Thanh tra toàn diện vụ mất 53 ha rừng tại Đắk Nông

Theo đó, HTX Hợp Tiến hoạt động trong lĩnh vực trồng, quản lý bảo vệ rừng; trồng cây nông lâm nghiệp và cây dược liệu. Tháng 2/2016, UBND tỉnh Đắk Nông quyết định cho HTX thuê hơn 1.200 ha đất tại hai tiểu khu 1644, 1645, thuộc địa phận xã Quảng Sơn.

Sau hơn 1 năm được bàn giao đất (từ tháng 3/2016 – nay), HTX Hợp Tiến chủ yếu thực hiện được hai nhiệm vụ quản lý bảo vệ rừng và trồng rừng. Tuy nhiên, theo kết quả thanh tra, Sở Tài nguyên - Môi trường Đắk Nông xác định tổng diện tích rừng bị phá là hơn 53ha. Trong đó có hơn 36 ha bị phá từ tháng 6/2016 đến nay, phần còn lại hơn 17ha bị phá trước thời điểm tháng 6/2016.

Ngoài ra, theo Hạt Kiểm lâm huyện Đắk G’Long, nhiều trường hợp rừng thuộc lâm phần HTX Hợp Tiến bị phá với diện tích lớn nhưng HTX không phát hiện, ngăn chặn, báo cáo kịp thời, cũng không xác định được đối tượng vi phạm để xử lý.

Liên quan đến những sai phạm, bất cập trong việc quản lý, bảo vệ rừng và thực hiện sản xuất nông lâm nghiệp kết hợp trên diện tích đất, rừng đã được giao cho HTX Hợp Tiến (xã Quảng Sơn, huyện Đắk G’Long, tỉnh Đắk Nông), ông Lê Văn Vui, Phó Giám đốc HTX Hợp Tiến cho rằng, việc phân giới, cắm mốc rõ ràng trên thực địa và xử lý nghiêm các đối tượng phá rừng, lấn chiếm đất trái phép là điều kiện tiên quyết đơn vị cần để triển khai dự án.

Trên thực tế, sau hơn 18 tháng kể từ khi có quyết định giao đất của UBND tỉnh Đắk Nông, đến nay, HTX Hợp Tiến vẫn chưa xác định được ranh giới rõ ràng trên thực địa đâu là đất được giao cho hợp tác xã, đâu là đất các hộ dân lấn chiếm và đang canh tác. Do đó, việc quản lý, bảo vệ rừng và thực hiện các nhiệm vụ khác của hợp tác xã gần như “dậm chân tại chỗ”, trong khi rừng bị tàn phá với diện tích, quy mô ngày càng lớn.

Ông Lê Văn Vui thừa nhận việc rừng bị tàn phá với diện tích hơn 53ha và HTX phải chịu trách nhiệm đầu tiên với tư cách là đơn vị chủ rừng, đơn vị được cho thuê đất, rừng.

Hiện nay, tình trạng tranh chấp đất giữa HTX với các hộ dân càng ngày càng phức tạp và đơn thư khiếu kiện vượt cấp ngày càng nhiều. Thanh tra Sở Tài nguyên - Môi trường Đắk Nông xác định, trước thời điểm HTX Hợp Tiến được cho thuê đất (ngày 3/2/2016), đã có 133 hộ dân gửi đơn vượt cấp đến Thanh tra Chính phủ và một số cơ quan khác để kiến nghị giải quyết tranh chấp đất đai và vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.

Biên bản thu hồi, bàn giao đất trên thực địa do Sở Tài nguyên - Môi trường Đắk Nông chủ trì vào ngày 10/3/2016 cũng ghi nhận hiện trạng khu đất có nhiều biến động so với tờ bản đồ đi kèm quyết định giao đất.

Tuy nhiên, việc bàn giao vẫn được tiến hành và ngành chức năng đã thu hồi 1.215 ha đất rừng của Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Lâm nghiệp Quảng Sơn và giao cho Hợp tác xã Hợp Tiến thuê. Việc xác định vị trí, tọa độ khu đất được tiến hành bằng máy định vị cầm tay với 7 điểm trên bản đồ chứ chưa xác định ranh giới cụ thể.

Ông Lê Văn Vui cho rằng, khi nhận bàn giao, đơn vị không ngờ rằng việc tranh chấp đất lại phức tạp đến như vậy. Nguyện vọng hiện nay của HTX là các cơ quan chức năng hỗ trợ xác định rõ ràng ranh giới thực địa; xử lý nghiêm các đối tượng phá rừng, lấn chiếm đất rừng trái phép và hỗ trợ, tạo điều kiện để người dân trong vùng dự án tham gia, trở thành xã viên của HTX.

Liên quan đến việc xử lý dứt điểm tình trạng tranh chấp đất giữa HTX Hợp Tiến với hơn 130 hộ dân, ông Vũ Tá Long, Chủ tịch UBND huyện Đắk G’Long cho biết, ngành chức năng của huyện đã tiến hành rà soát, kê khai diện tích, thực trạng cây cối, hoa màu của từng hộ dân. Hiện nay, UBND huyện Đắk G’long đề xuất bóc tách những diện tích người dân đã canh tác trước thời điểm tháng 7/2014 để người dân canh tác ổn định.

Đối với các diện tích dân canh tác từ tháng 7/2014 - 2/2016, huyện đề xuất HTX Hợp Tiến và các hộ dân thỏa thuận theo hướng kết nạp các hộ làm xã viên và cùng thực hiện dự án sản xuất nông lâm nghiệp, bảo vệ rừng. Đối với diện tích đất bị xâm canh, lấn chiếm từ sau tháng 2/2016, huyện kiên quyết thu hồi để giao đất lại cho HTX theo đúng các quy định của pháp luật.

Căn cứ trên kết quả thanh tra, UBND tỉnh Đắk Nông sẽ chỉ đạo xử lý nghiêm minh, rõ ràng, đến nơi đến chốn các sai phạm, vi phạm của các bên liên quan, chấm dứt tình trạng tranh chấp, khiếu kiện kéo dài liên quan đến dự án này.

Minh Anh (t/h)

Minh Anh (t/h)