Nga "xả kho" 100 tỷ USD để chuyển sang ngoại tệ khác

Đài RT (Nga) cho biết, theo báo cáo quý mới nhất do Ngân hàng Trung ương Nga vừa công bố, với động thái này, tỉ lệ đồng USD trong kho dự trữ ngoại tệ của Nga đã giảm rất mạnh chỉ trong 3 tháng từ tháng 3 đến tháng 6/2018, giảm từ 43.7% xuống mức thấp kỷ lục mới là 21,9%. Bản báo cáo này được công bố với độ trễ 6 tháng.

Phần lớn tiền được rút từ kho dự trữ USD sẽ được tái phân bổ nhằm tăng tỉ lệ đồng euro trong kho dự trữ ngoại tệ Nga lên 32% và nhân dân tệ Trung Quốc lên 14,7%. Một tỉ lệ 14,7% được đầu tư vào các đồng ngoại tệ khác như bảng Anh (6,3%), yen Nhật (4,5%), đôla Canada (2,3%) và đôla Australia (1%).

Cũng theo báo cáo trên, tổng tài sản dự trữ của Ngân hàng Trung ương Nga bao gồm dự trữ vàng và ngoại tệ đã tăng 40,4 tỷ USD từ tháng 7/2017 tới tháng 6/2018, đạt 458,1 tỷ USD.

Trước đó, Nga đã bắt đầu cuộc “tháo chạy”  khỏi trái phiếu kho bạc Mỹ lớn chưa từng có tiền lệ hồi tháng 4 và tháng 5/2018 trong bối cảnh căng thẳng gia tăng với Mỹ. Nước này bán ra ồ ạt 81 tỷ USD trái phiếu kho bạc Mỹ đúng thời điểm Washington áp đặt lệnh trừng phạt lên các doanh nhân, công ty và quan chức chính phủ Nga.

Điện Kremlin đã công khai tuyên bố rằng, các lệnh trừng phạt và áp lực của Mỹ đang buộc Nga phải tìm các loại tiền tệ thanh toán thay thế cho đồng USD để đảm bảo an ninh cho nền kinh tế của đất nước.

Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov mới đây tuyên bố Nga sẽ đáp trả các đòn trừng phạt của Mỹ và đặt biệt đang tăng cường nỗ lực từ bỏ đồng đôla Mỹ trong các giao dịch thương mại. "Đã đến lúc chúng ta cần đi từ lời nói sang hành động, và thoát khỏi đồng đôla là một biện pháp giải quyết qua lại, bên cạnh việc xem xét các biện pháp khác", ông Ryabkov phát biểu trên tạp chí International Affairs.

Trước đó, kênh truyền hình Nga RT đã có cuộc trò chuyện với một số chuyên gia phân tích để nhận định về tình hình các nước đồng loạt “tẩy chay” đồng đô la Mỹ như hiện nay.

Theo Alexandre Kateb – chủ tịch hãng Competence Finance SAS, Iran hiện là quốc gia chịu áp lức nhất trong việc từ bỏ đồng đô la khi Tehran phần nào đang điều chỉnh hoạt động thương mại mà không cần sự xuất hiện của đồng tiền Mỹ.

Stephen Innes – giám đốc công ty cung cấp nền tảng giao dịch FX Trading for OANDA khu vực châu Á-Thái Bình Dương – nhấn mạnh nhiều thỏa thuận thương mại song phương, được các quốc gia châu Á-Thái Bình Dương ký kết, sẽ thực hiện giao dịch bằng đồng NDT.

Các chuyên gia đều nhất trí quan điểm những thỏa thuận song phương và đa phương giữa các quốc gia có thể trở thành yếu tố chủ chốt trên con đường nhằm làm giảm sự phụ thuộc vào đồng đô la trong giao dịch quốc tế.

“Điều này sẽ phụ thuộc vào đòn bẩy kinh tế mà EU, Anh, Nga và Trung Quốc áp dụng. Kịch bản dễ xảy ra nhất là sự đa dạng hóa – các thỏa thuận song phương, thỏa thuận khu vực… đang dần thay thế cho các thỏa thuận đa phương hỗ trợ sự thống trị của đồng đô la”, Ramaa Vasudevan – Phó Giáo sư Khoa Kinh tế trường Đại học bang Colorado cho biết.

Tuy nhiên, giới phân tích thừa nhận việc loại bỏ đồng bạc xanh là một nhiệm vụ không hề dễ dàng. Mất gần một thế kỷ đồng đô la Mỹ mới thay thế đồng bảng của Anh để thống trị thị trường. “Rất khó để có thể bỏ được thói quen cũ vì phần lớn các công ty đảm bảo tài chính toàn cầu đều giao dịch bằng đồng đô la Mỹ, như Nymex hay ICE”, chuyên gia Innes nhận xét.

“Đồng đô la Mỹ vì nhiều lý do mà vẫn sẽ là sự lựa chọn tiền tệ dự trữ và giao dịch quốc tế. Toàn bộ hệ thống tài chính quốc tế hiện được cấu trúc xoay quanh Mỹ và đồng đô la”, chuyên gia Kateb giải thích.

Tuy nhiên, chuyên gia này nhấn mạnh hệ thống quốc tế sẽ thay đổi đáng kể. Sự phát triển nhanh chóng của công nghệ blockchain (công nghệ lưu trữ và truyền tải thông tin bằng các khối được liên kết với nhau và mở rộng theo thời gian) cùng với các đồng tiền ảo được cho là sẽ mang đến một quá trình biến đổi.

“Cuối cùng, sự phát triển của tài chính toàn cầu sẽ gắn chặt với sự tiến triển cân bằng quyền lực toàn cầu. Nó sẽ không xảy ra chỉ sau một đêm. Nó sẽ mất khá nhiều thời gian với các cuộc khủng hoảng và sự chuyển đổi cân bằng quyền lực. Không một ai thực sự biết hệ thống mới sẽ ra sao”, chuyên gia Kateb kết luận.

Tuấn Anh (tổng hợp)