Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026: Đánh thức di sản "Thăng Long Kẻ Nghệ", thúc đẩy kinh tế sáng tạo

Đưa di sản trở thành động lực phát triển

Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 đánh dấu mùa tổ chức thứ năm liên tiếp kể từ năm 2021, mở ra một hành trình 16 ngày (từ ngày 13 đến 28/11/2026) biến toàn thành phố thành một sân chơi nghệ thuật và sáng tạo sôi động.

Phát biểu tại lễ khai mạc, Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Thu Hà nhấn mạnh, sự kiện là cột mốc quan trọng trong chuỗi hoạt động sáng tạo triển khai xuyên suốt năm 2026, nối tiếp thành công từ chương trình khởi động "Tụ hội Sáng tạo" diễn ra vào tháng 1/2026. Lễ hội đánh dấu bước chuyển chiến lược của Hà Nội: chuyển từ việc tổ chức sự kiện văn hóa thường niên sang hình thành không gian kết nối, xây dựng hệ sinh thái sáng tạo đô thị và thử nghiệm các mô hình kinh tế sáng tạo.

Theo bà Hà: "Với thông điệp 'Kết tài hoa, dệt tài sản', lễ hội hướng tới chuyển hóa các giá trị văn hóa, di sản, tri thức và năng lực sáng tạo thành những tài sản có khả năng phát triển lâu dài, tạo sinh kế, việc làm, thúc đẩy hợp tác và đưa công nghiệp văn hóa trở thành động lực tăng trưởng của Thủ đô."

Lấy cảm hứng từ lịch sử đô thị Thăng Long - Kẻ Chợ, tên gọi "Thăng Long Kẻ Nghệ" tôn vinh tài hoa và kỹ năng được trao truyền qua nhiều thế hệ. Khái niệm "Kẻ Nghệ" ngày nay được mở rộng, không chỉ dừng lại ở các nghệ nhân làng nghề truyền thống mà bao quát cả đội ngũ kiến trúc sư, nhà thiết kế, nghệ sĩ đương đại, chuyên gia công nghệ, thế hệ trẻ và toàn thể cộng đồng đang chung tay kiến tạo diện mạo phát triển của Hà Nội.

Đêm nghệ thuật "Thăng Long - Kẻ Nghệ": Cuộc đối thoại đỉnh cao giữa truyền thống và đương đại

Tâm điểm xúc cảm của đêm khai mạc là chương trình nghệ thuật đặc sắc mang tên “Thăng Long - Kẻ Nghệ”, được dàn dựng trên một sân khấu "thủy đình đương đại" độc đáo bên hồ Hoàn Kiếm. Chương trình kéo dài 36 phút, quy tụ hơn 100 nghệ sĩ biểu diễn tài năng.

Dưới sự chỉ đạo sáng tạo của Tổng đạo diễn kiêm Giám đốc âm nhạc Nguyễn Quốc Hoàng Anh (Lên Ngàn), cùng sự tham gia của NSND Trần Ly Ly trong vai trò tổng biên đạo và thiết kế sân khấu, ánh sáng do Hà Nguyên Long cùng XplusX Studio đảm nhận, chương trình dẫn dắt khán giả qua 8 tác phẩm nghệ thuật thuộc ba hồi nhập vai ấn tượng:

Hồi 1: "Mở nước" — Tái hiện nguồn cội di sản và hành trình mở cõi gắn liền với các mạch nước dòng sông Thăng Long.

Hồi 2: "Thành phố" — Khắc họa nhịp sống giao thương nhộn nhịp, sự gắn kết giữa làng nghề và phố thị Thăng Long - Hà Nội.

Hồi 3: "Tiếp nối" — Mở ra bức tranh Hà Nội hiện đại, sáng tạo và chủ động hội nhập cùng thế giới.

Chương trình nghệ thuật thực sự là một cuộc đối thoại văn hóa đỉnh cao khi đan xem hài hòa các loại hình nghệ thuật truyền thống như chèo, tuồng, ca trù, xẩm, quan họ với múa đương đại, âm nhạc điện tử, hợp xướng và hiphop. Giọng xẩm và tiếng đàn bầu truyền thống đối đáp cùng tiếng kèn đồng trumpet; câu hát quan họ nối tiếp bằng dàn hợp xướng; trích đoạn tuồng cổ qua nét diễn của NSƯT Đặng Bá Tài hòa quyện cùng giọng hát opera của nghệ sĩ Văn Thi. Đặc biệt, sự bùng nổ nhịp điệu beatbox từ hai nghệ sĩ Trung Bảo và Chiwawa kết hợp với các vũ công hiphop đã mang hơi thở trẻ trung, hiện đại vào câu chuyện ký ức làng nghề.

Hành trình "Thị - Phố - Nghề": Khám phá 5 cụm không gian sáng tạo

Khác biệt với các mùa lễ hội trước, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 quy hoạch chuỗi 150 hoạt động trải dài qua 5 cụm không gian văn hóa, di sản và sáng tạo chủ đạo. Mạch kiến trúc "Thị - Phố - Nghề" dẫn dắt công chúng và du khách khám phá chiều sâu lịch sử lẫn nhịp sống sáng tạo đương đại của Thủ đô.

Tại chợ Đồng Xuân, triển lãm đa giác quan “Chạm Đồng Xuân” do nghệ sĩ Nguyễn Anh Tuấn giám tuyển sử dụng các chất liệu thương mại đời thường như vải vóc, mây tre, vàng mã. Điều đặc biệt là các tiểu thương tại chợ trực tiếp tham gia vào quá trình đồng sáng tạo, đặt nền móng thực tiễn cho nghiên cứu xây dựng Trung tâm Kinh tế Sáng tạo Đồng Xuân trong tương lai.

Trong lòng phố cổ, chuỗi sự kiện “Chuyện Đình trong Phố” do nghệ sĩ Nguyễn Thế Sơn khởi xướng đưa nghệ thuật đương đại vào 12 di tích đình và hội quán cổ. Công chúng có cơ hội trực tiếp trải nghiệm in mộc bản, làm sơn mài, nhuộm lụa và trang trí quạt thủ công.

Ở lĩnh vực biểu diễn, dự án “Hà Nội Sáng Đèn” quy tụ gần 30 nghệ sĩ quốc tế cùng hơn 150 nghệ sĩ, nghệ nhân Việt Nam, tổ chức các hoạt động nghệ thuật thể nghiệm tại các công trình di sản biểu tượng như tháp nước Hàng Đậu, Bảo tàng Hà Nội và Rạp Đông Đô. Bên cạnh đó, lễ hội còn tổ chức hơn 10 tọa đàm, hội thảo chuyên sâu bàn về kinh tế sáng tạo, di sản đô thị và các giải pháp thương mại hóa sản phẩm sáng tạo bền vững.

Ra mắt nền tảng số HanoiGo: Đột phá chuyển đổi số văn hóa - du lịch

Một trong những sự kiện quan trọng nhất tại đêm khai mạc là Lễ ấn nút chính thức ra mắt Nền tảng số văn hóa - du lịch Hà Nội với tên gọi HanoiGo. Nền tảng HanoiGo được tích hợp trực tiếp trên ứng dụng công dân số iHanoi, ứng dụng di động độc lập và website chính thức tại địa chỉ hanoigo.hanoi.gov.vn. Đóng vai trò như một "trợ lý ảo toàn diện", HanoiGo cung cấp dữ liệu số hóa tập trung về: danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử và di sản văn hóa; các điểm đến ẩm thực, cơ sở lưu trú và dịch vụ du lịch; Lịch trình sự kiện văn hóa, các tour du lịch trải nghiệm thông minh.

Theo đánh giá của lãnh đạo TP. Hà Nội, việc ra mắt HanoiGo đánh dấu bước tiến quan trọng trong hạ tầng số của Thủ đô, phục vụ định hướng phát triển kinh tế đêm, du lịch thông minh và tạo dựng hệ sinh thái kết nối thực thể văn hóa với môi trường số hóa hiện đại.

Khẳng định vị thế thành phố sáng tạo UNESCO và tầm nhìn bền vững

Tại buổi lễ, ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam, bày tỏ sự tự hào khi đồng hành cùng Hà Nội. Ông nhấn mạnh năm 2026 mang ý nghĩa đặc biệt kỷ niệm 50 năm Việt Nam trở thành thành viên của tổ chức UNESCO (1976–2026).

Ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam nhấn mạnh: "Được UNESCO vinh danh là 'Thành phố vì Hòa bình' vào năm 1999 và trở thành thành viên của Mạng lưới các Thành phố Sáng tạo vào năm 2019 trong lĩnh vực Thiết kế, Hà Nội đã chứng minh di sản văn hóa phong phú có thể trở thành nền tảng vững chắc cho một tương lai hòa nhập và đổi mới. Việc đặt các nghề thủ công truyền thống trong mối tương tác với nghệ thuật, kiến trúc và thiết kế đương đại sẽ mở ra những cơ hội phát triển mới cho nền kinh tế sáng tạo." 

Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 tiếp tục diễn ra sôi động từ nay cho đến hết ngày 28/11/2026. Đêm Gala bế mạc mang tên “Hà Nội, Những Vang Động” dự kiến sẽ diễn ra vào lúc 19h30 ngày 28/11 tại chợ Đồng Xuân, khép lại 16 ngày hội tụ và lan tỏa sức mạnh sáng tạo của Thủ đô Thăng Long - Hà Nội.

Tuấn Anh