Làng nghề miến Cự Đà với nỗi lo thiếu nguồn nhân lực trẻ

Nghề miến làng Cự Đà trước nỗi lo thiếu nguồn nhân lực trẻ. Ảnh: Tùng Dương

Làng nghề hàng trăm năm tuổi

Nghề làm miến của Cự Đà có từ xa xưa, trải qua thăng trầm vẫn được lưu truyền qua nhiều thế hệ người dân nơi đây. Miến Cự Đà không những nổi tiếng bởi bề dày lịch sử mà còn được người dân ưa chuộng vì những đặc trưng riêng. Sợi miến làng Cự Đà có đặc điểm rất dễ nhận thấy là màu vàng óng hoặc trắng mịn, khi nấu lên có vị thơm ngon, giòn và dai, hương vị đậm đà.. Sợi miến nhỏ, đều, nhìn là biết được “ra lò” từ Cự Đà chứ không lẫn với nơi nào khác.

Theo các cụ cao niên trong làng, để có sợi miến ngon, ở mỗi công đoạn người làm miến phải cẩn thận và tỉ mỉ. Khâu đầu tiên là phải chọn được bột dong riềng loại tốt. Bột dong riềng tốt sau khi được lựa chọn sẽ được ngâm với nước và lọc để chọn lấy phần tinh bột, rồi được đánh lên. Một phần bột được ngâm với nước sôi gọi là bột chín. Bột chín mang hòa với bột đã lọc, với tỷ lệ 1/10 tạo nên hỗn hợp. 

Tiếp đó, bột được tráng thành bánh, hấp chín và đem phơi nắng. Sau khi gần khô, bánh được đưa qua máy cán thành từng sợi miến nhỏ, dài và phơi nắng tiếp là thành miến thành phẩm. Miến được phơi khoảng 1 – 2 nắng là đạt yêu cầu.

Mặc dù nghề làm miến được đánh giá là có thu nhập tốt, nhưng vẫn khó "giữ chân" lao động trẻ. Ảnh Tùng Dương

Nỗi lo thiếu nguồn nhân lực trẻ

Theo người dân nơi đây, mỗi năm họ có thể cho ra lò hàng trăm tấn miến và phân phối khắp cả nước. Nghề làm miến cũng đang góp phần lớn đảm bảo sinh kế của người dân nơi đây. Tuy nhiên, đứng trước những đổi thay của làng quê trong giai đoạn công nghiệp hóa, hiện đại hóa với tốc độ đô thị hóa nhanh, người dân làng miến Cự Đà cũng gặp nhiều khó khăn và có những nỗi lo riêng.

Chủ một cơ sở sản xuất miến chia sẻ: “Mặc dù làm miến dong không phải công việc quá nặng nhọc, nhưng đây là nghề đòi hỏi nhiều công đoạn, luôn tay luôn chân không được nghỉ ngơi, trời nắng cũng như mưa. Mỗi người một việc, từ đốt lò, đánh bột, đưa bột vào máy, điều khiển máy tráng đến người chạy phiên, xếp lên xe, rồi đưa đi phơi, rồi lại chở về…”

“Nhìn thì rất bình thường, nhưng yêu cầu sự tỉ mỉ và chịu khó cao. Thế nên, thanh niên trong làng cũng đang “thoát ly” dần với nghề làm miến, đứa nào cũng đi học nghề riêng, chẳng có đứa nào theo gia đình làm miến. Mặc dù nghề này cũng lãi lắm đấy nhưng lớp trẻ khó lòng mà kham nổi”.

Sự vất vả, luôn chân, luôn tay của nghề miến cũng là một yếu tố khiến lớp trẻ không mặn mà với nghề truyền thống. Ảnh Tùng Dương

Một chủ cơ sở sản xuất miến có kinh nghiệm trên 30 năm cũng bày tỏ: “Gia đình tôi 3 đời làm miến rồi, nhưng đến đời con tôi thì chúng nó lại thoát ly, không còn theo nghề gia đình nữa. Mình cũng tôn trọng quyết định của con cái nhưng vẫn băn khoăn không biết thế hệ chúng tôi mất đi thì nghề của cha ông có ai kế thừa và phát triển nữa không?”

Hiện nay, để thu hút các thanh niên trẻ bám làng, tiếp tục phát triển nghề, làng miến Cự Đà đã và đang có kế hoạch tổ chức các lớp bồi dưỡng kiến thức, nâng cao tay nghề, hun đúc tình yêu nghề cho lớp trẻ, nhằm giữ vững nghề truyền thống trước nguy cơ mai một.

Thắng Nguyễn - Tùng Dương