ bán lẻ tại chợ truyền thống – dù doanh thu thấp hơn hoặc chỉ nhỉnh hơn ngưỡng chịu thuế – vẫn phải nộp mức thuế khoán cố định, dẫn tới thiếu công bằng và gây khó khăn cho người làm kinh doanh nhỏ lẻ.

Phân loại 4 nhóm hộ kinh doanh theo doanh thu

Dự thảo Luật mới đề xuất phân loại hộ, cá nhân kinh doanh thành 4 nhóm doanh thu, với phương thức quản lý và nghĩa vụ thuế phù hợp cho từng nhóm:

Nhóm 1: Doanh thu dưới 200 triệu đồng/năm, thuộc diện không chịu thuế.

Nhóm 2: Doanh thu từ 200 triệu đến dưới 1 tỷ đồng/năm, được khuyến khích sử dụng hóa đơn điện tử và áp dụng sổ kế toán đơn giản do Bộ Tài chính thiết kế.

Nhóm 3: Doanh thu từ 1–3 tỷ đồng/năm (nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng) hoặc 1–10 tỷ đồng/năm (thương mại, dịch vụ), sẽ bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử, áp dụng chế độ kế toán đơn giản.

Nhóm 4: Doanh thu trên 10 tỷ đồng/năm, bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử và thực hiện kế toán như doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Đáng chú ý, cơ quan thuế cũng đề xuất tăng gấp đôi ngưỡng doanh thu không chịu thuế GTGT và thuế thu nhập cá nhân, từ mức hiện tại 200 triệu đồng lên ít nhất 400 triệu đồng mỗi năm, giúp giảm gánh nặng thuế cho nhóm hộ nhỏ.

Sau khi xóa bỏ thuế khoán, nhóm 1 và 2 sẽ không bắt buộc nhưng được khuyến khích sử dụng hóa đơn điện tử. Riêng nhóm 2 dự kiến sẽ áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc khởi tạo từ máy tính tiền theo lộ trình từ năm 2027–2028.

Hai nhóm này sẽ chỉ cần sử dụng sổ sách thu chi cơ bản, giúp đơn giản hóa công tác kế toán nhưng vẫn đảm bảo tính minh bạch trong quản lý thuế.

Với nhóm 3 và 4, việc sử dụng hóa đơn điện tử và thực hiện chế độ kế toán sẽ là bắt buộc. Điều này không chỉ giúp cơ quan thuế kiểm soát nguồn thu tốt hơn, mà còn khuyến khích hộ kinh doanh lớn mạnh, phát triển lên mô hình doanh nghiệp.

Phó Cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn khẳng định, tất cả những nội dung trên hiện mới là dự thảo và đang lấy ý kiến rộng rãi từ các tổ chức, cá nhân, hiệp hội và chuyên gia. Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục hoàn thiện khung chính sách, trình cấp có thẩm quyền ban hành trong thời gian tới.

Hiện nay, ngoài thuế khoán, hộ kinh doanh còn đang nộp thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân và lệ phí môn bài. Tuy nhiên, theo Nghị quyết 198/2025/QH15, lệ phí môn bài cũng sẽ chính thức chấm dứt thu từ ngày 1/1/2026, góp phần giảm gánh nặng tài chính cho hộ kinh doanh trong giai đoạn chuyển đổi.

Bích Diệp