VCA 2026: Tôn vinh sáng tạo, kiến tạo hệ sinh thái nội dung số Việt Nam

Được khởi xướng từ năm 2023, Giải thưởng Sáng tạo Nội dung số Việt Nam (VCA) hướng tới mục tiêu tôn vinh các tổ chức, cá nhân có sản phẩm nội dung số xuất sắc, lan tỏa giá trị văn hóa tốt đẹp đến cộng đồng và đóng góp cho sự phát triển của ngành công nghiệp số nước nhà.

Phát biểu tại lễ khai mạc, Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam (VDCA) Nguyễn Minh Hồng nhấn mạnh: VCA 2026 là mùa giải thứ ba với sự đổi mới toàn diện về hệ thống hạng mục giải thưởng, tiêu chí xét giải và quy trình chấm giải nhằm bám sát xu hướng phát triển của lĩnh vực sáng tạo số.

Được phát động từ ngày 15/4/2026, VCA 2026 đã trải qua 3 vòng: vòng Đề cử, vòng Sơ khảo và vòng Chung khảo. Qua vòng Đề cử đã có 328 hồ sơ được lựa chọn vào vòng Sơ khảo, 28 hồ sơ lựa chọn vào vòng Chung khảo.

Kết quả chung cuộc, Hội đồng Giám khảo đã lựa chọn ra 15 tác phẩm, sản phẩm, chương trình, dự án xuất sắc của 12 tổ chức và cá nhân để trao giải chính thức tại 10 hạng mục và vinh danh tại buổi lễ.

Sự thích ứng chủ động trước làn sóng công nghệ mới, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI) và định dạng video ngắn là điểm nhấn nổi bật của mùa giải năm nay. Hạng mục "Ứng dụng AI đột phá trong sản xuất nội dung" đã nhận được sự hưởng ứng tích cực, chứng minh sự giao thoa mạnh mẽ giữa nghệ thuật và công nghệ, thúc đẩy các nhà sáng tạo làm chủ công cụ số để nâng cao năng suất và chất lượng tác phẩm. Đặc biệt, tại hạng mục phim ngắn định dạng dọc xuất sắc, Công ty TNHH MTV Otiklab đã xuất sắc được gọi tên nhận giải.

Trong khuôn khổ sự kiện, VDCA đã tổ chức tọa đàm mang tên "Sáng tạo số trong chuỗi giá trị công nghiệp văn hóa". Tọa đàm tập trung nhận diện những cơ hội, rào cản và giải pháp thúc đẩy lực lượng sáng tạo nội dung số – một trong những trụ cột then chốt của hệ sinh thái công nghiệp văn hóa và công nghiệp sáng tạo Việt Nam.

Tọa đàm đặt sáng tạo số trong mối quan hệ chặt chẽ với chuỗi giá trị các ngành công nghiệp văn hóa. Đồng thời, các chuyên gia đã thảo luận, đối chiếu thực tiễn phát triển sáng tạo số với hệ thống cơ chế, chính sách hỗ trợ hiện hành về: Bản quyền và sở hữu trí tuệ; hạ tầng kỹ thuật và ưu đãi đầu tư; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; thị trường xuất khẩu sản phẩm văn hóa số.

Chia sẻ tại tọa đàm, Phó Chủ tịch Liên minh Sáng tạo Nội dung số Việt Nam (DCCA) Nguyễn Đắc Thắng cho biết: Trong môi trường số, nội dung có thể được phân phối trên đa nền tảng, website hay platform để tạo doanh thu từ phí người dùng, quảng cáo hoặc hoa hồng bán hàng. Những sản phẩm số được đóng gói như sách, tranh, truyện, ảnh, bộ trò chơi... không bị giới hạn về mặt doanh thu khi khai thác xuyên biên giới và trên nhiều nền tảng khác nhau.

Chính vì tiềm năng thương mại hóa to lớn này, các nhà sáng tạo nội dung đều bày toàn mong muốn có những quy định pháp lý mạnh mẽ hơn để thực thi quyền sở hữu trí tuệ hiệu quả, xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm, giúp họ có thể sống tốt bằng chính giá trị trí tuệ do mình tạo ra.

Những ý kiến đóng góp tâm huyết từ các chuyên gia tại tọa đàm không chỉ giúp lan tỏa giá trị mà còn đóng vai trò hoàn thiện các chính sách liên quan, tiêu biểu là đóng góp cho dự thảo Luật Phát triển Công nghiệp Văn hóa do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì soạn thảo.

VCA 2026 không chỉ dừng lại ở một hoạt động tôn vinh thường niên, mà hướng tới đồng hành lâu dài cùng các cộng đồng sáng tạo. Theo Chủ tịch VDCA Nguyễn Minh Hồng, bước sang các năm tiếp theo, Hội Truyền thông số Việt Nam xác định định hướng chiến lược cho Liên minh Sáng tạo  Việt Nam DCCA và Giải thưởng VCA với 3 mục tiêu trọng tâm.

Thứ nhất, các hoạt động của DCCA gắn liền với Chiến lược Phát triển công nghiệp Văn hóa quốc gia. Trong đó, VCA sẽ không chỉ dừng lại ở một giải thưởng, mà hướng tới trở thành bệ phóng cho các hệ sinh thái nội dung số, giúp các nhà sáng tạo thương mại hóa sản phẩm, xây dựng thương hiệu quốc tế và đóng góp mạnh mẽ vào GDP quốc gia.

Thứ hai, tiên phong ứng dụng công nghệ mới, khuyến khích sự kết hợp giữa nội dung số với AI, Web3, Metaverse và Big Data, nhưng luôn giữ cốt lõi là giá trị nhân văn và bản sắc văn hóa Việt.

Thứ ba, mở rộng kết nối toàn cầu, định hướng đưa VCA trở thành giải thưởng có uy tín trong khu vực, thu hút sự tham gia của các nhà sáng tạo quốc tế và đưa sản phẩm Việt vươn tầm thế giới.

"Sáng tạo là hành trình không có giới hạn, và công nghiệp sáng tạo chính là nguồn tài nguyên vô tận của tương lai. Mỗi sản phẩm được xướng tên hôm nay là một ngọn lửa truyền cảm hứng cho hàng triệu người trẻ đang theo đuổi đam mê", ông Nguyễn Minh Hồng nói thêm.

Minh Phương