Phát hiện 99 thể đột biến của virus gây dịch bệnh Covid-19

Các nhà khoa học đang theo dõi sát một biến chủng mới của virus gây Covid-19 (SARS-CoV-2) gọi là D614G. Vì lý do nào đó, nó đang lây lan nhanh trên toàn cầu, vượt qua chủng D ban đầu ở Vũ Hán.

Do đặc tính dễ dàng bám dính tế bào và tốc độ lây lan rộng rãi, biến chủng SARS-CoV-2 mang tên D614G đang trở nên phổ biến toàn cầu.

Theo trang Live Science, biến chủng D614G (hay chủng G) của SARS-CoV-2 xuất hiện rải rác từ tháng 2/2020. Tuy nhiên, những tháng gần đây, các mẫu bệnh phẩm có sự hiện diện của nó ngày càng tăng trên khắp thế giới.

Hiện tượng này làm các nhà khoa học quan tâm. Họ chưa hiểu rõ chủng G với đột biến trên gai protein có làm nó dễ lây lan hơn so với chủng D vốn từng phổ biến ở Vũ Hán không, hay sự gia tăng nhanh chóng của nó chỉ là tình cờ.

Biến chủng này không mới, thường được gọi là thể G, xuất hiện lẻ tẻ trong các mẫu bệnh phẩm của người nhiễm Covid-19 từ khi dịch mới khởi phát ở Vũ Hán cho đến tận tháng 2. Tuy nhiên, khi xâm nhập vào Mỹ và các nước châu Âu, thể G tăng lên nhanh chóng. Các phân tích chỉ ra rằng hiện nay chủng D614G tồn tại ở hơn 70% ca nhiễm được xác nhận trên toàn thế giới, gần 100% tại châu Âu.

Theo báo Chính phủ cho hay, trong nghiên cứu mới đăng trên tạp chí Cell đầu tháng này, một nhóm khoa học nhận định chủng G nổi lên sau quá trình chọn lọc tự nhiên, theo đó đột biến trên gai giúp virus dễ dàng xâm nhập tế bào hơn so với các chủng khác.

Một số thí nghiệm khác chưa công bố chính thức cũng tìm ra kết quả tương tự.

Trước ngày 1/3, hơn 90% mẫu bệnh phẩm của bệnh nhân Covid-19 đều là chủng D. Nhưng từ đó về sau, chủng G bắt đầu nổi lên, chiếm đến 67% trong tháng 3, rồi tăng lên 78% từ ngày 1/4 đến ngày 18/5. Đây là giai đoạn tâm dịch Covid-19 chuyển từ Trung Quốc sang châu Âu và Mỹ.

Theo báo Vnexpress, Tiến sĩ Bette Korber, làm việc tại Phòng thí nghiệm Quốc gia Los Alamos, New Mexico, tác giả chính của báo cáo đăng tải trên Cell, cho biết đột biến thu hút sự chú ý của giới chuyên gia bởi nó có xu hướng áp đảo ở nhiều khu vực.

Để có cái nhìn cụ thể hơn, bà cùng các đồng nghiệp tại Đại học Duke và Viện Miễn dịch học La Jolla, California đã tiến hành nuôi cấy giả dạng virus (pseudovirus) trong phòng thí nghiệm. Họ phát hiện chủng G có tỷ lệ nhân lên cao gấp 2,6 đến 9,3 lần so với biến thể D.

Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý tốc độ lây nhiễm trong thực tế sẽ có sự khác biệt đối với kết quả phòng thí nghiệm. Đặc thù virus ở các khu vực cũng không giống nhau. Ví dụ, chủng lây lan ở New York, Mỹ, chứa đột biến G, có tải lượng cao hơn ở đường hô hấp trên. Các nhà nghiên cứu ở Washington đã công bố phát hiện tương tự.

Được biết, D614G là một phần của cụm 4 đột biến xuất hiện cùng nhau. Vì vậy, các nhà khoa học cần thực hiện thêm nhiều nghiên cứu để tìm hiểu về đặc tính của ba chủng còn lại. Nhiệm vụ của họ là thử nghiệm các biến thể di truyền của virus trên động vật, từ chồn sương, chuột đồng đến khỉ.

Khi virus lây lan rộng trong cộng đồng, tiếp xúc với càng nhiều hệ miễn dịch, nó sẽ chịu áp lực đáng kể và tiếp tục biến đổi để thích nghi.

Trong một diễn biến liên quan khác, Giám đốc Học viện Y khoa thuộc Đại học Hong Kong cho biết tại Hong Kong, chủng virus SARS-CoV-2 đã xuất hiện biến thể, khả năng lây nhiễm tăng 31% so với trước đây.

Theo số liệu thống kê mới nhất, tốc độ lây truyền tức thời của các trường hợp mắc Covid-19 tại Hong Kong vượt quá mức 3 và gần 4, nghĩa là mỗi trường hợp mắc Covid-19 có thể lây truyền từ 3-4 người.

Ông cho biết thêm Vũ Hán, nơi bùng phát dịch bệnh đầu tiên, trước khi phong tỏa toàn thành phố hồi cuối tháng 1/2020 có tỷ lệ lây nhiễm tức thời từ 2,5-3 người.

Phương Linh (tổng hợp)