Bảo vệ bản quyền trong thời đại số

Ông Trần Hoàng, Cục trưởng Cục bản quyền tác giả, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam, cho biết trong kỷ nguyên mới, bản quyền không còn chỉ là công cụ pháp lý, mà đã trở thành hạ tầng thiết yếu của nền kinh tế sáng tạo. Khi nội dung có thể được tạo ra, sao chép và lan tỏa gần như tức thời, việc bảo vệ quyền tác giả và quyền liên quan cần được thực hiện hiệu quả hơn, minh bạch hơn và thích ứng với công nghệ.

Theo ông Hoàng, để đáp ứng yêu cầu này, Việt Nam đang tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý về sở hữu trí tuệ. Theo lãnh đạo Cục Bản quyền tác giả, các quy định mới bước đầu tiếp cận những vấn đề nổi lên trong kỷ nguyên AI.

Bên cạnh hoàn thiện thể chế, Việt Nam cũng xác lập định hướng phát triển dài hạn cho các ngành công nghiệp văn hóa thông qua Quyết định số 2486/QĐ,TTg ngày 14/11/2025 của Thủ tướng Chính phủ về Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Theo đó, Việt Nam định hướng phát triển 10 lĩnh vực công nghiệp văn hóa, trong đó có điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, quảng cáo, xuất bản, phát thanh, truyền hình và công nghiệp trò chơi điện tử. Đặc biệt, game được xác định là một trong những ngành trọng điểm cần ưu tiên phát triển trong giai đoạn tới. Đây không chỉ là những lĩnh vực giàu tiềm năng tăng trưởng mà còn là không gian quan trọng để bản quyền trở thành động lực thúc đẩy sáng tạo và năng lực cạnh tranh quốc gia trong thời đại số.

Theo Cục trưởng Cục bản quyền tác giả, trong một thế giới số hóa và kết nối sâu rộng, các vấn đề bản quyền không còn giới hạn trong phạm vi quốc gia. Do đó, hợp tác quốc tế là điều kiện tiên quyết. Việc Bộ VHTTDL Việt Nam và Bộ VHTTDL Hàn Quốc ký kết "Bản ghi nhớ thỏa thuận hợp tác trong lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên quan năm 2025" đã mở ra một giai đoạn hợp tác mới, thực chất hơn, sâu rộng hơn.

Phát biểu tại sự kiện, bà Bae Yang Hee - Trưởng phòng Bảo vệ bản quyền (Bộ VHTTDL Hàn Quốc) cho biết, diễn đàn lần này mang ý nghĩa đặc biệt khi là sự kiện giao lưu về bản quyền đầu tiên được tổ chức sau khi bản ghi nhớ sửa đổi giữa hai bên được ký kết.

Vị đại diện Hàn Quốc kỳ vọng diễn đàn sẽ là dịp để Việt Nam và Hàn Quốc cùng nhìn lại những thành quả hợp tác đã đạt được, đồng thời cụ thể hóa các định hướng hợp tác trong tương lai. Qua đó, mở ra giai đoạn phát triển mới trong quan hệ song phương về lĩnh vực bản quyền và công nghiệp nội dung.

“Tôi tin rằng những nội dung được thảo luận tại diễn đàn hôm nay sẽ trở thành nền tảng quan trọng, góp phần thúc đẩy hợp tác giữa hai nước và tạo động lực cho ngành công nghiệp nội dung phát triển bền vững trong tương lai”, bà Bae Yang Hee nhấn mạnh.

Tại diễn đàn, bà Bae Yang Hee cũng đánh giá cao những nỗ lực của Việt Nam trong việc kiện toàn hệ thống pháp luật và nâng cao hiệu quả thực thi chính sách bản quyền.

Ông Park Jung Youl - Chủ tịch Cơ quan Bảo vệ Bản quyền Hàn Quốc khẳng định, diễn đàn lần này là cơ hội để Việt Nam và Hàn Quốc tiếp tục trao đổi, mở rộng hợp tác và thúc đẩy phát triển trong lĩnh vực bản quyền.

Ông cho biết, diễn đàn được khởi động từ năm 2010 với chủ đề định hướng hợp tác Việt Nam – Hàn Quốc trong phát triển ngành công nghiệp bản quyền. Suốt nhiều năm qua, nhiều vấn đề quan trọng đã được hai bên liên tục thảo luận, qua đó tạo nền tảng quý báu cho việc hoàn thiện pháp luật, thể chế bản quyền, đồng thời nâng cao nhận thức về bảo vệ quyền tác giả và thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghiệp văn hóa ở cả hai quốc gia.

Hiện Việt Nam và Hàn Quốc đang thúc đẩy trao đổi chính sách và kinh nghiệm quản lý; nâng cao năng lực thực thi quyền tác giả trong môi trường số; kết nối thị trường nội dung và cộng đồng sáng tạo; từng bước đồng kiến tạo các chuẩn mực mới về bản quyền trong thời đại AI. Sự kết hợp này không chỉ mang lại lợi ích song phương, mà còn có thể đóng góp vào việc định hình các chuẩn mực khu vực.

Thu Thủy