Sửa quy định sau vụ "đổi 100 USD ở tiệm vàng bị phạt 90 triệu đồng"

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc vừa ký ban hành Nghị định 88/2019 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng có hiệu lực từ ngày 31/12 thay đổi nhiều điểm liên quan đến việc xử phạt trong hoạt động ngoại hối.

Trong đó, hành vi mua, bán ngoại tệ giữa giữa cá nhân với nhau; tại tổ chức không được phép thu đổi ngoại tệ; giá trị giao dịch dưới 1.000 USD (hoặc loại tiền khác) có giá trị tương đương sẽ bị phạt cảnh cáo.

Ngoài ra, mức phạt cảnh cáo cũng áp dụng cho hành vi thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ bằng ngoại tệ có giá trị dưới 1.000 USD hoặc ngoại tệ khác có giá trị tương đương không đúng quy định của pháp luật.

Các hành vi giao dịch có giá trị từ 1.000 USD đến dưới 10.000 USD, mức xử phạt từ 10 triệu đến 20 triệu đồng. Mức phạt 10-20 triệu đồng cũng áp dụng với hành vi thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ bằng ngoại tệ có giá trị từ 1.000 USD đến dưới 10.000 USD (hoặc ngoại tệ khác) không đúng quy định của pháp luật.

Mức phạt tăng lên 20-30 triệu đồng nếu số tiền mua, bán hoặc thanh toán bằng ngoại tệ từ 10.000 đến dưới 100.000 USD. Mức phạt này cũng áp dụng nếu đại lý mua bán ngoại tệ không niêm yết tỷ giá rõ ràng, gây nhầm lẫn cho khách hàng.

Còn với giao dịch từ 100.000 USD trở lên sẽ bị phạt tối đa 100 triệu đồng. Riêng hành vi xuất, nhập khẩu ngoại tệ tiền mặt bất hợp pháp sẽ bị phạt đến 250 triệu đồng. 

Nghị định này cũng quy định xử phạt bằng tiền 30-50 triệu đồng với đại lý đổi ngoại tệ đồng thời làm đại lý cho nhiều ngân hàng hoặc vận chuyển ngoại tệ, đồng Việt Nam ra nước ngoài, vào Việt Nam trái pháp luật. 

Trước đó, Nghị định 96/2014 của Chính phủ nêu rõ: phạt 80-100 triệu đồng với hành vi mua bán ngoại tệ tại tổ chức không được phép đổi ngoại tệ. Cách đây một năm, cũng vì quy định này, UBND TP Cần Thơ xử phạt hành chính 90 triệu đồng với ông Nguyễn Cà Rê vì đã mang đổi 100 USD tại tiệm vàng. Người bị phạt là một thợ điện ở Cần Thơ, lương tháng 4 triệu đồng, được người thân cho tờ 100 USD.

Quyết định xử phạt trên sau đó đã được thu hồi và Ngân hàng Nhà nước cho biết sẽ đề xuất sửa Nghị định theo hướng phân định mức xử phạt, thay vì phạt chung mức 80-100 triệu đồng dù đổi từ 10 đến 1.000 USD.

Theo quy định hiện nay, hành vi mua bán ngoại tệ trên thị trường tự do (không qua hệ thống tổ chức tín dụng hoặc các điểm thu đổi ngoại tệ có giấy phép) là trái pháp luật. Tuy nhiên, thực tế tình trạng mua bán tại các điểm thu đổi ngoại tệ (không có giấy phép) vẫn diễn ra. 

Tuấn Anh