Thúc đẩy nghiên cứu vắc xin COVID-19 "made in Việt Nam"

Hội thảo do Bộ Y tế cùng với tổ chức PATH và Đại sứ quán Anh tại Hà Nội tổ chức đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ Việt Nam triển khai kế hoạch chiến lược quốc gia ngay khi có vắc xin COVID-19.

Bằng việc triển khai sớm các biện pháp can thiệp hiệu quả với chi phí thấp, công cuộc phòng chống dịch COVID-19 của Việt Nam đã nhận được sự ghi nhận và đánh giá cao của cộng đồng quốc tế.

Theo đó, Việt Nam đã duy trì được số ca mắc và tử vong do COVID-19 ở mức thấp. Việt Nam cũng đang song song xây dựng các chính sách và quy định để hỗ trợ việc tiếp nhận, vận chuyển, bảo quản, phân phối và sử dụng vắc xin được thực hiện nhanh chóng ngay khi có vắc xin COVID-19.

Theo Bộ Y tế, đến nay thế giới đã ghi nhận hơn 32 triệu trường hợp mắc, gần 1 triệu trường hợp tử vong do COVID-19 tại 215 quốc gia, vùng lãnh thổ. Tổng số bệnh nhân COVID-19 hồi phục là hơn 23 triệu, còn 7 triệu bệnh nhân đang điều trị, trong đó gần 65.000 trường hợp bệnh nặng hoặc nguy kịch.

Báo Hà Nội mới đưa tin, tại hội thảo, Quyền Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long cho biết, trong cuộc chiến chống COVID-19 giai đoạn vừa qua, cùng với sự vào cuộc của các cấp chính quyền, sự đồng lòng của toàn thể nhân dân, sự quan tâm, chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống dịch COVID-19, Việt Nam đã đạt được những kết quả đáng tự hào. Từ ngày 3/9 cho đến nay, các ổ dịch đã được kiểm soát ở tất cả các địa phương. Hiện đã bước sang ngày thứ 28 liên tiếp, Việt Nam không ghi nhận trường hợp lây nhiễm trong cộng đồng.

Quyền Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long nhấn mạnh, trong bối cảnh đại dịch COVID-19, các nhà sản xuất, các cơ quan nghiên cứu và các quốc gia đang ưu tiên và nỗ lực hết mình “chạy đua” trong việc nghiên cứu phát triển vắc xin phòng bệnh COVID-19 để có thể cung ứng sớm nhất cho thị trường, góp phần trong công cuộc ngăn chặn, khống chế, kiểm soát dịch bệnh và đưa cuộc sống trở về bình thường.

Theo thông tin của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đến ngày 24/9/2020, có 187 loại vắc xin COVID-19 đang triển khai nghiên cứu trên toàn thế giới, trong đó có 38 vắc xin đang trong quá trình thử nghiệm lâm sàng (9 vắc xin thử nghiệm lâm sàng giai đoạn III; 3 vắc xin trong giai đoạn II; 26 loại đang triển khai hoặc chuẩn bị triển khai giai đoạn I), 149 loại đang trong quá trình nghiên cứu tiền lâm sàng.

Riêng tại Anh, việc nghiên cứu, sản xuất vắc xin COVID-19 đã đạt được bước tiến dài khi các loại vắc xin nước này sản xuất đang trong quá trình hoàn tất thử nghiệm lâm sàng giai đoạn III và gần đến "vạch đích" bảo đảm cung ứng cho thị trường quốc tế.

"Trong thời gian tới, Chính phủ Việt Nam và Vương quốc Anh có thể trao đổi và đạt được thỏa thuận trong việc cung ứng vắc xin COVID-19", Quyền Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long chia sẻ.

Cũng tại Hội thảo, ngài Dominic Raab, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao và Phát triển Anh nhấn mạnh: “Việc hợp tác giữa các nhà khoa học của Anh và Việt Nam sẽ bảo vệ công dân của hai nước, đồng thời ngăn chặn làn sóng thứ hai của dịch bệnh trên toàn cầu đang đe dọa đến tất cả chúng ta. Vương quốc Anh đang nỗ lực góp phần vào công cuộc đẩy lùi đại dịch COVID-19 trên toàn thế giới.”

Theo báo Sức khỏe và Đời sống cho hay, nhận thức được vai trò và tầm quan trọng của việc sử dụng vắc xin trong phòng, chống COVID-19, Bộ Y tế cũng đã chủ động triển khai các hoạt động về nghiên cứu sản xuất vắc xin trong nước cũng như tăng cường tiếp cận các vắc xin trên thế giới, cụ thể: Việt Nam là một trong 92 quốc gia tham gia chương trình “Giải pháp tiếp cận vắc xin COVID-19 toàn cầu” (COVAX Facility) và được GAVI COVAX AMC cam kết hỗ trợ.

Với mục tiêu cung ứng 2 tỷ liều vắc xin vào cho các quốc gia vào cuối năm 2021 cho khoảng 20% dân số của các quốc gia thành viên của COVAX Facility, Việt Nam sẽ có cơ hội được tiếp cận và được cung ứng sớm các vắc xin trong danh mục của COVAX AMC.

Hiện Bộ Y tế đã chỉ đạo các nhà sản xuất trong nước tăng cường các hoạt động nghiên cứu sản xuất vắc xin. 04 nhà sản xuất vắc xin COVID-19 tại Việt Nam là Viện Vắc xin và Sinh phẩm Y tế (IVAC) và Công ty TNHH MTV Vắc xin và sinh phẩm số 1 (VABIOTECH), Trung tâm Nghiên cứu Sản xuất Vắc xin và Sinh phẩm Y tế (POLYVAC), Công ty TNHH Công nghệ sinh học Dược NANOGEN đang nỗ lực, tập trung các nguồn lực nghiên cứu, sản xuất vắc xin phòng COVID 19, dự kiến trong năm 2021 sẽ có ít nhất một nhà sản xuất tiến hành thử nghiệm lâm sàng giai đoạn II, III tại Việt Nam.

Ngoài hai nguồn cung ứng vắc xin có thể có (COVAX Facility) và nguồn vắc xin sản xuất trong nước nêu trên, Việt Nam cũng tích cực tìm kiếm các nguồn vắc xin khác thông qua tiếp cận, trao đổi trực tiếp với các nhà sản xuất nước ngoài. Song song với việc tìm kiếm các nguồn cung ứng vắc xin, Bộ Y tế cũng chuẩn bị các căn cứ pháp lý để thúc đẩy các thủ tục thử nghiệm, cấp phép đăng ký lưu hành đối với vắc xin COVID-19.

Trước đó, Bộ Y tế đã ban hành quy định cụ thể về việc cấp phép và thử nghiệm lâm sàng tại Quyết định số 3659/QĐ-BYT ngày 21/8/2020 Hướng dẫn về nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng, đăng ký lưu hành, sử dụng vắc xin phòng COVID-19 tại Việt Nam.

Được biết, vào hồi tháng 7/2020, với sự hỗ trợ kỹ thuật của tổ chức PATH và hỗ trợ tài chính từ Chính phủ Vương quốc Anh, Bộ Y tế đã tổ chức hội thảo triển khai sản xuất, thử nghiệm lâm sàng, cấp phép đăng ký, sử dụng vắc xin COVID-19 tại Việt Nam nhằm thống nhất về chủ trương, nguyên tắc và kế hoạch triển khai các hoạt động nghiên cứu sản xuất, thử nghiệm lâm sàng, cấp phép đăng ký sử dụng vắc xin COVID-19 trong tình trạng y tế khẩn cấp.

Theo ông Vũ Minh Hương, Cố vấn Kỹ thuật Khu vực, Trung tâm Sáng kiến và Tiếp cận Vắc xin, tổ chức PATH cho biết: “Do tình huống đặc biệt mà chúng ta đang phải đối mặt với COVID-19, điều đặc biệt quan trọng là các nhà sản xuất vắc xin và cơ quan quản lý hiểu và đồng thuận với các cơ chế, chính sách và quy định phù hợp để hướng tới việc phát triển vắc xin COVID-19 trong thời gian sớm nhất mà vẫn đảm bảo tính an toàn và hiệu quả”.

Phương Linh (tổng hợp)