Xác định được danh tính liệt sĩ quê Thanh Hóa sau 54 năm nhờ ADN

Theo thông tin từ cơ quan chức năng, hài cốt an táng tại mộ số 52, hàng 2, lô B, khu B, Nghĩa trang Liệt sĩ Ngã Bảy - Phụng Hiệp (thành phố Cần Thơ) được xác định là của liệt sĩ Nguyễn Trọng Cát (sinh năm 1952), nguyên Trung đội phó chiến đấu tại chiến trường Nam Bộ.

Liệt sĩ Nguyễn Trọng Cát đã anh dũng hy sinh ngày 20/10/1972 khi tuổi đời còn rất trẻ. Hơn nửa thế kỷ qua, phần mộ của anh vẫn chưa đầy đủ thông tin, khiến gia đình luôn đau đáu nỗi mong chờ một ngày tìm lại được người thân đã ngã xuống vì Tổ quốc.

Sau 54 năm chờ đợi, điều mong mỏi ấy đã trở thành hiện thực. Thông qua việc đối sánh ADN từ mẫu sinh phẩm của thân nhân, danh tính liệt sĩ Nguyễn Trọng Cát được xác định chính xác, khép lại hành trình dài tìm kiếm và mở ra niềm an ủi lớn lao đối với gia đình.

Kết quả đầy ý nghĩa này là minh chứng sinh động cho hiệu quả của việc xây dựng ngân hàng dữ liệu ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Tại Thanh Hóa, hiện vẫn còn hàng chục nghìn liệt sĩ chưa xác định hoặc thiếu thông tin phần mộ. Mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ Nguyễn Trọng Cát là một trong hơn 37.000 mẫu ADN đã được Công an tỉnh Thanh Hóa phối hợp với các đơn vị chức năng thu nhận trong các đợt cao điểm năm 2025.

Đáng chú ý, Thanh Hóa là một trong những địa phương hoàn thành sớm việc thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ và hiện là địa phương có số lượng mẫu ADN thân nhân liệt sĩ được thu nhận lớn nhất cả nước. Đến nay, địa phương đã có 8 liệt sĩ được xác định danh tính bằng phương pháp giám định ADN.

Đằng sau những con số ấy là sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, sự đồng thuận của các gia đình liệt sĩ và những nỗ lực bền bỉ của lực lượng Công an trong quá trình rà soát, xác minh, thu nhận và cập nhật dữ liệu.

Việc xác định danh tính liệt sĩ Nguyễn Trọng Cát càng có ý nghĩa trong bối cảnh cả nước đang đẩy mạnh công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin. Cùng với đợt cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ do Bộ Công an triển khai, “Chiến dịch 500 ngày đêm” do Bộ Quốc phòng phát động cũng đang được thực hiện quyết liệt trên phạm vi toàn quốc với mong muốn đưa các anh trở về với gia đình, quê hương bằng chính tên tuổi của mình.

Mỗi kết quả đối sánh ADN thành công không chỉ là thành tựu của khoa học công nghệ mà còn là niềm hạnh phúc vỡ òa của những gia đình đã chờ đợi suốt hàng chục năm. Đó cũng là sự tri ân sâu sắc đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc; là hành trình nhân văn mà các cấp, các ngành đang kiên trì thực hiện để không một liệt sĩ nào bị lãng quên, không một sự hy sinh nào bị khuất lấp trong dòng chảy thời gian.

Từ một mẫu ADN được thu nhận tại quê nhà đến kết quả đối sánh thành công ở một nghĩa trang cách xa hàng nghìn ki-lô-mét, hành trình tìm lại tên cho liệt sĩ Nguyễn Trọng Cát là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của chuyển đổi số trong những lĩnh vực giàu ý nghĩa nhân văn. Cùng với thành tựu của công nghệ ADN, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã trở thành cầu nối quan trọng giúp xác thực thông tin thân nhân, làm sạch dữ liệu và xây dựng kho dữ liệu ADN thân nhân liệt sĩ một cách khoa học, chính xác.

Từ nền tảng dữ liệu ấy, những tấm bia mang dòng chữ “Liệt sĩ chưa biết tên” đang dần được thay bằng tên tuổi, quê quán và cuộc đời của những người đã ngã xuống vì Tổ quốc. Không chỉ các liệt sĩ quê Thanh Hóa mà hơn 55.000 liệt sĩ trên khắp cả nước sẽ có thêm cơ hội được trả lại danh tính, để mỗi cuộc đoàn tụ hôm nay trở thành minh chứng sinh động cho giá trị nhân văn của dữ liệu số, của lòng tri ân và trách nhiệm đối với lịch sử dân tộc.

Nguyễn Kiên