Nỗ lực đẩy nhanh lộ trình sử dụng xăng sinh học E10

Để đẩy mạnh chuyển dịch năng lượng, ngày 26/2/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành chỉ thị số 07/CT-TTg về đẩy mạnh sản xuất, phối trộn, phân phối và sử dụng nhiên liệu sinh học. Trước đó, Bộ Công Thương cũng ban hành Thông tư số 50/2025/TT-BCT quy định lộ trình áp dụng tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống tại Việt Nam.

Theo lộ trình quy định tại Thông tư 50, dù văn bản có hiệu lực từ ngày 1/1/2026 nhưng việc chuyển đổi sang sử dụng xăng sinh học E10 trên toàn thị trường sẽ bắt đầu từ ngày 1/6/2026 (thậm chí đề xuất lộ trình sớm hơn, từ tháng 4/2026). Khoảng thời gian chuyển tiếp này được thiết kế nhằm tạo điều kiện để doanh nghiệp chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật, nguồn nguyên liệu cũng như tổ chức hệ thống phân phối.

Theo Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Việt Nam, xăng sinh học được đánh giá là một giải pháp hiệu quả với chi phí hợp lý để giảm phát thải trong lĩnh vực giao thông. Ưu điểm của loại nhiên liệu này là có thể sử dụng trực tiếp trên các phương tiện hiện hữu mà không đòi hỏi thay đổi lớn về động cơ hay hạ tầng phân phối xăng dầu. Bên cạnh lợi ích môi trường, phát triển nhiên liệu sinh học còn góp phần tạo đầu ra ổn định cho các sản phẩm nông nghiệp như sắn, mía và ngô… những nguyên liệu chính để sản xuất ethanol nhiên liệu.

Việt Nam có nguồn nguyên liệu tương đối dồi dào để phục vụ sản xuất ethanol. Mỗi năm cả nước sản xuất khoảng 5 triệu tấn sắn, trong đó khoảng 1,3 triệu tấn được sử dụng cho các nhà máy ethanol. Theo dự báo, đến cuối năm 2026, nguồn cung ethanol trong nước có thể đáp ứng khoảng 40% nhu cầu thị trường, phần còn lại được bổ sung từ nguồn nhập khẩu. Điều này được cho là đủ để bảo đảm nguồn cung khi xăng E10 được triển khai rộng rãi trên toàn quốc.

Về phía doanh nghiệp, để phục vụ cho việc chuyển đổi năng lượng sinh học các doanh nghiệp đang cấp thiết chuẩn bị hạ tầng và nhập thêm ethanol.

Đại diện Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam - Petrolimex cho biết, Tập đoàn đã tiến hành thí điểm kinh doanh xăng E5 và E10 tại TPHCM từ tháng 8/2025. Sau khi Thông tư 50 được ban hành, doanh nghiệp tiếp tục triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm hoàn thiện hệ thống cơ sở vật chất kỹ thuật và chuẩn bị cho việc chuyển đổi trong toàn hệ thống. Hiện tập đoàn có 7 điểm kho đủ điều kiện pha chế xăng E10 trên phạm vi cả nước. Cùng với đó, mạng lưới hơn 2.800 cửa hàng xăng dầu cũng đã được chuẩn bị về hạ tầng, bao gồm việc xúc rửa bể chứa và hoàn thiện các điều kiện kỹ thuật cần thiết.

Ngoài việc triển khai đồng bộ các công việc, từ cải tạo nâng cấp kho bể, hệ thống phối trộn nhiên liệu sinh học, phương án tạo nguồn ethanol, xăng nền, logistics... và lộ trình chi tiết mở rộng triển khai kinh doanh xăng E10, dự kiến trong tháng 4/2026 sẽ thực hiện thay thế toàn bộ xăng khoáng, đáp ứng được yêu cầu mới mà Thủ tướng Chính phủ đưa ra.

Tại miền Trung, Công ty cổ phần Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR), đơn vị thành viên của Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng - Quốc gia (Petrovietnam - PVN), đang tích cực chuẩn bị cho việc sản xuất và cung ứng xăng E10.

Theo đại diện BSR, việc triển khai lộ trình sản xuất xăng E10 không chỉ là yêu cầu thực hiện chủ trương của Chính phủ và Bộ Công Thương, mà còn là bước đi tất yếu trong quá trình chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh hơn, sạch hơn và bền vững hơn. Đối với doanh nghiệp sản xuất như BSR, phát triển xăng sinh học không chỉ là câu chuyện thị trường mà còn gắn với trách nhiệm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, thích ứng với xu thế giảm phát thải và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành lọc hóa dầu Việt Nam.

Theo báo cáo của các thương nhân kinh doanh xăng dầu, tổng lượng xăng tiêu thụ năm 2025 của nước ta khoảng 11,37 triệu m³. Nếu chuyển sang sử dụng xăng E10 theo lộ trình, ước tính lượng ethanol cần cho pha chế sẽ vào khoảng 1,1 triệu m³ mỗi năm. Trong khi đó, năng lực sản xuất ethanol trong nước hiện mới chỉ đáp ứng được khoảng 40% nhu cầu, 60% phải nhập khẩu từ thị trường quốc tế.

Trao đổi về vấn đề này Ông Đỗ Minh Quân - Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho biết, hiện Bộ Công Thương đang phối hợp với các bộ, ngành, hiệp hội và doanh nghiệp để hỗ trợ nhập khẩu ethanol, đồng thời thúc đẩy khôi phục các nhà máy hiện còn đóng cửa hoặc chưa vận hành hết công suất. Khi thị trường hình thành ổn định, việc khôi phục và mở rộng sản xuất trong nước sẽ giúp Việt Nam từng bước chủ động hơn về nguồn cung ethanol, giảm dần phụ thuộc vào nhập khẩu.

Thu Thủy