Trà Thiện - Món quà thiên nhiên từ 200 năm trước

Những ngày này xã Tà Xùa, huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La trở lên nhộn nhịp hơn bao giờ hết bởi hai chữ Tà Xùa đang ngày được nhắc đến nhiều hơn trên mạng xã hội, trong diễn đàn của những bạn trẻ thích trải nghiệm, khám phá và trong cả những tổ chức xã hội từ thiện bởi đây là một vùng đất mới còn vô cùng nguyên sơ. Nằm trên đỉnh núi cao quanh năm mây mù bao phủ, người dân sống ở đây phần lớn là đồng bào dân tộc Mông bản địa, người dân ở đây có thể tự cung tự cấp trong một thời gian dài và sinh thái ở đây hầu như chưa bị tác động bởi con người.

Từ thị trấn Bắc Yên đến xã Tà Xùa khoảng 14km nhưng độ chênh cao lên đến 1000 m, đường đi rất khó khăn, điều được cảm nhận rõ nhất là càng lên cao nhiệt độ giảm rõ rệt và trên đỉnh Tà Xùa mát lạnh quanh năm. Có lẽ bởi vậy mà Tà xùa cũng được ví như Sa Pa của 30 năm về trước, đặc sản nổi tiếng ở đây là chè shan tuyết cổ thụ Tà Xùa.

Chuyện kể rằng có một người thầy đã từng được giữ những địa vị khá cao trong xã hội, nhưng vì một lý do nào đó đã lui về hậu trường và dìu dắt thế hệ trẻ, món quà hàng năm các đệ tử ông nhận được phép mang đến Tết thầy là con gà và cân gạo nếp. Trong số học trò của ông có một học trò vô cùng thành đạt và giữ vị trí quan trọng trong xã hội. Để tỏ lòng tôn kính thầy đã có công dìu dắt mình người học trò đã nhiều lần mang của ngon vật lạ từ các vùng đến biếu thầy, tuy nhiên người thầy cũng chỉ nhận duy nhất một con gà và cân gạo nếp đúng đạo thầy trò.

Một ngày kia, thầy đã gọi người học trò đó đến để thiền trà, hai thầy trò chỉ uống trà và nói câu chuyện về trà, bỏ lại tất cả nhưng tấp nập nhộn nhịp và vô thường của cuộc sống. Khi hai thầy trò đã thật sự thưởng trà, thầy đã gửi gắm lời dặn dò "hãy để tâm con luôn hướng thiện" vào chén trà, người học trò uống chén trà đó đã thật sự cảm nhận được lời gửi gắm đó của thầy, và đúng giây phút đó, người học trò cảm hết được bản chất tự nhiên và thanh nhã trong chén trà, cảm sắc vàng trong như mặt trời chiếu sáng trong chén trà, cảm được hương thơm sâu lắng quyện trong chén trà, sau khi uống xong vị trà vẫn lưu mãi trong cổ họng như lời dặn của thầy vẫn còn ghi dấu mãi.

Không lâu sau người thầy mất, người học trò đã lấy tâm thức của chén trà hôm đấy để làm kim chỉ nam cho mọi hành động của mình "tâm luôn hướng thiện", và trên suốt chặng đường quan lộ cho đến tận lúc cáo lão về quê, ông chưa một lần được thưởng lại vị trà hôm ấy. Biết được tâm tư của cha mình, người con gái lớn của ông đã đi tìm lại những người nhà của người thầy trước kia, sau khi đã tìm ra được nguồn gốc của loại trà đặc biệt thầy hay uống cô đã đến tận nơi lấy và đem về biếu cha. Lần này, thay vào vị trí trà chủ thầy ngồi là vị trí của cô con gái, người cha cũng như mọi lần uống trà bằng tất cả tiềm thức của mình, và bất chợt mắt ông sáng lóe lên nhìn con gái rồi trào dâng nước mắt. Tất cả như vỡ òa.

Kể từ đó, giống trà quý này được đặt tên là trà Thiện, trà Thiện được làm từ những búp trà shan tuyết của cây trà trên 200 năm tuổi hái vào lúc sương sớm, khi mà những tuyết trắng của búp trà còn đọng trong sương và mây mù, được chế biến biến bởi bàn tay khéo léo của người Mông bản địa, những người mà cha ông của họ đã dạy cho họ cách hái trà, sao trà và giữ được trả để thưởng sau mùa ra búp.

Trà Thiện cũng là quà tặng cao quý mà những người con có hiếu biếu cha, những người học trò kính dâng người thầy mẫu mực, những người thành đạt trân quý tình cảm của nhau tặng nhau vì đã có cơ duyên được đến với nhau, và trên hết đó là món quà từ thiên nhiên từ 200 năm trước ban tặng cho con người. 

P.V