Ngành gỗ chủ động thích ứng, hướng đến phát triển bền vững

Theo số liệu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, giá trị xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ tháng 3/2025 ước đạt 1,5 tỷ USD, đưa tổng giá trị xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ quý I/2025 đạt 3,95 tỷ USD, tăng 11,6% so với cùng kỳ năm 2024.

Trong đó, Hoa Kỳ là thị trường tiêu thụ gỗ và sản phẩm gỗ lớn nhất của Việt Nam, chiếm thị phần 53,1%. Nhật Bản và Trung Quốc là hai thị trường lớn tiếp theo với thị phần tương ứng là 13,2% và 10,6%.

Năm 2025, tình hình chính trị và kinh tế thế giới được dự báo tiếp tục có nhiều biến động phức tạp ảnh hưởng đến thị trường hàng hóa trong và ngoài nước. Do đó, mặc dù đã đạt được một số kết quả tích cực bước đầu, nhưng so với mục tiêu xuất khẩu đặt ra cho cả năm nay đòi hỏi phải có những giải pháp đột phá và sự cố gắng nỗ lực của cộng đồng doanh nghiệp.

Tại cuộc họp diễn ra mới đây với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, ông Ngô Sỹ Hoài – Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam kỳ vọng sẽ có các chính sách hỗ trợ tài chính, tài khóa tiền tệ như đã từng áp dụng thời COVID: hoãn nợ, giãn thuế, giảm tiềm thuê đất… để giúp doanh nghiệp vượt qua giai đoạn khó khăn hiện nay.

Về phía doanh nghiệp, ông Nguyễn Thanh Lam, Giám đốc điều hành Công ty CP Lâm Việt cho hay, doanh nghiệp đang hướng đến xuất khẩu trực tuyến, bớt khâu trung gian. Dự kiến, trong tháng 4 này, sẽ có 3 container hàng được xuất khẩu và thử bán trên sàn thương mại điện tử Amazon.

Cũng theo ông Lam, các doanh nghiệp ngành gỗ đã đẩy mạnh đa dạng hóa thị trường từ nhiều năm nay, trong đó, có các thị trường như Anh, EU, Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc… và đang có xu hướng mở thị trường sang Trung Đông.

Trong thời gian qua, ngành chế biến gỗ Việt Nam đã và đang khẳng định vị thế vững chắc trên bản đồ thương mại toàn cầu, không chỉ với kim ngạch xuất khẩu ấn tượng mà còn nhờ vào sự phát triển mạnh mẽ, bền vững. Từ một quốc gia chủ yếu xuất khẩu nguyên liệu thô, Việt Nam đã vươn lên trở thành một trong những trung tâm sản xuất và cung ứng đồ gỗ, nội thất hàng đầu thế giới.

Tuy nhiên để ngành gỗ Việt tiếp tục phát triển bền vững, ông Võ Quang Hà, Chủ tịch Công ty Cổ phần Tân Vĩnh Cửu (Tavico) khuyến nghị, ngành gỗ phải trang bị tư duy mới để thích ứng với những khó khăn trước mắt. Đi song song "hai chân" cả thị trường trong nước và xuất khẩu, đồng thời định vị lại thị trường, sản phẩm, nguồn nguyên liệu là việc cần phải làm lúc này. Về phía cơ quan chức năng, cần phân tích lợi thế cạnh tranh của từng địa phương, xác định từng loại gỗ nguyên liệu cho từng loại sản phẩm.

Ngành lâm nghiệp và kiểm lâm đặt mục tiêu kim ngạch xuất khẩu gỗ và lâm sản trong năm 2025 đạt 18 tỷ USD, hướng đến 25 tỷ USD vào năm 2030. Đặc biệt, ngành lâm nghiệp đặt mục tiêu đến năm 2030, phát triển gắn với tăng trưởng xanh, 100% diện tích rừng được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững; 20% diện tích rừng tự nhiên được nâng cấp chất lượng.

Đối với chế biến, thương mại gỗ và lâm sản, tập trung ưu tiên sử dụng trang thiết bị hiện đại, tự động, chuyên môn hóa, tạo ra các sản phẩm giá trị gia tăng cao. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nâng cấp cơ sở vật chất... Đồng thời, ưu tiên phát triển trung tâm giao dịch gỗ, xây dựng 1 trung tâm giao dịch sản phẩm gỗ quôc tế, mở cửa thị trường.

Ngành gỗ Việt Nam đã và đang chuẩn hóa chất lượng đạt được các tiêu chuẩn quốc tế như Luật Lacy (Mỹ), Luật Chống khai thác gỗ bất hợp pháp (Australia), Luật Gỗ sạch (Nhật Bản), Luật Sử dụng gỗ bền vững (Hàn Quốc) và các quy định của Liên minh châu Âu về chống mất rừng. Những nỗ lực này sẽ giúp ngành gỗ và lâm sản không chỉ giúp ngành phát triển mà còn góp phần vào mục tiêu giảm phát thải, bảo vệ môi trường.

Minh Phương