Kiểm toán Nhà nước kiến nghị điều tra sai phạm tại Tập đoàn Hóa chất VN

Kết quả kiểm toán năm 2019 đã chỉ ra nhiều sai phạm tại Dự án nhà máy sản xuất phân đạm từ than cám công suất 1760 tấn/ngày. Kiểm toán nhà nước kiến nghị với Chính phủ chỉ đạo Bộ công an điều tra làm rõ sai phạm tại Tập đoàn hóa Chất Việt Nam, cụ thể:

Mua, cấp than phục vụ chạy thử vượt khối lượng theo quy định tại Hợp đồng EPC khi chưa làm rõ nguyên nhân và phân định rõ trách nhiệm của các bên liên quan đối đối với phần than cấp vượt; khối lượng than phục vụ chạy thử mà Chủ đầu tư đã cấp cho nhà thầu EPC vượt so với quy định hợp đồng là 251.469 tấn, tương đương 661,219 tỷ đồng.

Công tác mua, quản lý, theo dõi nhập, xuất than phục vụ chạy thử thiếu chặt chẽ, có dấu hiệu sai phạm (nhập than cám 5A không có hồ sơ, tài liệu chứng minh nguồn gốc than; không có chứng từ xuất kho 127.368 tấn than/370.840,77 tấn than đã cấp cho nhà thầu; việc sử dụng than của nhà thầu tại một số thời điểm chưa đúng mục đích chạy thử.

Sản phẩm chạy thử không được ghi nhận đầy đủ, thiếu hồ sơ tài liệu và không quản lý chặt chẽ (chưa ghi nhận đầy đủ các sản phẩm của quá trình chạy thử gồm 2.013,1 tấn Amoniac thu được trong quá trình chạy thử, 135,85 tấn Ure nhập kho sau khi thực hành chạy thử hệ thống băng tải, không ghi nhận danh thu tiền bán tro xi năm 2012; chỉ thu được 17.000 tấn Ure mà nếu theo thiết kế phải thu được 40.000 tấn. Nhà thầu HQCEC cho rằng Chủ đầu tư đã bán thương mại 16.619 tấn than mịn (sản phẩm của chạy thử đơn động cơ máy nghiền than CMD) nhưng hồ sơ tài liệu không thể hiện, có dấu hiệu bỏ ngoài sổ sách kê toán số tiền bán than mịn này; lượng sản phẩm Ure thu được trong quá trình chạy thử theo hồ sơ quyết toán nhỏ hơn sổ sách nghi chép là 4.242,62 tấn.

Quá trình đàm phán, nhà thầu đề xuất danh mục một số thiết bị, công nghệ có thông số kỹ thuật, nguồn gốc xuất xứ,... thay đổi so với hồ sơ yêu cầu nhưng Chủ đầu tư không xem xét, đề nghị làm rõ nguyên nhân phải thay đổi và sự ảnh hưởng, tác động của những thay đổi đó đến yếu tố kỹ thuật và tài chính của gói thầu EPC.

Việc thực hiện các quy định của Hợp đồng EPC và quy định của nhà nước trong quản lý, giám sát, thực hiện nhập khẩu, lắp đặt máy móc, thiết bị của dự ấn còn chưa đầy đủ, chặt chẽ, kịp thời (152 thiết bị nhập khẩu giá trị 50,546 triệu USD không được kê kê khai hải quan để nộp thuế, 2 thiết bị theo hợp đồng xuất xứ là EU/G7 nhưng hồ sơ tài liệu nhập khẩu thể hiện xuất xứ của Trung Quốc; 316 thiết bị có sự thay đổi về thông số kỹ thuật giữa thiết kế, nghiệm thu so với hợp đồng.

Sử dụng vốn tự có của Dự án để thể hiện ủy thác cho Công ty tài chính cổ phần Hóa Chất sai quy định về  quản lý và sử dụng vốn đầu tư của Dự án, không đúng thẩm quyền, chức năng, nhiệm vụ được giao, lãi suất ủy thác thấp gây thiệt hại vốn doanh nghiệp nhà nước.

Chưa kịp thời xem xét, làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm của các bên liên quan đối với việc nhà máy sau khi đưa vào vận hành khai thác đã gặp nhiều sự cố về kỹ thuật, hỏng hóc phải dừng máy để sửa chữa khác phục, phát sinh nhiều chi phí, ảnh hưởng lớn đến hiệu quả của dự án đầu tư.

Để có thông tin đa chiều, PV đã liên hệ với Tập đoàn Hóa chất Việt Nam. Sau một thời gian liên hệ, tòa soạn Thương hiệu và Pháp luật nhận được Công văn số 1364/HCVN-TGTTPT ngày 19-08-2020 của Tập đoàn Hóa chất Việt Nam.

Trong công văn, Tập đoàn Hóa chất Việt Nam từ chối cung cấp thông tin với lý do Công ty TNHH MTV Đạm Ninh Bình và Tập đoàn đang tiếp tục phối hợp với nhà thầu EPC để giải quyết dứt điểm các tồn tại, vướng mắc với nhà thầu.

Thương hiệu và Pháp luật sẽ tiếp tục thông tin!

Thanh Tầm - Diệu Huyền