7 nhiệm vụ trọng tâm của ngành Nông nghiệp và Môi trường trong năm 2026

Năm 2025 khép lại với những dấu ấn đậm nét của ngành Nông nghiệp và Môi trường khi hoàn thành và vượt toàn bộ các chỉ tiêu quan trọng. Trong bối cảnh kinh tế thế giới biến động và thiên tai phức tạp, ngành đã khẳng định vai trò trụ đỡ của nền kinh tế với những con số tăng trưởng ấn tượng.

Dưới sự chỉ đạo sát sao của Chính phủ, toàn ngành đã đạt và vượt 9/9 chỉ tiêu được giao. Điểm sáng lớn nhất chính là kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản đạt mức kỷ lục 70 tỷ USD, đưa giá trị xuất siêu toàn ngành lên trên 20 tỷ USD.

Tăng trưởng GDP của ngành duy trì ở mức ổn định từ 3,7% - 3,92%. Các mặt hàng chủ lực đóng góp lớn vào thành công này bao gồm: lâm sản và gỗ đạt trên 18 tỷ USD; thủy sản đạt khoảng 11 tỷ USD với sản lượng 9,78 triệu tấn; lương thực có sản lượng đạt 48,09 triệu tấn. Ngành chăn nuôi cung ứng 8,7 triệu tấn thịt hơi và 21,4 tỷ quả trứng cho thị trường.

Năm 2025, ngành đã có sự chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy sản xuất sang kinh tế nông nghiệp xanh, phát thải thấp. Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao tại Đồng bằng sông Cửu Long đã triển khai được hơn 312.000 ha. Diện tích sản xuất hữu cơ cũng mở rộng lên hơn 174.000 ha, cho thấy sự cam kết đối với các tiêu chuẩn bền vững.

Trong lĩnh vực môi trường, tỷ lệ che phủ rừng được duy trì ở mức 42,03%, trong khi 95% chất thải rắn đô thị đã được thu gom và xử lý đúng quy chuẩn. Đặc biệt, ngành đang tích cực chuẩn bị các điều kiện kỹ thuật để vận hành thị trường carbon và thực hiện các cam kết quốc tế về giảm phát thải.

Bước sang năm 2026, dự báo sẽ còn nhiều thách thức từ biến đổi khí hậu và áp lực cam kết quốc tế. Để duy trì đà tăng trưởng, ngành xác định 7 nhóm nhiệm vụ trọng tâm:

Một là, hoàn thiện thể chế, chính sách phục vụ tăng trưởng, phát triển ngành; cụ thể hóa các nội dung chính sách của Luật, Nghị quyết vừa được Quốc hội thông qua để khơi thông nguồn lực phát triển. Cải cách hành chính, tháo gỡ rào cản, nút thắt cơ chế, chính sách, thủ tục hành chính gắn với chuyển đổi số và Đề án “06”. Rà soát cắt giảm, đơn giản hoá thủ tục hành chính các lĩnh vực, nhất là môi trường, kiểm tra chuyên ngành, đất đai, khoáng sản...

Hai là, đẩy mạnh cơ cấu lại ngành, nâng cao năng suất, chất lượng, giá trị gia tăng và hiệu quả sản xuất, kinh doanh nông, lâm, thủy sản. Quản lý chặt chẽ, hiệu quả tài nguyên, năng lượng, thúc đẩy chuyển đổi xanh, phát triển các mô hình nông nghiệp tiên tiến, hiệu quả như nông nghiệp tuần hoàn, carbon thấp. Tiếp tục hoàn thiện thể chế phát triển nông nghiệp xanh, tuần hoàn, thân thiện với môi trường, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu.

Ba là, tích cực hỗ trợ các địa phương vận hành hiệu quả mô hình chính quyền 2 cấp. Tăng cường năng lực cộng đồng và chính quyền địa phương 2 cấp, nhất là cấp xã về phòng, chống thiên tai, quản lý tài nguyên, công tác khuyến nông, hỗ trợ sản xuất nông nghiệp, dịch vụ nông nghiệp.

Bốn là, thúc đẩy phát triển thị trường trong nước và xuất khẩu. Thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể đối với từng thị trường, từng mặt hàng xuất khẩu chủ lực. Tháo gỡ quyết liệt những vướng mắc, rào cản về kỹ thuật trong xuất khẩu nông sản. Nâng cao chất lượng kiểm soát an toàn thực phẩm trong nước và xuất khẩu; quyết liệt gỡ 'thẻ vàng' IUU.

Năm là, quản lý, khai thác, sử dụng hiệu quả tài nguyên thiên nhiên (nhất là tài nguyên đất, nước, khoáng sản, biển); có giải pháp huy động nguồn lực tài chính từ đất, khoáng sản và tài nguyên khác cho phát triển; khơi thông nguồn lực nội tại của ngành, tạo không gian mở, động lực mới thúc đẩy sản xuất hàng hóa lớn; tạo lập hệ sinh thái phát triển mạnh và bền vững.

Sáu là, nâng cao chất lượng công tác dự báo, cảnh báo về thiên tai, bão, lũ, lũ ống, lũ quét, sạt lở đất, ngập lụt; đôn đốc, hướng dẫn các địa phương triển khai công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả bão, lũ, khôi phục sản xuất nông nghiệp sau bão, lũ. Tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, nhất là trí tuệ nhân tạo, đẩy mạnh chuyển đối số trong hoạt động phòng, chống thiên tai và tìm kiếm, cứu hộ, cứu nạn; nâng cấp hệ thống thông tin, thiết lập bản đồ rủi ro tăng cường dự báo, bảo đảm giám sát thời gian thực, cảnh báo sớm thiên tai.

Bảy là, tập trung đẩy mạnh thực hiện giải ngân các dự án đầu tư công trọng điểm, bảo đảm thủ tục pháp lý, hiệu quả, chất lượng, phát huy hiệu quả các dự án đầu tư công của ngành đối với phát triển chung của đất nước.

Tuấn Kiệt