Thừa Thiên - Huế: DN tận thu hàng trăm nghìn mét khối cát mang đi bán, cửa biển vẫn bị bồi lấp

Nhiều năm qua, cửa biển Tư Hiền nằm giữa xã Lộc Bình và Vinh Hiền, huyện Phú Lộc (Thừa Thiên Huế) thông với đầm phá Tam Giang, Cầu Hai. Thời gian qua, cửa biển này liên tục sạt lở, cộng với triều cường nên bị bồi lấp nghiêm trọng. Tàu thuyền công suất lớn của ngư dân không thể ra vào cửa biển.

Trước tình trạng đó, tháng 7/2013, Bộ Xây dựng đã cấp phép cho Công ty Cổ phần Khai thác khoáng sản 55 (gọi tắt là Công ty 55) được nạo vét cửa biển Tư Hiền để thông luồng, tận thu cát nhiễm mặn xuất khẩu theo hình thức xã hội hóa.

Theo tìm hiểu của PV, Dự án nạo vét của biển Tư Hiền được thực hiện với chiều dài 2 km, rộng 70 m, đoạn từ cảng cá Tư Hiền kéo dài ra quá cửa biển. Tuy nhiên, mãi tận tháng 3/2014, Công ty 55 mới tiến hành nạo vét luồng lạch. Đến tháng 9/2014, sau khi đã tận thu 440.000 m3 cát đưa ra nước ngoài bán thì việc nạo vét dừng lại.

Tháng 7/2016, Công ty 55 lại được Bộ Xây dựng gia hạn cho xuất khẩu cát nhiễm mặn tận thu khi nạo vét cửa Tư Hiền. Khi giai đoạn 2 dự án kết thúc vào cuối tháng 3/2017, công ty đã khai thác khoảng 660.000 m3 cát, vượt khối lượng đề ra theo hồ sơ ban đầu là 150.000 m3 cát.

Ngư dân Nguyễn Thau (thôn Hiền An 2, xã Vinh Hiền) bức xúc: “Bao năm nay cửa biển vẫn bồi. Việc hút cát của công ty 55 thì lúc làm lúc không, việc nạo thì chậm chạp, chủ yếu họ nạo vét lấy cát để bán, chứ có nạo vét thì cũng chỉ là tạm thời vì cửa biển nhanh chóng bồi lấp lại”.

“Cát họ thu ở gần bờ không bán được nên chỉ có ra ngoài giữa mà hút cát tốt mới bán được. Việc hút cát không những không hiệu quả mà còn gây sạt lở gây nguy hiểm cho người dân”, ông Thau thông tin thêm.

Dự án đã làm thất thoát hàng trăm ngàn khối cát nhưng cửa biển Tư Hiền vẫn bị bồi lấp, nhiều ngư dân “than trời” khi tàu thuyền khó di chuyển. Không những thế, việc nạo vét không hiệu quả, không được chú trọng còn gây nguy hiểm, tai nạn cho người dân, đặc biệt là trong mùa mưa bão.

Ông Bé, người có hơn 20 năm làm nghề đánh bắt cá trên biển cho biết, “Việc bồi lấp cát tại cửa biển khiến công việc đánh bắt cá của chúng tôi khó khăn hơn. Lúc đánh bắt về cũng không dám đi vào cửa biển. Bây giờ chỉ có tàu nhỏ đánh bắt gần bờ mới có thể đi vào cửa biển được chứ tàu lớn là phải đóng ngoài xa, đi thuyền nhỏ vào bờ. Nhiều lúc bị mắc cạn là gãy chân vịt, thiệt hại mấy triệu đồng, giờ mong sao chính quyền có những biện pháp khắc phục khơi thông cửa biển để chúng tôi yên tâm bám biển”.

PV đã trực tiếp về nhận thấy phản ánh của người dân là đúng sự thật. Cửa biển Tư Hiền vẫn bị bồi lấp, các tàu cá nằm bất động, một số tàu lớn thì neo đậu giữa biển ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân.

Cũng theo ghi nhận, khu vực gần cửa biển thời gian gần đây đã xảy ra hiện tượng sạt lở ở Vinh Hải nhưng vẫn chưa rõ nguyên nhân.

Ông Nguyễn Tam - PTC UBND xã Vinh Hiền cho biết: “Xã đã nhiều lần kiến nghị lên huyện về vấn đề này. Lúc đầu nghe tin tận thu cát nên bà con rất phấn khởi. Nhưng đến bây giờ đã nhiều năm rồi mà của biển vẫn bồi lấp. Chỗ không cần thì nạo vét, trong khi chỗ cần lại không làm. Xã cũng mong sớm được khơi thông cửa biển, để giúp bà con nơi đây đi đánh bắt cá bình thường và ổn định cuộc sống”.

“Việc hút cát của Công ty 55 là không đúng quy định, điểm nạo vét nước mà sâu 7 - 8 mét thì bà con nhân dân không cần phải nạo vét chi cả, chỉ có nạo vét chỗ cạn cửa biển đi vào khoảng 200 mét và Công ty 55 phải có trách nhiệm ở trong đó. Chứ không phải lấy 1 - 2 tháng rồi đi, hút cả mấy năm nay nhưng vẫn không đổi gì cả, làm như vậy thì làm không biết bao giờ mới hết cạn được”, ông Tam cho biết thêm.

Sau khi để “bốc hơi” cát, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Thừa Thiên Huế đã đề nghị Công ty 55 thuê đơn vị tư vấn đánh giá lại tác động môi trường, đặc biệt là tác động của việc nạo vét. Theo Sở Kế hoạch và Đầu tư, khi làm lại dự án vào năm 2016, Công ty 55 chưa thực hiện đầy đủ các thủ tục theo quy định, chưa phối hợp với các cơ quan chức năng có thẩm quyền và không thông báo để giám sát.

Tại cuộc họp giữa các sở, ban, ngành vừa qua, các ngành chức năng nhận thấy hiệu quả thông luồng lạch cho cửa biển Tư Hiền chưa đạt. Doanh nghiệp chỉ tập trung lấy cát ngoài cửa biển Tư Hiền trở ra, lấy lý do thời tiết để thi công chậm, tận thu cát để bán. Còn từ cửa biển trở vào cảng cá Tư Hiền vẫn chưa tập trung thông luồng, dẫn đến giao thông, đi lại của ngư dân gặp rất nhiều khó khăn. Nhà đầu tư cần làm lại toàn bộ hồ sơ, thủ tục, đánh giá tác động môi trường, đặc biệt là tác động nạo vét đối với diễn biến bồi lắng, xói lở ở khu vực biển, đánh giá khối lượng khai thác cũng như nghiêm túc chấp hành sự giám sát của người dân, chính quyền địa phương nếu muốn tiếp tục triển khai dự án.

Thiên Trường

Thiên Trường