TP.HCM ban hành quy định về bồi thường, tái định cư khi thu hồi đất

Một trong những điểm mới đáng chú ý tại Quyết định 11/2026 là tỷ lệ quy đổi và điều kiện bồi thường bằng đất có mục đích sử dụng khác với loại đất thu hồi hoặc bồi thường bằng nhà ở.

Tỷ lệ quy đổi được tính bằng công thức: giá đất tính tiền bồi thường về đất tại vị trí thu hồi đất chia giá đất tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất hoặc giá đất tại vị trí hoán đổi nhân 100%.

Nếu giá đất tính tiền bồi thường về đất tại vị trí thu hồi đất và giá đất tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất hoặc giá nhà ở tại vị trí hoán đổi nằm trên nhiều vị trí đất tính theo bảng giá đất thì giá đất của khu đất hoặc thửa đất được xác định mức bình quân của các phạm vi, vị trí đất đó.

Trường hợp khu đất hoặc thửa đất thu hồi có nhiều loại đất thì giá đất của khu đất hoặc thửa đất tính tiền bồi thường tại vị trí thu hồi đất được xác định theo từng loại đất.

Diện tích đất ở, nhà ở hoặc đất phi nông nghiệp hoán đổi theo công thức: diện tích quy đổi = tỷ lệ quy đổi (%) x diện tích đất thu hồi.

Đối với các hộ gia đình có nhiều thế hệ hoặc nhiều cặp vợ chồng cùng chung sống trên một thửa đất ở bị thu hồi, nếu đủ điều kiện tách hộ, TP.HCM sẽ xem xét hỗ trợ giao thêm đất ở (có thu tiền sử dụng đất) hoặc bán, cho thuê nhà ở tái định cư cho các hộ còn thiếu.

Bố trí tái định cư: Nếu dự án có quỹ căn hộ chung cư, mỗi hộ sẽ được mua hoặc thuê một căn. Nếu dự án chỉ có nền đất, mỗi hộ được giao một nền theo giá tái định cư đã duyệt.

Hỗ trợ suất tái định cư tối thiểu: Nếu tiền bồi thường về đất không đủ để mua một suất tái định cư tối thiểu, Nhà nước sẽ hỗ trợ khoản tiền chênh lệch để người dân đủ điều kiện nhận suất tái định cư này.

Tự lo chỗ ở: Trường hợp người dân đủ điều kiện tái định cư nhưng có nhu cầu tự lo chỗ ở (không nhận đất/nhà của dự án), ngoài tiền bồi thường đất, họ sẽ được nhận thêm khoản hỗ trợ bằng 5% giá trị bồi thường, hỗ trợ về đất ở.

Quyết định 11/2026 quy định rất rõ mức hỗ trợ cho người sử dụng đất trước ngày 1/7/2014 nhưng không đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận (Sổ hồng).

Đối với đất không vi phạm pháp luật:

Đất phi nông nghiệp trước 15/10/1993: Hỗ trợ 100% giá đất bồi thường.

Đất phi nông nghiệp từ 15/10/1993 đến trước 1/7/2014: Hỗ trợ 100% giá đất nhưng phải trừ nghĩa vụ tài chính.

Đất nông nghiệp: Hỗ trợ 100% giá đất nông nghiệp tương ứng.

Đối với đất có vi phạm pháp luật (đã sử dụng ổn định):

Sử dụng trước 15/10/1993: Hỗ trợ 70% giá đất bồi thường.

Sử dụng từ 15/10/1993 đến trước 1/7/2004: Hỗ trợ 56% giá đất bồi thường.

Sử dụng từ 1/7/2004 đến trước 1/7/2014: Hỗ trợ 42% giá đất bồi thường.

Về tài sản trên đất, người dân được bồi thường 100% giá trị xây dựng mới đối với diện tích nhà ở, công trình phục vụ đời sống bị thiệt hại. Mức giá này dựa trên bảng giá do UBND Thành phố ban hành hoặc suất vốn đầu tư của Bộ Xây dựng.

Đặc biệt, đối với đất thuộc hành lang bảo vệ an toàn công trình (không thay đổi mục đích sử dụng nhưng hạn chế khả năng sử dụng), mức hỗ trợ thiệt hại về đất có thể lên tới 80% giá trị. Nếu xây dựng trên đất không đủ điều kiện bồi thường đất ở nhưng thuộc khu vực này, nhà ở sẽ được hỗ trợ tối đa 70% giá trị xây dựng mới.

Ngoài ra, TP.HCM cũng quy định chi tiết các khoản chi phí di chuyển tài sản, di dời mồ mả, hỗ trợ chuyển đổi nghề và tạm cư để hỗ trợ người dân sớm ổn định cuộc sống sau khi bàn giao mặt bằng.

Tú Anh