Thành lập Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa: Củng cố “trụ đỡ mềm” cho phát triển bền vững

Các Phó Trưởng Ban gồm: Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn; ông Nguyễn Văn Hùng, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch làm Ủy viên Thường trực Ban Chỉ đạo.

Quyết định của Tổng Bí thư cũng nêu rõ Ban Chỉ đạo có 22 ủy viên, gồm: Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết; Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Lê Minh Hưng; Chủ nhiệm Uỷ ban Kiểm tra Trung ương Trần Sỹ Thanh; Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị; Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài; Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị; Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung; Phó Thủ tướng Mai Văn Chính; Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn; Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng; Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng; Bộ trưởng Nội vụ Đỗ Thanh Bình; Quyền Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng; Bộ trưởng Tư pháp Nguyễn Hải Ninh; Bộ trưởng Dân tộc và Tôn giáo Đào Ngọc Dung; Bộ trưởng, Chủ nhiệm VPCP Trần Văn Sơn; Chủ nhiệm Uỷ ban Văn hoá và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh; Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Thứ trưởng Bộ Công an; Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng; Phó Chánh Văn phòng Thường trực Văn phòng Trung ương Đảng Nguyễn Thị Thu Hà; Thứ trưởng Thường trực Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh; Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng.

Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, chế độ làm việc, quan hệ công tác của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hoá Việt Nam thực hiện theo quy định của Bộ Chính trị.

Nhấn mạnh phát triển văn hoá phải ngang tầm với kinh tế, chính trị, Nghị quyết 80 do Bộ Chính trị ban hành mới đây không chỉ là định hướng về phát triển trong giai đoạn mới, mà còn là lời hiệu triệu về chấn hưng và kiến tạo các giá trị văn hoá. Trong bối cảnh đất nước đẩy mạnh chuyển đổi số, hội nhập sâu rộng và đặt mục tiêu tăng trưởng cao, nếu thiếu nền tảng văn hoá vững chắc, sự phát triển sẽ khó bền lâu.

Nói về Nghị quyết 80, Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định văn hóa không chỉ đồng hành mà phải đứng ở vị trí dẫn đường cho phát triển, là nền tảng định hình chất lượng con người và chất lượng quốc gia.

"Nếu kinh tế quyết định năng lực đi nhanh thì văn hóa quyết định khả năng đi xa. Nếu kinh tế tạo ra của cải vật chất thì văn hóa tạo ra bản lĩnh, kỷ luật, niềm tin và sức mạnh tinh thần để đất nước vượt qua thử thách và vươn lên", Tổng Bí thư nói.

Theo Tổng Bí thư, thách thức lớn nhất hiện nay không chỉ là thiếu nguồn lực mà là nguy cơ xói mòn hệ giá trị, lệch chuẩn hành vi, thực dụng hóa, bạo lực ngôn từ, tin giả và sự tấn công của các yếu tố độc hại trên không gian mạng. Nếu không kịp thời chấn hưng văn hóa, tăng trưởng có thể đạt trong ngắn hạn nhưng sẽ thiếu nền tảng dài hạn; con người có thể giàu lên về vật chất nhưng nghèo đi về chuẩn mực, lòng tự trọng, trách nhiệm công dân và khát vọng cống hiến.

Để Nghị quyết 80 đi vào đời sống, Tổng Bí thư yêu cầu xây dựng và lan tỏa hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam thời kỳ mới như một "la bàn" định hướng hành vi xã hội, đủ mạnh để phân biệt đúng - sai, thật - giả và đủ bền để chống lại lệch chuẩn, lai căng trong môi trường số. Những phẩm chất cốt lõi cần được bồi đắp gồm yêu nước, thuần phong mỹ tục, kỷ cương, liêm chính, trách nhiệm, nhân ái, sáng tạo và khát vọng vươn lên.

Song song với đó, việc xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh được coi là nhiệm vụ nền tảng, dựa trên các chuẩn mực ứng xử và thái độ tôn trọng pháp luật, tôn trọng sự thật, tôn trọng nhân phẩm, tôn trọng lao động và sự cống hiến. Trong kỷ nguyên số, khi thông tin lan truyền nhanh và cảm xúc dễ bị kích động, cần nâng cao "miễn dịch xã hội" trước tin giả, thông tin xấu độc, xây dựng văn hóa tranh luận văn minh, văn hóa ứng xử có trách nhiệm, kiên quyết bài trừ bạo lực ngôn từ, xúc phạm nhân phẩm, gieo rắc hằn thù và chia rẽ.

Tổng Bí thư cũng đặt trọng tâm vào giáo dục và phát triển con người như trục xuyên suốt của chấn hưng văn hóa. Nhà trường không chỉ dạy chữ mà phải dạy làm người, dạy trách nhiệm công dân, kỷ luật và năng lực sống. Gia đình không chỉ nuôi dưỡng vật chất mà là nơi hình thành nhân cách, nền nếp và lòng tự trọng. Cộng đồng không chỉ là không gian sinh hoạt mà phải tôn vinh điều tốt, khuyến khích lao động, học tập và cống hiến. Chấn hưng văn hóa phải bắt đầu từ những điều gần gũi như tôn trọng pháp luật, tôn trọng người khác, trung thực, tử tế, trách nhiệm và tinh thần phụng sự cộng đồng.

Cùng với đó, Tổng Bí thư yêu cầu phát triển công nghiệp văn hóa để văn hóa vừa là nền tảng tinh thần, vừa là nguồn lực kinh tế và sức mạnh mềm quốc gia; thúc đẩy hiện đại hóa, chuyên nghiệp hóa, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số, bảo vệ bản quyền, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và thu hút nhân lực chất lượng cao.

Tổng Bí thư nhấn mạnh xây dựng văn hóa trong hệ thống chính trị là gốc của niềm tin xã hội. Mỗi cán bộ, đảng viên phải là hạt nhân lan tỏa văn hóa liêm chính, chuẩn mực trong ứng xử, nghiêm túc trong thực thi nhiệm vụ, không né tránh, không đùn đẩy, không vô cảm; nêu gương phải trở thành phương thức lãnh đạo có sức thuyết phục cao nhất.

"Niềm tin của nhân dân phải được tạo ra trước hết từ thái độ phục vụ, từ kỷ luật hành động và từ sự nêu gương của đội ngũ cán bộ", Tổng Bí thư lưu ý.

Minh Anh