Xuất khẩu hồ tiêu và gia vị Việt Nam cán mốc 2 tỷ USD

Theo số liệu từ Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA), tổng kim ngạch xuất khẩu toàn ngành năm 2025 đạt 2,124 tỷ USD, tăng 20,1% so với năm 2024. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử ngành gia vị Việt Nam vượt qua con số 2 tỷ USD, củng cố vị thế trung tâm của Việt Nam trên bản đồ gia vị thế giới.

Trong đó, hạt tiêu tiếp tục là mặt hàng chủ lực khi đóng góp hơn 78% tổng kim ngạch. Cụ thể, xuất khẩu hạt tiêu đạt kỷ lục 1,66 tỷ USD, tăng 26% so với năm trước. Đáng chú ý, dù lượng xuất khẩu giảm nhẹ 1,5% (đạt khoảng 246.000 tấn), nhưng nhờ giá xuất khẩu bình quân tăng mạnh 28,3% lên mức 6.750 USD/tấn, kim ngạch vẫn tăng trưởng vượt bậc.

Theo VPSA, năm 2025, sản lượng hạt tiêu Việt Nam ước đạt khoảng 195.000 tấn, chiếm 36,3% nguồn cung toàn cầu, tiếp tục đứng đầu thế giới. Lượng xuất khẩu đạt khoảng 246.000 tấn, tương đương 57,5% tổng lượng hạt tiêu xuất khẩu toàn cầu, cao hơn nhiều so với các nước đứng sau như Brazil, Indonesia hay Ấn Độ.

Với vai trò dẫn dắt này, Việt Nam không chỉ là nhà cung cấp lớn nhất mà còn góp phần định hình mặt bằng giá mới cho thị trường hồ tiêu thế giới trong bối cảnh nguồn cung toàn cầu ngày càng thắt chặt.

Năm 2025 cũng ghi nhận sự thay đổi lớn trong cơ cấu thị trường xuất khẩu. Mỹ vẫn là thị trường lớn nhất nhưng lượng xuất khẩu sang đây giảm gần 24% (còn 55.000 tấn) do các nhà nhập khẩu ưu tiên giải phóng hàng tồn kho để tránh rủi ro về thuế.

Để bù đắp, các doanh nghiệp đã đẩy mạnh sang các thị trường tiềm năng khác như UAE (22.000 tấn), Trung Quốc (20.000 tấn), Ấn Độ và Đức. Bên cạnh hạt tiêu, nhiều mặt hàng gia vị khác cũng đóng góp tích cực như quế đạt khoảng 300 triệu USD; gừng và nghệ 61 triệu USD; hoa hồi gần 59 triệu USD; bạch đậu khấu và nhục đậu khấu 33 triệu USD; ớt khoảng 10 triệu USD. Điều này cho thấy cơ cấu xuất khẩu gia vị của Việt Nam đang dần đa dạng hơn, giảm phụ thuộc tuyệt đối vào một mặt hàng đơn lẻ.

Dù đang ở giai đoạn "vàng", ngành hồ tiêu Việt Nam đối mặt với không ít thách thức từ biến đổi khí hậu, dịch bệnh và các yêu cầu khắt khe về truy xuất nguồn gốc (ESG) từ EU và Mỹ. Sản lượng niên vụ 2025-2026 dự báo sẽ giảm nhẹ do thời tiết cực đoan.

Trước tình hình đó, ngành đang chuyển dịch mạnh mẽ từ "tăng lượng" sang "tăng giá trị" qua các giải pháp chế biến sâu và xây dựng vùng nguyên liệu bền vững. Theo đó, ngành sẽ tập trung vào tiêu xay, tiêu tiệt trùng, tinh dầu tiêu và các sản phẩm phối trộn có giá trị gia tăng cao thay vì xuất khẩu thô. Đầu tư nhà máy hiện đại và đáp ứng các tiêu chuẩn về dư lượng hóa chất, môi trường.

Với việc tận dụng tốt thời cơ về giá và đẩy mạnh tái cấu trúc theo hướng bền vững, hồ tiêu và gia vị Việt Nam kỳ vọng sẽ bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới ổn định và hiệu quả hơn, giữ vững ngôi vị "vương quốc gia vị" toàn cầu.

Minh Anh