Khởi động xây dựng thí điểm cửa khẩu thông minh tại cặp cửa khẩu quốc tế Móng Cái - Đông Hưng

Việc triển khai xây dựng cửa khẩu thông minh không chỉ đơn thuần là đầu tư hạ tầng kỹ thuật, mà còn là bước chuyển đổi căn bản về tư duy và mô hình quản lý biên giới - từ phương thức truyền thống sang phương thức hiện đại, dựa trên nền tảng số, sự phối hợp chặt chẽ và niềm tin lẫn nhau.

Với phương châm “Quy hoạch đồng bộ - xây dựng đồng bộ - vận hành đồng bộ”, hai bên thống nhất ứng dụng các thành tựu tiên tiến của khoa học-công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, Internet vạn vật và mạng 5G vào toàn bộ quá trình quản lý, điều hành hoạt động cửa khẩu; Dự án cửa khẩu thông minh Móng Cái-Đông Hưng được kỳ vọng sẽ mang lại những lợi ích thiết thực, mang tính đột phá cho người dân, cộng đồng doanh nghiệp và các cơ quan quản lý nhà nước của hai bên.

Mô hình cửa khẩu Móng Cái (Việt Nam)-Đông Hưng (Trung Quốc) được triển khai trên cơ sở ứng dụng khoa học, công nghệ hiện đại cho luồng kiểm soát người xuất nhập cảnh tại khu vực cầu Bắc Luân I và luồng kiểm soát phương tiện vận tải, hàng hóa xuất nhập khẩu tại khu vực cầu Bắc Luân II, tạo điều kiện thuận lợi cho việc lưu thông qua lại cửa khẩu biên giới, đồng thời tạo công cụ quản lý hiện đại phục vụ công tác kiểm tra, kiểm soát của các cơ quan chức năng tại cửa khẩu.

Mô hình cửa khẩu thông minh thực hiện trong một phạm vi tách biệt, khép kín, áp dụng đối với một số chủng loại mặt hàng cụ thể trong thời gian thí điểm, bên cạnh đó phương thức giao nhận hàng hóa truyền thống vẫn được duy trì hoạt động đồng thời.

Theo đó, các mặt hàng lựa chọn thực hiện thông quan theo mô hình cửa khẩu thông minh gồm, hàng nông sản (rau, quả), thủy sản đông lạnh, hàng điện tử, linh kiện điện tử của Việt Nam và mặt hàng điện tử, linh kiện điện tử xuất khẩu của Trung Quốc và một số mặt hàng khác.

Dự án Cửa khẩu thông minh Móng Cái-Đông Hưng được triển khai theo 2 giai đoạn.

Giai đoạn 1 từ năm 2026, tại khu vực cầu Bắc Luân I triển khai tại luồng kiểm soát người xuất nhập cảnh trên cơ sở hạ tầng hiện có, đối tượng phục vụ là cư dân biên giới và hành khách, dự kiến hoàn thành trong quý I/2026.

Tại khu vực cầu Bắc Luân II, xây dựng cơ sở hạ tầng công trình cửa khẩu thông minh, xây dựng luồng chuyên dụng và lắp đặt trang thiết bị để xe tự hành không người lái IGV hoạt động (mục tiêu hoạt động 24/7), xây dựng Trung tâm điều hành thông minh (IOC).

Giai đoạn 2 từ năm 2027 đến 2030, mở rộng phạm vi ranh giới cửa khẩu tại khu vực cầu Bắc Luân I để đầu tư mở rộng không gian, diện tích dành cho xuất nhập cảnh, tăng số luồng kiểm soát tự động.

Còn tại khu vực cầu Bắc Luân II triển khai mô hình cửa khẩu thông minh, tăng số làn chuyên dụng và nâng cấp năng lực thông quan xuất nhập khẩu theo mô hình xe tự hành IGV hoặc xây dựng mô hình vận chuyển hàng hoá mono-rail (sky-rail) tùy tình hình lưu lượng hàng hóa trên thực tế.

Lâm Tới