Tình trạng hay quên ở người huyết áp cao: Nguyên nhân và cách phòng ngừa

Huyết áp cao và mối liên hệ với chứng hay quên

Tăng huyết áp, đặc biệt là huyết áp không được kiểm soát tốt trong thời gian dài, có thể gây tổn thương mạch máu trong não – cơ quan điều khiển chức năng ghi nhớ, suy nghĩ và học tập của con người. Hệ mạch máu não rất nhạy cảm. Khi huyết áp tăng cao liên tục hoặc đột ngột, các mạch máu nhỏ trong não có thể bị tổn thương, gây giảm lưu lượng máu đến não, từ đó dẫn tới suy giảm trí nhớ, khả năng tư duy kém, hay quên và thậm chí là sa sút trí tuệ nếu không can thiệp kịp thời. Nhiều nghiên cứu cho thấy, người bị huyết áp cao có nguy cơ gặp các vấn đề về trí nhớ và nhận thức cao hơn so với người có huyết áp bình thường, đặc biệt ở độ tuổi trung niên và người cao tuổi.

Nguyên nhân gây hay quên ở người huyết áp cao

Người bị huyết áp cao thường hay quên do tổn thương mạch máu não, thiếu oxy, tác dụng phụ của thuốc hoặc căng thẳng kéo dài.

Tổn thương mạch máu não

Huyết áp cao khiến thành mạch bị dày, hẹp hoặc cứng lại, dẫn đến lưu lượng máu và oxy tới não giảm sút, ảnh hưởng đến hoạt động của các vùng não phụ trách trí nhớ và khả năng xử lý thông tin.

Vi tổn thương do đột quỵ nhỏ

Nhiều người tăng huyết áp bị nhồi máu não thoáng qua (TIA) hoặc các cơn đột quỵ nhỏ mà không hay biết. Những tổn thương này tích tụ dần trong não, khiến vùng nhớ bị suy giảm chức năng.

Tổn thương tế bào thần kinh

Thiếu oxy và dưỡng chất kéo dài do huyết áp cao gây chết dần các tế bào thần kinh và ức chế dẫn truyền thần kinh, từ đó gây ra biểu hiện hay quên, lú lẫn.

Tác dụng phụ của thuốc hạ áp

Một số thuốc điều trị huyết áp (đặc biệt là thuốc chẹn beta giao cảm) có thể làm giảm lưu lượng máu lên não trong quá trình hoạt động thể lực, dẫn đến mệt mỏi, đãng trí, khó tập trung.

Căng thẳng, lo âu do biến chứng bệnh lý

Tăng huyết áp lâu ngày khiến người bệnh thường xuyên sống trong trạng thái lo lắng, sợ đột quỵ, mệt mỏi, mất ngủ – tất cả đều là những yếu tố làm trầm trọng thêm tình trạng suy giảm trí nhớ.

Dấu hiệu cảnh báo người huyết áp cao bị suy giảm trí nhớ

Người tăng huyết áp có thể gặp một số biểu hiện sau nếu não bộ bắt đầu bị ảnh hưởng:

• Hay quên tên người thân, bạn bè
• Quên việc vừa làm, đồ vật vừa cất xong
• Lặp lại câu hỏi nhiều lần trong ngày
• Gặp khó khăn trong việc lên kế hoạch hoặc giải quyết công việc
• Khó nhớ thời gian, ngày tháng, sự kiện
• Mất phương hướng, nhầm lẫn đường quen thuộc

Nếu tình trạng này xảy ra thường xuyên, kéo dài trên 3 tháng thì cần chủ động can thiệp để phòng tránh sa sút trí tuệ về sau.

Tăng huyết áp gây hại cho não như thế nào?

Huyết áp cao làm tổn thương mạch máu não, giảm lưu lượng máu và oxy lên não, gây chết tế bào thần kinh, từ đó ảnh hưởng nghiêm trọng đến trí nhớ và nhận thức, thông qua một số cách như:

-        Thu hẹp và xơ cứng mạch máu: Làm giảm lượng máu mang oxy và glucose lên não, khiến tế bào thần kinh thiếu dưỡng chất, dễ chết đi.

-        Hình thành cục máu đông: Gây cản trở máu lên não, dễ dẫn tới đột quỵ.

-        Tổn thương chất trắng và chất xám trong não: Căng thẳng kéo dài và tăng áp lực mạch máu có thể gây tổn thương các sợi thần kinh liên kết vùng ghi nhớ và xử lý thông tin, dẫn đến giảm nhận thức.

Cách phòng ngừa tình trạng hay quên ở người huyết áp cao

Để cải thiện trí nhớ và phòng ngừa suy giảm nhận thức do huyết áp cao, người bệnh cần kết hợp các biện pháp sau đây.

Kiểm soát tốt huyết áp

Duy trì huyết áp ổn định ở mức < 140/90 mmHg (với người bình thường) hoặc < 130/80 mmHg (với người có bệnh nền như đái tháo đường, suy thận) là yếu tố quan trọng nhất giúp bảo vệ mạch máu não.

Duy trì thói quen sống khoa học thông qua việc:

• Tập thể dục đều đặn: đi bộ nhanh, yoga, khí công, đạp xe nhẹ nhàng 30 phút mỗi ngày giúp tăng tuần hoàn não.
• Chế độ ăn tốt cho não và tim: ít muối, ít chất béo bão hòa, nhiều rau xanh, cá béo (omega-3), các loại hạt.
• Ngủ đủ giấc, giữ tâm lý lạc quan, tránh stress.

Rèn luyện trí nhớ hằng ngày

Rèn luyện trí nhớ mỗi ngày giúp kích thích não bộ hoạt động hiệu quả, giảm nguy cơ sa sút trí tuệ và cải thiện tình trạng hay quên ở người huyết áp cao. Người bị huyết áp cao nên:

-        Đọc sách, chơi cờ, học ngoại ngữ, nghe nhạc, viết tay...

-        Giao tiếp, trò chuyện thường xuyên để kích thích não bộ hoạt động.

Sử dụng viên uống thảo dược hỗ trợ giảm huyết áp cao, giãn mạch

Một trong những lựa chọn được nhiều người bệnh huyết áp cao tin dùng hiện nay là kết hợp Tây y cùng với sản phẩm hỗ trợ hạ và ổn định huyết áp từ thảo dược, an toàn khi sử dụng lâu dài, đồng thời góp phần bảo vệ mạch máu não và phòng ngừa suy giảm trí nhớ. Sản phẩm chứa cao cần tây đã được nghiên cứu có tác dụng giãn mạch, giảm cholesterol, hạ huyết áp tự nhiên mà không gây tụt huyết áp quá mức.

Nghiên cứu tại Indonesia năm 2019 cho thấy cao cần tây có thể hạ huyết áp từ 23 - 38 mmHg. Khi kết hợp cần tây cùng hoàng bá, tỏi, dâu tằm, nattokinase, kali clorid, magie citrate sẽ tác động vào 5 cơ chế gây tăng huyết áp như: Giúp làm giãn mạch, giảm độ nhớt máu, điều hòa nhịp tim và lợi tiểu nhẹ – từ đó giúp kiểm soát huyết áp bền vững, tránh các biến chứng nguy hiểm. Bạn nên lựa chọn sản phẩm có mặt lâu năm trên thị trường, được sản xuất và phân phối bởi công ty uy tín.

Tăng huyết áp không chỉ là “kẻ giết người thầm lặng” mà còn là nguyên nhân âm thầm gây suy giảm trí nhớ, hay quên, sa sút trí tuệ. Để phòng ngừa biến chứng này, người bệnh cần kiểm soát huyết áp ổn định mỗi ngày thông qua chế độ sống lành mạnh và lựa chọn những giải pháp hỗ trợ từ thảo dược tự nhiên.

Quỳnh Chi