Tràng An (Ninh Bình) chính thức vào top 100 di sản địa chất thế giới của IUGS

Liên hiệp Quốc tế các Khoa học Địa chất (IUGS) đã chính thức công bố Danh sách 100 địa điểm Di sản Địa chất Thế giới lần thứ ba (The Third 100 IUGS Geological Heritage Sites) tại hội nghị diễn ra từ ngày 4 đến 8/11/2026 ở thành phố Monchique, Bồ Đào Nha (thông tin được công bố chính thức vào ngày 6/11/2026).

Theo thông tin công bố từ Sở Du lịch tỉnh Ninh Bình ngày 12/11/2026, Việt Nam vinh dự có một đại diện duy nhất được ghi danh là "Karst nhiệt đới Tràng An" (Trang An Tropical Karst).

Trong hồ sơ di sản địa chất toàn cầu, di sản Tràng An được ghi danh chính thức với Mã số 283, xếp vào nhóm di sản địa chất về địa mạo và các quá trình địa chất đang diễn ra. Trong ấn phẩm khoa học công bố 100 địa điểm di sản địa chất IUGS lần thứ ba (năm 2026), Tràng An được dành riêng không gian giới thiệu chi tiết tại trang 95 (bản catalogue 2) cũng như trang 230–231 của ấn phẩm toàn văn.

Sự kiện vinh danh này đánh dấu mốc quan trọng khi Tràng An trở thành địa danh thứ hai của Việt Nam có mặt trong danh sách di sản địa chất danh giá của IUGS, sau Quần thể Vịnh Hạ Long - Quần thể Cát Bà được ghi danh vào năm 2024.

Theo đánh giá chính thức từ Liên hiệp Quốc tế các Khoa học Địa chất (IUGS), Tràng An được xem là "hình mẫu tiêu biểu và được biết đến rộng rãi nhất trên thế giới về cảnh quan karst nhiệt đới từng bị biển xâm thực, hiện nay đã nổi lên trên đất liền". Cảnh quan địa chất Tràng An là kết quả của một quá trình tiến hóa địa chất phức tạp và kéo dài hơn 250 triệu năm.

Cảnh quan địa chất Tràng An được tạo thành bởi sự kết hợp độc đáo giữa các thành tạo địa hình karst phong phú. Hệ thống núi đá vôi bao gồm các dãy núi đá vôi dạng nón (cone karst) và dạng tháp (tower karst) đứng sừng sững giữa các thung lũng kín và vùng trũng ngập nước. Mạng lưới hang động xuyên thủy dày đặc với nhiều tầng thạch nhũ kỳ ảo đang tiếp tục quá trình kiến tạo địa chất. Các trũng karst ngập nước liên thông qua hệ thống hang động ngầm, tạo nên cảnh quan "hạ long trên đất liền".

Trước đó, năm 2014, Tràng An trở thành Di sản Văn hóa và Thiên nhiên thế giới đầu tiên của Việt Nam và Đông Nam Á được UNESCO công nhận. Năm 2025, Tràng An được Tripadvisor vinh danh trong nhóm 1% điểm đến tốt nhất thế giới.

Tuấn Kiệt