Kim ngạch xuất khẩu rau quả giảm mạnh do quy định mới về sầu riêng

Theo Vnexpress, ngành rau quả Việt Nam đang đối mặt với thách thức lớn khi kim ngạch xuất khẩu hai tháng đầu năm giảm mạnh. Theo Hiệp hội Rau quả Việt Nam, tổng giá trị xuất khẩu ước đạt 677 triệu USD, giảm 17% so với cùng kỳ năm ngoái. Đáng chú ý, sầu riêng – mặt hàng chủ lực đóng góp gần một nửa tổng kim ngạch – ghi nhận mức giảm nghiêm trọng. Tính đến giữa tháng 2, xuất khẩu sầu riêng chỉ đạt 3.500 tấn, giảm tới 80% so với cùng kỳ năm 2024.

Nguyên nhân chính của sự sụt giảm này là do các thị trường nhập khẩu siết chặt quy định kiểm dịch và an toàn thực phẩm. Trung Quốc – thị trường tiêu thụ lớn nhất – đã áp dụng chính sách kiểm tra 100% lô hàng sầu riêng nhập khẩu từ Việt Nam. Từ ngày 10/1, nước này còn yêu cầu các lô hàng phải có giấy kiểm định chứng minh không chứa chất vàng O, một hợp chất có nguy cơ gây ung thư. Điều này kéo dài thời gian thông quan, làm gia tăng nguy cơ hư hỏng, khiến nhiều doanh nghiệp buộc phải đưa hàng về tiêu thụ trong nước.

Ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, nhận định rằng việc kiểm tra gắt gao và yêu cầu giấy chứng nhận chất vàng O đã khiến xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc đình trệ. Nhiều doanh nghiệp tạm dừng hoạt động xuất khẩu để hoàn thiện các thủ tục cần thiết.

Không chỉ Trung Quốc, nhiều thị trường khác cũng tăng cường kiểm soát đối với sầu riêng Việt Nam. Đài Loan tiếp tục gia hạn lệnh kiểm tra từng lô hàng đến ngày 30/4 sau khi phát hiện một số sản phẩm không đạt tiêu chuẩn vào tháng 8 năm ngoái. Trong khi đó, Liên minh châu Âu (EU) đã nâng tỷ lệ kiểm tra từ 10% lên 20% do lo ngại về tồn dư thuốc bảo vệ thực vật vượt mức cho phép.

Bên cạnh những rào cản kỹ thuật, xuất khẩu còn bị ảnh hưởng bởi kỳ nghỉ Tết Nguyên đán kéo dài. Thị trường đóng cửa khiến nhiều lô hàng ùn ứ, làm gián đoạn chuỗi cung ứng.

Trước tình hình này, các doanh nghiệp xuất khẩu buộc phải điều chỉnh chiến lược. Nhiều công ty chủ động giảm lượng hàng xuất khẩu trong tháng 1 để đảm bảo tuân thủ các quy định mới. Ông Nguyễn Đình Tùng, CEO Vina T&T, cho biết công ty đang hoàn tất các thủ tục cần thiết và dự kiến xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc trở lại vào cuối tháng 2.

Theo Báo Công Thương, nhằm hỗ trợ ngành hàng vượt qua khó khăn, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đã triển khai các biện pháp kiểm soát chất lượng chặt chẽ hơn, đảm bảo đáp ứng các tiêu chuẩn kiểm dịch thực vật của thị trường nhập khẩu. Đồng thời, cơ quan chức năng đang tích cực đàm phán để tháo gỡ rào cản kỹ thuật, mở rộng thị trường tiêu thụ, hướng đến sự phát triển bền vững cho ngành xuất khẩu rau quả Việt Nam.

Tiến Minh (Tổng hợp)